آموزش زبان تورکی1=Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:46]
دیل اجتماعی بیر وارلیق‌دیر. انسانلار دیل واسطه‌سی ایله بیر- بیرلرینی آنلایـیر، باشا دوشور. بو باخیمدان دیل، انسیّت واسطه‌سی، تفکر قالبی، هم ده دنیانی درک ائتمه آلتی‌دیر. باشقا بیر سؤزله دئسک، انسانلار دیل واسطه‌سی ایله دوشونور، فکر‌لرینی تجسم ائدیر و باشقالاری ایله انسیّت‌ده اولور. دئمک، دیل انسان حیاتینـین، انسان جمعیّتی‌نین هم معناسی هم ده او وارلیغین انعکاسی‌دیر.
دیل، جمعیّتین مالی‌دیر. جمعیّت یوخدورسا، دیل ده یوخدور. انسان جمعیّتی ایله دیل بیرگه یارانیب، بیرگه انکشاف ائدیب و بو گونگو وضیّعته چاتیبدیر. انسانلارین حیات طرزی، دنیا گوروشلری یالنـیز دیل واسطه‌سی ایله آیدینلاشا بیلر. دوز دئـییرلر کی، دیل جامعه‌نین گوزگوسودور. دیل ائله بیر مثل‌سیز اجتماعی حادثه‌دیر کی، انسان جمعیّتی‌نین الده اولونموش علمی‌– مدنی تجربه‌لرینی محافظه ائد‌ر‌ک، اونلاری یاشاتدیریر، انکشاف ائتدیریر. دیل واسطه‌سی ایله‌دیر کی، کئچمیش نسل‌لرین بیلیک و تجربه‌لرینی ایندیکی نسل منیمسه‌ییب، اؤیره‌نیر و گله‌جک نسیل‌لره چاتدیرا بیلیرلر. بئله‌لیکله اجدادلارلا تؤره‌مه‌لر آراسیندا معنوی کؤرپو یارانیر.
دیلین کومه‌یی ایله انسانلار علم، تکنیک و باشقا مدنی ثروت‌لری الده ائده بیلیرلر. دیلین وارلیغی ایله، مدنیّت‌لر یارانیر. دیلین واسطه‌سی ایله مدنیّت‌لر بوتون بشریّتین مالینا چئویریلیر. یئر کوره‌سی‌نین ملّیّت‌لری، مدنیّت‌لری، دیل واسطه‌سی ایله بیر ـ بیرلری ایله علاقه ساخلایا بیلرلر. علمی‌کشف‌لر، بدیعی صنعت اثرلری، فلسفی، اخلاقی نظریه‌لر و… دیل واسطه‌سی ایله دونیادا یاییلیر. بئله حال‌لاردا زامان و مکان‌لا علاقه‌دار اولاراق دیلین یازیلی شکلیندن داها گئنیش استفاده اولونور. جمعیّتین علمی- مدنی حیاتینین انکشافیندا دیل قد‌ر باشلیجا رول اوینایان باشقا بیر اجتماعی وارلیق یوخدور.
هر بیر خالقین دیلی اونون، ملی اؤزونه مخصوص‌لوغونون تجسمودور. او خالقین بوتون مدنی کئچمیشینی محافظه ائدن ان مهم واسطه، دیل‌دیر. پروفسور آغاموسی آخوندون فکرینجه: «دیل بیر چوخ اجتماعی حادثه لردن فرق‌لَنیر. دیل هئچ بیر حالدا عموم بشری اولماییب؛ دیل ملی سجیّه داشیییب. دیل بیر اونسیّت واسطه‌سی، فکرین افاده واسطه‌سی کیمی‌مختلف خالق‌لارین، ملت‌لرین دیلی کیمی‌موجوددور. هر دیلین اؤزونون سجیّه‌وی خصوصیّت‌لری وار.»
یئر اوزونده، چوخ ملت‌لر، خالق‌لار، قووم‌لار یاشایـیر. اونلارین اؤز یوردو، مدنیّتی، عادت –عنعنه‌سی اولدوغو کیمی، اؤز دیللری ده واردیر. هر خالقین دوغما دیلی اونون «آنا دیلی» ساییلیر. آنا دیلی، او دیل‌دیر کی، انسانلار اونونلا دیل آچیر، اونونلا دانیشیر، اونونلا یاشاییر، اونونلا اؤلورلر. بیزیم ده آنا دیلیمیز، آذربایجان دیلی (آذربایجان تورکجه‌سی)دیر. آنامیزین بطنینده آنامیزین قانی‌ایله، دویغولاری ایله بیرگه دامارلاریمیزدا دولاشیب. اونون سئوگی و محبّتی‌نین ایشیغیندا، بیزیم جانیمیزدا کؤک سالیب و دوغولارکن دوداق‌لاریمیزدا چیچک‌لَنیب، لایلالارلا، نازلامالارلا، بوی آتیب و عؤمروموز اوزونو بئینیمیزین، اوره‌ییمزین، ایش‌لریمیزین، آرزو و ایستک‌لریمیزین ترجمانی اولوب. دئمک بئشیک باشیندان – قبر داشیناجان دویغو و دوشونجه‌لریمیزین بوتون چالارلارینی قلبیمیزین ان درین قات‌لاریندا گیزلنن احتراص‌لاریمیزی، هیجان و اضطراب‌لاریمیزی تجسم و افاده ائدیر. آغی‌لارلا، اوخشامالار بیزی سون منزله تاپشیریر.
آکادئمیک میرزه ابراهیم یازیر: «هر خالقین آنا دیلی، اونون ملی وارلیغینین، معنوی عالمی‌نین افاده‌سی‌دیر. بئله‌لیک‌له هر دیل بیر خالقین، ملتین وارلیغینی بیلدیرن، قورویان ان مهم عامل‌لردن بیری‌دیر. »
هر بیر خالقین، ملتین آنجاق بیر آنا دیلی واردیر. همین دیل، او خالقین و ملتین عمومی‌دیلی اولدوغو اوچون، او دیله عموم خالق دیلی دئییرلر. مثال اوچون بیزیم آنا دیلمیز، عموم خالق دیلیمیز آذربایجان تورکجه‌سی‌دیر. بو دیل، آذربایجان خالقی‌نین معنوی واری و کیملییی‌دیر. عموم خالق دیلی ایکی مهم قولا آیریلیر: دانیشیق دیلی و ادبی دیل. ادبی دیل عموم خالق دیلی‌نین ان یوکسک فورماسی‌دیر. داها دوغروسو ادبی معیارلارین، اوسلوب‌لارین واسطه‌سی ایله فکرین دقیق، آیدین، سرراست و آنلاشیلان شکیلده افاده اولماسینا ایمکان یارادیر.
ادبی دیل، عموم خالق دیلینده، سئچمه، عوض ائتمه، آلینما، ایتیرمه، معیارلاشما عملیّات‌لاری نتیجه‌سینده اوسلوب‌لار سیستمینه دوشور. بو عملیّات‌لار اجتماعی ـ مدنی دَییشیک‌لرله سیخ باغلی‌دیر. آنجاق هر بیر اوسلوب، دیلین ملی خصوصیّت‌لری اساسیندا قورولور، تکمیل‌لَشیر. آذربایجان تورکجه‌سی انکشاف ائتمیش دیل‌لر سیراسیندادیر. اونون دا یوکسک کیفیّته مالک اولان ادبی دیلی واردیر.
دونیا خالق‌لاری ادبی دیل‌لر واسطه‌سی ایله بیر- بیرلری ایله ادبی، مدنی، اجتماعی علاقه ساخلاییر و فکر مبادله‌سینه گیریشیرلر. بو مبادله‌لرده عالم‌لر، یازیچی‌لار، مطبوعات ایشچی‌لری و معلم‌

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:46]
لرین و… بؤیوک رولو اولور. بو ساحه‌ده هئچ کیم خالق دیلی ایله یازیچی و شاعرلر قد‌ر باغلی اولمور. چونکی بدیعی سؤز صنعتی‌نین اساسی سؤز اوسته قورولور. سؤز اونلارین هم افاده آلتی، هم‌ ده اثرلری‌نین جوهری، مایاسیدیر. اونلار سؤزه سویوق قانلی مناسبت بسله‌یه بیلمیرلر. سؤز شاعر – یازیچی اوچون، دیری و جانلی بیر وارلیق‌دیر. اونلار اوچون سؤز چوخ معنالی، چوخ یؤنلودور. اونلار سؤزو بیلیر، دویور، لمس ائدیر، سؤزون رنگینی، عطرینی، چکی‌سینی سئزه بیلیرلر و سؤز یارادیجیلیغیندا بو قابلیّت‌دن اولدوقجا یئرلی-یئرینده فایدالانماغی باجارا بیلیرلر. پروفسور توفیق حاجی‌چوخ گؤز‌ل دئییر: «او (سؤز اوستاسی)، سؤز ماتریالینی یونور، جیلالاییر، صنعت فاکتینا چئویریر. اونو اوسلوبی داورانیش اوچون چئویک‌لَشدیریر، حساس‌لاشدیریر. یازیچی – شاعر بو استقامتینده یارادیجیلیق فعالیّتی‌نی موافق بدیعی ـ اوسلوبی ایشله برابر ان چوخ ادبی دیلین خیرینه یؤنه‌لیر… ».
دنیانین بؤیوک یازیچیسی ماکسیم گورکی‌نین افاده‌سی ایله دئسک: «ادبیاتین اساس ماتریالی سؤزدور. بیزیم بوتون تأثیرات‌لاریمیزی، دویغولاریمیزی، فکرلریمیزی فورمایا سالان سؤزدور».
دئمه‌لی: «یازیچی‌نین ان عالی مقصدی سؤزله حیاتا کئچیر، بدیعی اثرین ان یوکسک مطلبی، علوی فکرلری سؤزله افاده اولونور. »
یازیچی‌لار، شاعرلر و هر‌هانسی بیر فکر آدامی، قلم صاحبی یوخاریداکی کیفیّت‌لری یییه‌لنمک اوچون اؤز نطق مدنیّتی‌نی انکشاف ائتدیرمه‌لی‌دیر. بونون اوچون، او دیلی دریندن، هر طرفلی اؤیرنمه‌لی و سؤزون سیرلر خزینه‌سینه یول تاپمالیدیر. چونکی دیلین داخلی قانونلارینی، اونون سؤز قورولوشو، سؤز بیرلشمه‌لری و جمله قورولوش‌لارینین سجیّه‌لرینی اؤیرنیب، منیمسه‌مه‌دن، او دیلین گوز‌ل‌لی‌یینه، افاده‌لی‌لی‌یینه یییه‌لنمک امکان‌سیز‌دیر. هر کیم بو کیفیّت‌لری اؤیرنیر و اونلاری منیمسه‌ییرسه، او آدام یوکسک نطق مدنیّتینه صاحب اولا بیلیر.

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:52]
🇦🇿
 آزربايجان تۆركجه_سينين آبج_سى (اليفباسؽ)
لاتؽن و عرَبجه آبج تۆركجه'يه اۇيغولانميٓش
الفباى تركى آزربايجانى

A a           آ  ا  ـا
B b         بـ ـبـ ـب ب
C c         جـ ـجـ ـج ج
Ç ç         چـ ـچـ ـچ چ
D d           د ـد د
E  e         ائــ ـئـ ئـ ـئ ئ(عـ ع)
Ə ə         اَ ــَـ ه ـه (عـ ع)
F  f          فـ ـفـ ف ـف
G g         گـ ـگـ گ ـگ
Ğ ğ          غـ ـغـ  ـغ غ
H h         هـ ـهـ  (حـ ح)
X x           خـ ـخـ ـخ خ
I   ı           اؽـ ـؽـ ؽـ ـؽ ؽ
İ   i           ايـ ـيـ يـ ـى ى
J  j               ژ  ـژ  ژ
K k          كـ ـكـ ـك ك
Q q          قـ ـقـ ـق ق
L  l            لـ ـلـ ـل ل
M m          مـ ـمـ ـم م
N n           نـ ـنـ ـن ن
O o             اۏ  ـۏ  ۏ
Ö ö             اؤ  ـؤ  ؤ
P  p          پـ ـپـ ـپ پ
R  r             ر  ـر  ر
S s          سـ ـسـ ـس س(ص ث)
Ş ş           شـ ـشـ ـش ش
T t          تـ ـتـ ـت ت(ط ة)
U u            اۇ  ـۇ  ۇ
Ü ü            اۆ  ـۆ  ۆ
V v            و  ـو  و
Y y          يـ ـيـ ـى ى
Z z         ز  ـز  ز (ذ ظ ض)

———————————————
اً ـاً = ən  قيسماً(قسماً) qismən
ع = ' بعضاً bə'zən
مۆعلليم (معلّم) müə'llim
أ = ə / ع = ' أعلا əla
ئـ = ' مسئول məsul مسئله məsələ
ؤ = u —-> سؤال sual
إ = i إجرا (ايجرا ) icra  / إلهام ilham
اِ = e / ع= ' اعجاز ecaz
ء= a شفاء şəfa / ايفاء ifa
إملاء (ايملاء) imla
 ع = ü عنوان ünvan / ع= e علم elm
ع= o عثمان osman
———————————————-
💢آيراج (پارانتئز) ايچينده گؤسته_ريلن حرفلر آنجاق عرب كؤكلۆ و بعضاً فارسجا سؤزلرده يازؽلؽر.
اؤرنك اۆچۆن =👇🏿
ظالؽم zalım , اذيت əziyət
صاباح sabah ،صۆلح sülh
حۆرّييت hürriyət ، مدّاح məddah
صرّاف sərraf , گۆذَشت güzəşt، ضميمه zəmimə، علم elm
ضربه zərbə، اطرف ətraf
 ثۆريّا sürəyya، عثمان osman  و ....
———————————————
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:54]
Bu dilimizin ilk adımıdır
Necə ki uşaq ana südü və quru süd olmasa böyüyə bilməz, hər dilin də ana südü və o dilin quru südü o dilin əlifbasıdır 😊
Bəs gəlin ana dilimizi təməldən və əlifbadan öyrənərək böyüdək. 🙏

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:55]
[ Voice message : Unknown File ]
A a   آ ـا ا

Alma         آلما = سیب
Ata               آتا = پدر
Ayaq              آیاق = پا
Alı                آلؽ = آلو
Almaq     آلماق= گرفتن
Atmaq  آتماق = انداختن
Atışmaq آتیشماق = شلیک
At             آت = اسب
At           آت = بیانداز
Arı    آرؽ = زنبور عسل
Arı             آرؽ = تمیز
Ayıq         آیؽق = بیدار
Alqış     آلقؽش = تشویق
Aslan آسلان= حیوان شیر
Arpa.           آرپا= جو
Açıq.            آچیق = باز
Alın        آلین = پیشانی
Aqça  آقچا= سکه/ پول
Anlaq  آنلاق = عقل/ اخلاق
Anlam         آنلام = معنا
Anı           آنؽ= خاطره
V.s.            ... و
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:57]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️  B b       ب بـ


Bal                 بال = عسل
Boyaq             بویاق = رنگ
Boya               بویا = رنگ
Bilim     بیلیم = علم/ دانش
Bilmək       بیلمک = دانستن
Bildiri           بیلدیری = گزارش
Barmaq      بارماق = انگشت
Baxış        باخیش = نظر/ نگاه
Bağımsız    باغیمسیز = مستقل
Buğda            بوغدا = گندم
Bığ                بیغ = سیبیل
Buğ                 بوُغ = بخار
Barış              باریش = صلح
Boyun            بویون = گردن
Boğaz              بوغار = گلو
Boran بوران = برف، باران همراه طوفان
Boy           بوی = قدّ/طول
Böyük            بؤيوك = بزرگ
V.s.                          ... و
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:57]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ C c       ج جـ

Can                     جان = جان
Cam                 جام = شیشه
Cük                   جۆک = جوانه
Cücərti/cükərti جۆجرتى/جۆکرتی=جوانه
Cılız                   جؽلؽز = نهیف
Cücə                 جۆجه = جوجه
Cızıq                  جؽزؽق = خراش
Cızmaq         جؽزماق= خراشیدن
Cırcırama     جؽرجؽراما= جیرجیرک
Caymaq جایماق =لغزش/ انحراف
Calaq                  جالاق = پیوند
Calamaq جالاماق =پیوند زدن/ریختن
Cındır         جؽندؽر = پلاس/ کهنه
Cib                      جیب = جیب
Cecim              جئجیم = جاجیم
Cüyür   جۆیۆر =شوکا/نوعی آهو
Cəhrə     جهره =چرخ نخ‌ریسی
Com                    جۏم = جمع
Cələ    جَله = تله برای پرندگان
Cöngə        جؤنگه = گاو نر جوان
Camış             جامؽش = گاومیش
Cuyuq      جۇیۇق = مایع/ آب دار
Coşqu  جۏشقو = شور و شوق/اشتیاق
Coşmaq جۏشماق=هیجان/به جوش آمدن
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:57]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ Ç ç         چ چـ

Çay            چای = رودخانه
Çaqqal          چاققال = شغال
Çadır              چادؽر = چادر
Çəlik     چلیک = عصا /فولاد
Çörək               چؤرک = نان
Çanqıl   چانقیل = شن بادامی
Çəngəl         چنگل = چنگال
Çüy                  چۆی = میخ
Çıraq              چؽراق = چراغ
Çiyələk   چییه‌لک = توت‌فرنگی
Çağdaş  چاغداش=معاصر/ هم‌عصر
Çalışmaq  چالؽشماق = تلاش‌کردن
Çöl         چؤل = بیرون/صحرا
Çölgə              چؤلگه = جلگه
Çömçə           چؤمچه = ملاغه
Çölmək  چؤلمک=دیزی‌سنگی/سفالی
Çor                   چۏر = آفت
Çatlaq              چاتلاق = تَرَک
Çuxur  چۇخۇر =جای‌پست/گودال
Çaxır   چاخؽر = شراب/مشروب
Çarpı                چارپؽ = ضرب
Çap                    چاپ = قُطر
Çalğı  چالغؽ=موسیقی/آلت موسیقی
Çağlayan         چاغلایان = آبشار
Çakır     چاکیر = آبی‌فیروزه‌ای
Çatı         چاتؽ = بالای سقف
Çolaq   چۏلاق =علیل/معلولیت پا
Çözüm              چؤزۆم = حلّ
Çözülgən     چؤزۆلگن = محلول
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:57]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ E e        ائـ ئـ ئ


Ev                  ائو = خانه
El ائل =استان، ایل، طایفه، سرزمین
Elçə         ائلچه = شهرستان
Evlilik           ائولیلیک = ازدواج
Evlənmək ائولنمک = ازدواج کردن
Eşşək         ائششک = خر/الاغ
Eşitmək       ائشیتمک = شنیدن
Eşit    ائشیت = بشنو، مساوی
Eşitli ائشیتلیک = برابری، تساوی
En                  ائن = عرض
Enli  ائنلی = عریض، گسترده
Etmək   ائتمک = انجام دادن
Etki                 ائتکی = تأثیر
Etkin               ائتکین = مؤثر
Eyləmək        ائیله‌مک = کردن
Eyləm             ائیلَم = فعل
Elçi ائلچی = سفیر، خواستگار
Evrən  ائورن =جهان هستی، دنیا
Eyitim   ائگیتیم= آموزش، پرورش
Eyitmək ائگیتمک=آموزش دادن، پروراندن
Eydirmək ائیدیرمک =محیّا و آماده کردن
V.s.                           ... و
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:58]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ F f                ف فـ

Fırça   فؽرچا = فرچه/شُتکه، قلم‌مو
Fırçalamaq فؽرچالاماق = فرچه کشیدن
Fırfıra               فؽرفؽرا = فرفره
Fırıldaq   فؽرؽلداق = متقلب، زبل
Fırlanmaq   فؽرلانماق = چرخیدن
Fırtına            فؽرتؽنا = طوفان
Fors فورس =ژست دماغ بالا گرفتن
Fit                    فیت = سوت
Fışqa     فؽشقا = سوت، سوتی
Fərə/ fərik فَره / فریک =مرغ جوان
Fər                       فَر = فرّ
Fərli     فَرلی =فایده دار/به درد خور
Fərsiz  فَرسیز =بی‌فایده/به درد نخور
Fincan            فینجان = فنجان
Fışqırmaq فؽشقؽرماق =فوردان کردن
Fışqıraq           فؽشقؽراق = فوران
Fışqırtı   فؽشقیرتی = صدای فوران
Fısıltı             فؽسؽلتؽ = فس‌فس
Fısıldamaq فؽسؽلداماق=فس‌فس کردن
Fil (yağan)         فیل(یاغان) = فیل
Fırtıq             فؽرتؽق = اَن‌دماغ
----------------------------
Final                    فینال = فینال
Firma فیرما = شرکت/ اورتاقلیق
Film                      فیلم = فیلم
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:58]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ İ i    ایـ یـ ـیـ ی

İynə           ایینه = سوزن
İnci          اینجی= مروارید
İnam           اینام = ایمان
İnanc             اینانج = باور
İyrənc ایگرنج/اییرنج=کثافت، منزجر، نفرت
İçərilk   ایچه‌ریک = محتوا، درون مایه
İçəri   ایچری= درون، داخل
İz                ایز = اثر، رد
İlbiz    ایلبیز = حلزون، شیطان
İlginc   ایلگینج = جالب، عجیب
İtkin, itik ایتکین، ایتیک=گمشده، گم گشته
İti             ایتی = تیز، تند
İydə           اییده = سنجد
İçgüdü  ایچ‌گودو = غریزه، حس غریزی
İri                ایری = درشت
İncimək اینجیمک = اذیت و ناراحت شدن
——
İzin ایذین = اذن، اجازه
İdarə ایداره = اداره
İşkəncə ایشکنجه= شکنجه
İfa   ایفاء = ایفاء، اجرا
-----
İrəli      ایره‌لی = به‌‌پیش، رو به جلو
İpucu      ایپ‌اوجو = سرنخ
İmrənmə  ایمرنمه=رغبت، حسادت، حسد
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 11:58]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ I ı    اؽـ  ؽـ  ـؽـ  ؽ

ışıq اؽـشؽـق=روشنایی
işıq  ایشؽـق
ışın اؽـشؽـن=پرتو، أشعه
işın ایشؽـن
ışıltı اؽـشؽـلتؽ=تلألو-درخشش
işıltı ایشؽـلتؽ
Işınım ایشؽـنؽـم=رادیاسیون، پرتو‌افشانی
işınımایشؽـنؽـم
Işıl, işıl اؽـشؽـل،ایشؽـل=الماس، برلیانت
ışıldaq  اؽـشؽـلداق=تشعشع
işıldaq ایشؽـلداق
ırmaq  ایرماق=رودخانه بزرگ
ıldırım  اؽـلدؽـرؽـم=رعدوبرق
ildirim ایلدیریم
ılıq, ilıq  اؽـلؽـق، ایلؽـق=ولرم
ılğım, ilğım اؽـلغؽـم، ایلغؽـم=سراب
ılmanqı اؽـلمانقؽ=ولرم
ilmanqı ایلمانقؽ
ıslanmaq اؽـسلانماق=خیس شدن
islanmaq ایسلانماق
ıslaq اؽـسلاق=مرطوب، خیس
islaq ایسلاق
ısmarıc اؽـسمارؽـج=سفارش، سپرده
ismarıc ایسمارؽـج
ısmarlamaاؽـسمارلاما=سفارش، سپردن
ismarlama ایسمارلاما
ılxı, ilxı اؽـلخؽ، ایلخؽ=رمه، رمه اسب
ısırmaq اؽـسؽـرماق=گاز گرفتن،نیش/گزند زدن
ısı, isti  اؽـسؽ،ایستی=گرم، گرما
Isırğan اؽـسؽـرغان=گزنه
Qıç   قؽچ=ساق پا
Qırıq  قؽرؽق=پاره-پاره ، شکسته
Sarıq   سارؽـق=باند، بانداژ
Sırıq    سؽـرؽـق=بخیه
Yırğa  یؽـرغا=ریتم، حرکت ریتمیک
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:03]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ J j        ژ ـژ

Jet                     ژئت = جت
Jele                     ژئلئ = ژله
Joker               ژۏکئر = جوکر
Jurnal   ژۇرنال = مجله، ژورنال
Jurnalist  ژۇرنالیست = روزنامه‌نگار
Jalə                    ژاله = ژاله
Jaket               ژاکئت = ژاکت
Janr     ژانر = ژانر، گونه هنر
Jüri  ژۆری = ژوری، هیت منصفه
Jandarma     ژاندارما = ژاندارم
Jandarmeriya ژاندارمئری‌یا=ژاندارمری
Jest                 ژئست = ژست
Əjdaha            اژداها = اژدها
Qaraj                قاراژ = قاراژ
Müjdə  مۆژده / مۇشتۇ = مژده، مشتلق
Montaj          مۏنتاژ = مونتاژ
Qıjıltı     قؽـژؽـلتؽ = صدای قژقژ
Qıjılldamaq قؽـژؽلداماق = قژقژ کردن
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:07]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ K k         کـ ک

Keyimək کئییمک=سست و بی‌حس شدن
Key     کئی = سست، سستی
Keyidici کئییدیجی =بی‌حس کننده
Kərtənkələ کَرتَنکَله=مارمولک، سوسمار
Kəvər, kavar کَوَر، کاوار =سبزی تره
Kəpənək          کپه‌نک = پروانه
Kömür      کؤمۆر = زغال سنگ
Kir                    کیر = چرک
Kəpir daşı کپیر داشؽ= سنگ آهکی
Kilim                 کیلیم = گلیم
Kişnəmək کیشنه‌مک =شیهه کشیدن
Küt                    کۆت = کند
Kötük    کؤتۆک = ریشه، کنده
Köynək        کؤینک = پیراهن
Kürək     کۆرَک = پارو، پشت
Kürk            کۆرک = خز، پرز
Kürt کۆرت=کُرچ افتادن مرغ و پرندگان
Kül              کۆل = خاکستر
Kimlik کیملیک =هویت، شناسنامه
-
Kədər      کدر = کدر، غم
Kafir              کافیر = کافر
Kəlmə          کلمه = کلمه
Kasa            کاسا = کاسه
Kaşı            کاشؽ = کاشی
-
Küsmək    کۆسمک = قهر کردن
Köçəri  کؤچری = کوچنده، مهاجر
Kənd        کند = روستا، ده
Köy                کؤی = روستا
Küçə   کۆچه = کوچه، خیابان
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:08]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ L l           لـ ل

Ley  لئی=نوعی شاهین و پرنده تزرو
Leylac    لئیلاج=شخص تیز، قمارباز
Laçın   لاچؽن= شاهین سیاه چشم
Leysan  لئیسان : باران تند و کوتاه
Lav          لاو = موم نازک
Lavaş            لاواش = لواش
Lavaşa        لاواشا = لواشک
Lüt         لۆت = لخت، برهنه
Lomba  لۏمبا = قلنبه و گرد شده
Lötkə        لؤتکه = قایق کرجی
Lüy                   لۆی = نهنگ
-
Lakin             لاکین = لاکن
Lider              لیدئر = لیدر
Liqa                لیقا = لیگ
Lampa         لامپا = لامپ
Lüğət           لۆغت = لغت
Lüks           لۆکس = لوکس
-
Lam              لام = آرام
Lil  لیل=رسوب کف دریا/دریاچه‌ها
Leh           لئه = گِل و لای
Lehmə      لئهمه = گِل‌ شُل
Lılıq       لؽـلؽـق = مخلوط آبه
Lığ                 لیغ = لجن
Ləçər          لچر = کثیف
Lətdi  لَتدی=شخص لاغر آندام و نهیف
Lağ, Lağlğı  لاغ، لاغلاغؽ= مسخره
Loğaz          لۏغاز  = مسخره
Lağlamaq  لاغلاماق = مسخره کردن
Laq, lax            لاق، لاخ = لق، شل
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:09]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ M m       مـ م

Mən           من = من
Mənçil, məncil منچیل، مجیل=خودخواه
Man   مان = عیب، نقص
Manqurd مانقۇرد = خود فروخته
Mut   مۇت = خوشبختی، بخت
Mutlu        مۇتلۇ = خوشبخت
Muştu              مۇشتۇ = مژده
Muştuluq    مۇشتۇلۇق = مژدگانی
Mələmək  مَله‌مک = مه‌مه کردن
Mələrti  مَلَرتی = صدای مه‌مه، ناله
Mərci             مرجی = عدس
Mərcimək     مرجیمک = عدسی
Min  مین = عددهزار، سوار شو
Minmək    مینمک = سوار شدن
Miniş              مینیش = سواری
Muncuq.         مۇنجۇق = منجق
Mışıl-mışıl مؽشؽل=آسوده، خرامان
Mişovul  میشۏوۇل= نوعی سنجاب
Moruq          مۏرۇق = تمشک
Mırsıq مؽرسؽق=قسمت انتهای لب
Mırıq  مؽرؽق=خط بالای سیبیل
Matan        ماتان = زیبارو
Mətə, Mo-tun  مته، مو-تون=مائوتان
مودو=امپراطور هون تورک=اوغوزخان
-
Maşın         ماشؽن = ماشین
Münasib   مۆناسیب = مناسب
Mübarək    مۆبارک = مبارک
Müqəddəs مۆقدّس = مقدس
Mexanika  مئخانیکا  = مکانیک
Maaş  ماعاش = معاش، حقوق
-
Maymaq      مایماق = گیج
Moçük    مؤچۆک = دنبالچه
Mürgü        مۆرگۆ = چُرت
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمی

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:09]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ N n      نـ ن

Nar           نار = انار
Nə     نه = چه، چی
Niyə  نییه = برای چه
Niyəlik  نییه‌لیک = چرایت، علت
Nəyə نَیه = به چه چیزی
Nəyi  نَیی = چه چیزی ‌را
Neynək=ok!  نئینک =اوکی، باشد
Nədən   ندن = دلیل، سبب، چرا
Nədənlik ندنلیک=علیّت، سببیّت، چرایی
Necə  نئجه = چگونه، چطور
Necəlik نئجه‌لیک=کیفیت، چگونگی، وصف
Neçə    نئچه = چه‌قدر، چند
Neçəlik نئچه‌لیک=کمیت، چندیت
Nite    نیته = کِیف، چگونه
Nitelik  نیته‌لیک = خاصیت،صفت
Nitəl      نیتل = کیفی
Nitəkimنیته‌کیم=چنان، اینگونه، همانگونه
-
Normal نۏرمال=عادی، معمولی، اولاغان
Nazik     نازیک = نازک، اینجه
Nəfəs   نفس = نفس، سولوق
Naz    ناز = ناز، عشوه، تومار، سیغال
Nanə   نانه=نعناع، داغ‌یارپیزی، نارپیز
Neytral  نئیترال=خنثی، قیسیر ، یانسیز
Naringi  نارینگی= نارنگی  
-
Nəsnə  نسنه=مادّه، ذات جسم، شئی
Nəysə نَیسه=به هر روی، در هر صورت
Nəsə     نَسه = چیزی
Naqqa   ناققا = بؤیوک بالیق
Narın    نارؽن= ریز، ریزه
Nənə ننه = ننه، مادر بزرگ
Nənni     نَننی = نننو
Nargilə نارگیله، نارگیل=قلیان، نارگیل

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیم

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:10]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️O o          اۏ  ـۏ  ۏ

Ov     اۏو = شکار، صید
Ox                اۏخ = تیر
Oğul اۏغۇل = فرزند، فرزند پسر
Oğlan                 اۏغلان = پسر
Olğu  اۏلغۇ =پدیده، فنومن، فاکت
Olğun اۏلغۇن=بالغ، رسیده، تکامل یافته
Oraq           اۏراق = داس
Orman      اۏرمان = جنگل
Ordu          اۏردۇ = ارتش
Onurğa/omurğa 👇 اۏنۇرغا/اۏمۇرغا
فقرات، ستون فقرات، مهره، ستون مهره‌ها
Oynaq اۏیناق=مَفصل، بازیگوش
Omba   اۏمبا =مفصل ران یا هیپ
Otlaq       اۏتلاق = چراگاه
Orta    اۏرتا = وسط، بین
Ortalama اۏرتالاما = متوسط، مابین
Ortaq      اۏرتاق = شریک
Ortaqlıq اۏرتاقلؽق = شرکت، شراکت
Ortam    اۏرتام = محیط، اطراف
Olağan    اۏلاغان = عادی، شدنی
Olağanüstüاۏلاغان‌اۆستۆ=فوق/خارق‌العاده
Oturum اۏتۇرۇم = نشست، اقامت
Ot    اۏت = علف
Od   اۏد = آتش
Otraq  اۏتراق=زمین‌گیر، اسکان، اتراق
Otaq/oda            اۏتاق/اۏدا = اتاق
Oda, özək  اۏدا، اؤزَک=مرکز، سنتر
Odaqsal/özəksəlاۏداقسال،اؤزکسَل=مرکزی
Odaqlıq اۏداقلؽق=مرکز، مرکزیت، سنترال
Odaq اۏداق=مرکز، کانون، فوکوس، سنتر
Odaqlanma  اۏداقلانما =تمرکز، فوکوس
V.s.
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:10]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ Ö ö        اؤ ؤ ـؤ

Öz    اؤز = خود، خودی، اصل
Özgə اؤزگه=غیر‌خودی، بیگانه، دیگری
Özləm         اؤزلم = حسرت
Özgün  اؤزگون = اصل، اصلی
Özgü             اؤزگو = خاصّ
Özdək            اؤزدک = ماده
Özərk    اؤزرک = خود مختار
Özdəş         اؤزدش = یکسان
Öyüd  اؤیود = پند، نصیحت
Ötək               اؤتک  = تاریخ
Ödəv  اؤدَو = مشق، تکلیف
Ödül    اؤدول = مدال، جایزه
Ödəniş  اؤده‌نیش = پرداخت
Ödəşmə اؤدشمه = تصویه حساب
Ödünc   اؤدونج = وام، قرض
Ötünmək اؤتونمک = خواهش کردن
Örgüt  اؤرگوت = سازمان، تشکیلات
Öpkə   اؤپکه = شُش، جگر سفید
Öfkə          اؤفکه = خشم
Öd     اؤد = کیسه صفرا
Öc  اؤج = قصاص، انتقام
Örtü          اؤرتو = پوشش
Öykü  اؤیکو = حکایت، داستان
Ön        اؤن = جلو، پیش
Önəm      اؤنم = اهمیت
Önəmli اؤنملی = مهم، با اهمیت
Önəri     اؤنری = پیشنهاد
Öndər         اؤندر = رهبر
Önçü      اؤنچو = پیشگام
Ölçü         اؤلچو ‌= اندازه
Ölçün       اؤلچون = معیار
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:11]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ P p      پـ پ

Palçıq      پالچؽق = گِل
Parlaq   پارلاق = درخشان
Pardaq  پارداق = پرداخت، جلا
Para      پارا = پول کاغذی
Pozan  پۏزان=پاک‌کن، پاک کننده
Pozğun پۏزغون=داغون، از هم پاشیده
Pozuq  پۇزۇق=باطله، ابطال شده
*Paralel   پارالئل =موازی، قوشوت
Piçin     پیچین = میمون
Pambıq   پامبؽق = پنبه
Pürçük   پۆرچۆک = ؟
Pürçüm  پۆرچۆم = تراشه، پرز
Pay        پای = سهم
Paylaşım  پایلاشؽم= پست، اشتراک
Pas        پاس = زنگ آهن
Paxır      پاخؽر = مس
Palaz    پالاز = پالاز، زیر انداز
Palto      پالتو = پالتو
Paltar    پالتار = لباس
Papaq    پاپاق = کلاه
Pınar   پؽنار = چشمه
Pəlmə  پَلمه = مه‌آلود، غیر شفاف
Pinti  پینتی=نوعی گیاه، بدسلیقه، شلخته
Püşk        پۆشک = قرعه
Piləmək   پیله‌مک = فوت کردن
Püfləmək پۆفله‌مک = فوت کردن
Pillə           پیلله = پلّه
Pəltək  پَلتک = لکنت‌دار
Pətə        پَته = نسخه
Pətək  پَتَک =نوشته، موم زنبور عسل
Padar  پادار = خیلی، فراوان
Pusu       پۇسۇ= کمین، دام
Pusmaq  پۇسماق = کمین کردن
Püskürmə پۆسکۆرمه = افشاندن
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:11]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ Q q           قـ ق

Qəmzə            غمزه = غمزه
Qürbət  غۆربت = غربت، دوری
Qurbət  قۇربت = نزدكي،قربت
Qıfıl                   قؽفؽل = قفل
Qəhvə             قهوه = قهوه
Qəsb             غصب = غصب
Qəsd               قصد = قصد
-
Quzu              قۇزۇ = برّه
Qılıq              قؽلؽق = قلق
Quda       👇        قۇدا
نسبت فامیلی والدین عروس‌ و داماد
Qorunc        قۇرۇنج = بیمه
Quşqu          قۇشقۇ = شکّ
Quşqulanma  قۇشقۇلانما = شکاکی
Qovaq قۏواق = صنوبر- تبریزی
Qırtlaq        قؽرتلاق = حنجره
Qucaq  قۇجاق = آغوش، بغل
Qas               قاس = عضله
Qoşun  قۏشۇن = لشکر، ارتش
Qayra  قایرا = مهربان/مهر/مهربانی
Qat       قات = طبقه، مرتبه
Qatman            قاتمان = لایه
Qoşa              قۏشا = جفت
Qutlu قۇتلۇ = مقدس، مبارک
Qutan  قۇتان = پلیکان، مرغ سقا
Qarıc               قارؽج = وجب
Qapalı     قاپالؽ = بسته، قفل
Qabırğa           قابؽرغا = دنده
Qabıq            قابؽق = پوسته
Qıov قؽرۏو، قؽراو=یخبندان، شبنم یخ‌زده
Qumral  قۇمرال=قهوه‌ای مایل به قرمز
Qonur        قۏنۇر = قهوه‌ای
V.s.

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:17]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ R r       ر ـر

Radikal  رادیکال= رادیکال، کؤکتنجی
Ruh            رۇح = روح - تین
Radiator رادیاتۏر = رادیاتور
Refrens   رئفرئنس = رفرنس، قایناق
Rəf        رَف = قفسه
Rəy         رأی = رأی
Rəm        رَم = رم
Rol رۏل = رول، نقش
Roz        رۏز = رُز
Rica ریجا = رجا، خواهش
Rifah        ریفاه = رفاه
Radar رادار = رادار
Rəndə  رنده = رنده
Robot رۏبۏت = ربات
Reform رئفۏرم = رفورم
Rahlamaq راحلاماق = حاضر کردن
-
Irmaq    ایرماق = رودخانه
Irq        ایرق = فال، بخت
Dar              دار = تنگ
Damar        دامار = رگ
Ar          آر = ناموس
Axar     آخار = در جریان
Arx   آرخ = جوی آب، کانال
Arxa        آرخا = پشت
Arpa           آرپا = جو
Ard         آرد = ادامه
Ardıcıl آردؽجؽل=ادامه‌دار، پشت‌سر هم
Artış    آرتؽش = افزایش
Orman اۏرمان = جنگل
Oraq      اۏراق = داس
Onarım   اۏنارؽم = تعمیر
V.s                  ... و

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:18]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ S s    سـ س(صـ ص، ثـ ث)

Satış      ساتؽش = فروش
Satıcı ساتؽجؽ = فروشنده
Saç         ساچ = گیسو
Sol           سۏل = چپ
Sancı        سانجؽ = درد
Sancaq سانجاق = سنجاق
Soncuq  سۏنجۇق = جفتک
Səsləm     سسلم = هجا
Səsli    سسلی = صدادار
Saçaq ساچاق = حاشیه، ریش‌ریش
Sarğı سارغؽ= پانسمان، باند پانسمان
Sarma  سارما = پاکت، بسته‌بندی
Sarıq      سارؽق = عمامه
Sırtıq        سؽرتؽق = پُر رو
Sıyrıq     سؽیرؽق = خراش
Sürtmə سۆرتمه = سورتمه
Sürücü   سۆرۆجۆ = راننده
-
Saat      ساعات = ساعت
Səhər سحر = فردا، صبح
Sabun    صابون = صابون
Sakit     ساکیت = ساکت
Səmərə  ثمره = ثمره، بهر
Saniyə     ثانیه = ثانیه
Süls         ثۆلث = ثلث
-
Sürgün       سۆرگۆن = تبعید
Sürüngən سۆرۆنگن = خزنده
Sürtük سۆرتۆک = مالیده، فاحشه
Sömürgə سؤمۆرگه = مستعمره
Sömürgəçilik سؤمۆرگه‌چیلیک=استعمار
Sonuncu   سۏنۇنجۇ = آخرین
Sərinləndirici  👇 سرینلندیریجی
خنک کننده - سرمایش، انرژی سرمایشی
Soyuq            سۏیۇق = سرما
Sərt   سَرت = محکم، سخت
V.s.

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:18]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ Ş ş    شـ ش

Şaman  شامان = شمن
Şölən شؤلَن = جشن، مراسم
Şaşmaq👇شاشماق
شگفت‌زده شدن، متعجب شدن
Şaşqın شاشقؽن=شگفت‌زده، متعجب
Şaşırtı شاشؽرتؽ=سورپرایز، غافل‌گیری
Şaşılıq شاشؽلؽق=انحراف چشم، لوچ
Şit     شیت = بی‌نمک
Şaxta شاختا=سرمای خشک
Şaxmaq شاخماق=تابیدن، درخشیدن
Şaxlanmaq شاخلانماق=قائم یا راست شدن
Şax شاخ=بتاب، شقّ، قائم
-
Şah      شاه = شاه
Şeyx   شئیخ = شیخ
Şıq/şık  شؽق/شؽک = شیک
Şok شۏک=شوک، شوکه شدن
Şirin شیرین=شیرین، سوجو
şirniyyat شیرنییات=شیرینی‌جات
Şivə  شیوه = شیوه
Şeytan  شئیطان=شیطان، آلبیز
Şampun شامپۇن = شامپو
Şaka شاکا = شوخی
Şuxluq شۇخلۇق=شوخی
Şum شۇم = شوم، بد یُمن
Şüşə شۆشه = شیشه
-
Şüş شۆش = صاف، راست
Şümşə شۆمشه = شمشه
Şum, şoxum شۇم، شۏخۇم = شخم
Şumlamaq👇 شۇملاماق
ریزش، شخم زدن، هموار و آباد کردن
Şiş    شیش=سیخ، تورّم، تومور
Şişlik شیشلیک=سیخی شده
Şişman شیشمان=چاق، متورم
Şişik شیشیک=باد کرده، ورم
Şişmək شیشمک=باد و متورم شدن
Şişirmək شیشیرمک=باد و متورم کردن
Şişək شیشَک=گوسفند یک ساله
Şapalaq  شاپالاق=سیلی
Şimşək شیمشک=برق، رعد
V.s.

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:18]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ T t    تـ ت(طـ ط - ة)

Tenqri, Təngri تئنقری، تنگری=خداوند
Tanrı, Tarı  تانرؽ، تارؽ=خدا
Tuğ  تۇغ = علم، علامت
Tətik تَتیک=ماشه، ماشه تفنگ
Tanıq تانؽق = شاهد
Tanıtım تانؽتؽم=ترویج، شناساندن
Tanış تانؽش = آشنا
-
Tolerant تۏلئرانت=مداراگر، شخص تُلرانس
Tolerantlıq تۏلئرانتلیق=مداراگری، تُلرانس
Təbiət طبیعت=طبیعت
Təxmin  تَخمین=تخمین
Tarix   تاریخ = تاریخ
Təqvim تقویم= تقویم
Əşirət  عشیرة= عشیره
Təşkilat تشکیلات=تشکیلات
Texnologiya  تئخنولوگی‌یا=تکنولوژی
Texnika  تئخنیکا= تکنیک
-
Təkərlək  تَکَرلک=چرخ
Təkər تَکَر=تایر، لاستیک، چرخ
Tasar تاسار = لایحه
Tasarı, tasarım تاسارؽ، تاسارؽم=طرح
Tasma, təsmə تاسما، تسمه=تسمه
Təpə    تَپه= تپّه
Tel   تئل= تار، سیم
Taxı  تاخؽ= آویزه
Toz  تۏز= گرد، پودر
Tər تَر= عرق، رطوبت
Tərlik ترلیک= دمپایی
Tasa تاسا= نگرانی، درد، کدر
Tamu, damu  تامۇ، دامۇ=جهنم
Tapdıq  تاپدؽق = معبود
Tapınaq  تاپؽناق= معبد
Top  تۏپ = توپ
Toplu    تۏپلۇ= جمع
Toplam  تۏپلام = مجموع
Toplum تۏپلۇم=اجتماع، جامعه
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:18]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ U u     اۇ  ـۇ  ۇ

Ulduz  اۇلدۇز = ستاره
Ulus      اۇلۇس = ملّت
Uyum اۇیۇم= هارمونی، هماهنگی
Uyuşdurucuاۇیۇشدۇرۇجۇ=دارو، مواد مخدر
Uyarı    اۇیاری = هشدار
Uyğun اۇیغۇن = مناسب
Uyğar اۇیغار = متمدن
Uyğulama اۇیغولاما=کاربرد، عمل، اپلکیشن
Ucuz     اۇجۇز = ارزان
Uc      اۇج = نوک، اوج
Uca        اۇجا = بلند
Usta اۇستا = استاد
Us اۇس = هوش
Uğraşı  اۇغراشی=مشغله، شغل
Uçuq اۇچاق = هواپیما
Uçmağı  اۇچماغی = بهشت، فردوس
Uçarı  اۇچاری = بیهوده، پوچ
-
Ultrasəs اۇلتراسس = فراصوت
Universitet  اۇنیوئرسیتئت = دانشگاه
Uniform  اۇنیفورم = لباس فرم
-
Ur  اۇر = تومور، قوز
Uz اۇز = ریاضی
Uzam اۇزام = هندسه
Uzay اۇزای = فضا
Uzaq اۇزاق = دور
Uzun اۇزون = دراز
Uzlaşma اۇزلاشما = مصالحه، سازش
Uzman اۇزمان = متخصص
Uşqun اۇشقۇن = ریواس
Usanma اۇسانما=خسته شدن، بریدن، بیزاری
Udlaq اۇدلاق = حلق
Ulaşım اۇلاشیم = دسترسی، حمل و نقل
Uydurma  اۇیدۇرما = جعلی، ساختگی
Uyduruq    اۇیدۇرۇق = جعل
Uydu    اۇیدۇ = ماهواره، پیک
V.s.

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:18]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ Ü ü    اۆ ـۆ ۆ

Üst    اۆست = بالا
Üstün  اۆستۆن = والا، برتر
Ürək اۆرک = قاب
Ürün اۆرۆن = محصول
Ürəmə    اۆره‌مه = تکثیر
Ürətmə اۆرتمه = تولید کردن
Ürətim اۆره‌تیم = تولید
Üçəm اۆچم = سه قلو
-
Ücrət  اۆجرَت = اُجرت
Üfüq   اۆفۆق = اُفق
Ünsiyət   اۆنسیت = اُنسیت
Ümmət     اۆمت = اُمّت
-
Ün اۆن = صدا، نوا، ندا
Ünlü اۆنلۆ = صدا‌دار، مصوت، معروف
Ünləm  اۆنلم = ندا، حرف ندا
Ülkü اۆلکۆ = ایده‌آل، آرمان، آرمانی
Ülkücü اۆلکۆجۆ=ایده‌آلیست،آرمان‌گرا
Ülkücülük👇 اۆلکۆجۆلۆك
آرمان‌گرایی، ایده‌آلیسم، مینو‌گروی
Üç boyutlu اۆچ‌بویوتلو = سه بعدی
Üşümə   اۆشۆمه=از سرما لرزیدن
Üşütmək اۆشۆتمک = چاییدن
Üşənmə اۆشَنمه = ترس
Üşünmə اۆشۆنمه = شبه کردن
Ürpənmə اۆرپنمه=ترس و لرز و جا خوردن
Üz اۆز = روی، رخ، صورت
Üzmək اۆزمک = شنا کردن
Üzey اۆزئی = سطح
Üzəngi اۆزنگی = رکاب
Üzgün اۆزگۆن = متأسف
Üzük اۆزۆک = انگشتر
Ütmək    اۆتمک = ؟
Ütü          اۆتۆ = اتو

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:18]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ V v     و  ـو

Veri   وئری = آمار، داده
Veriləmək وئریله‌مک = آمار دادن
Vergi وئرگی = مالیات
Verimli وئریملی=کارا، کارآمد، بهره‌ور
Verimsiz وئریمسیز=ناکارآمد، بی‌بهره
Verim وئریم = بازده
Vəzi وَزی = غدّه
Vəzəri وَزه‌ری = شاهی(گیاه)
-
Vaxt  واخت = وقت
Vədə, vəd وعده، وعد=وعده، ، وعید، وعد
Verisiya وئرسییا = نسخه، ورسیون
Variyant وارییانت = نوع دیگر
Vəhşi وحشی = وحشی
Viza ویزا = ویزا، روادید
Vali   والی = فرماندار، شهردار
Vasitə واسیطه = واسطه، میانجی‌گر
Vacib      واجیب = واجب
Vəkil     وکیل = وکیل
Voleybol وولئیبۏل = والیبال
-
Vuruş   وۇرۇش = برخورد
Vuruşma وۇرۇشما=برخورد،زدوخورد، مبارزه
Vuruq   وۇرۇق = ضربه، زده
Vurğu وۇرغۇ= تأکید
Vurğun وۇرغۇن = عاشق، مجنون
Vuru, vuruntu وۇرۇ، وۇرۇنتۇ=ضربان
Vurnuxmaq   وۇرنۇقماق=پلکیدن
Varğı وارغؽ = تصمیم
Varğılı وارغؽلؽ= مصمم
Varğısız وارغؽسؽز = نامصمم، بی‌ثبات
Varğılamaq وارغؽلاماق=تصمیم گرفتن
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:19]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ X x           خ خـ

Xanım             خانؽم = خانم
Xan                  خان = شاه
Xaqan  خاقان = شاه‌‌شاهان، شاهنشاه
Xatın     خاتؽن = خاتون، خانم
Xoş                 خۏش = خوش
Xosanlaşma 👇  خۏسانلاشما
= احوالپرسی یواشکی و پچ‌پچ کردن
Xalça      خالچا = فرش، قالی
Xaç               خاچ = صلیب
Xıxmaq  خؽخماق = خوابیدن شتر
Xarıltı   خارؽلتؽ = صدای خش‌خش
Xoca                خۏجا = دانا
Xocalı خۏجالؽ = شهر خوجالی
Xana / xanlıq  خانا / خانلؽق = خانه
Xəşil          خشؽل = اسم غذا
Xodək   خۏدک=کودک، شاگرد چوپان
Xuday(qutay)  خۇدای(قۇدای) = خدا
Xonça           خۏنچا = خنچه
Xəzər     خزر = دریای خزر
--------------------------
Xəyanət   خیانت = خیانت
Xala             خالا = خاله
Xalq   خالق = خلق، مردم
Xəmir         خمیر = خمیر
--------------------------
Yaxın       یاخؽن = نزدیک
Tıxac      تؽخاج = ترافیک
Ox                 اۏخ = تیر
Xaral  خارال = گونی بزرگ
Saxsı          ساخسؽ = کوزه
Yaxşı         یاخشؽ = خوب
Yaxa             یاخا = یقه
    👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:19]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ Y y      یـ ی

Yay یای = تابستان، کمان
Yayğın یایغؽن=شایع، بطور گسترده
Yaylıq    یایلؽق = روسری
Yaz یاز = بهار، بنویس
Yazıq یازؽق = بیچاره، مظلوم
Yey    یئی = خوب، برتر
Yel یئل = باد
Yeləc, yelləngəc یئلَج، یئللَنگج=بادبزن
Yanıq   یانؽق = سوختگی
Yanğın یانغؽن = آتش‌سوزی
Yanğınsöndürənیانغؽن‌سؤندۆرن=آتشنشان
Yobaz یۏباز = متعصب، کم‌فکر
Yoluxma ‌یۏلۇخما = سرایت‌کردن
Yoluxucu یۏلۇخۇجۇ=مسری‌، سرایت کننده
Yoluxum  یۏلۇخۇم = سرایت
Yoğurma یۏغۇرما = ورز دادن
Yoğurğa یۏغۇرغا = خمیر
Yoğurt یۏغۇرت = ماست چکیده
Yoxlama یۏخلاما = بازرسی، کنترل
Yoxlayıcı یۏخلایؽجؽ=بازرس،کنترل کننده
Yoxlac  یۏخلاج = دستگاه کنترل
Yaxın یاخؽن = نزدیک
Yuva یۇوا = لانه
Yığar یؽغار = غیرت، باغیرت
Yırğa یؽرغا = راه رفتن اسب
Yorum یۏرۇم = شرح، کامنت
Yozum  یوزوم = شرح، تعبیر
Yozlaşmış یۏزلاشمؽش = فاسد
Yozlaşım یۏزلاشؽم = فساد
Yozlaşma یۏزلاشما = فسادی
Yara  یارا = جرح، زخم
Yaraman    یارامان = جرّاح
Yaramanlıq  یارامانلؽق = جرّاحی
Yalvarma یالوارما = التماس.
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:19]
[ Voice message : Unknown File ]
♦️ Z z   ز ‌ ـز (ذ، ضـ ض، ظ)

Zığ زؽغ = گل و لای
Zığlı زؽغلی = گل‌آلود
Zabaq زاباق = جلبک آبی
Zor زور = زور، سخت
Zil زیل=صدای زیر و نازک، پشگل پرندگان
Zingildəmək زینگیلده‌مک =صدا دادن
Zarımaq  زارؽماق = مویه کردن
Zırıldamaq زؽرؽلداماق = زر-زر کردن
Zağar زاغار = تازی، نوعی سگ تازی
-
Zərər ضرر = ضرر
Zalım ظالؽم = ظالم
Zəka  ذكاء = ذكاء، ذهن، هوش
Əziyət اذییت/اذیّت= اذیّت، رنج
Zaman زامان = زمان
Zavod زاوۏد = فابریکا، کارخانه
-
Zolaq زۏلاق = باریکه، راه باریک، باند
Zəli, zalı  زلی، زالؽ= زالو، سۆلۆک
Zınqırov زؽنقؽرۏو = زنگوله
Zəngin زنگین = غنی
Zəvzək زَوزَک = پرحرف
Zuğ زۇغ = ریشه
Zurna  زۇرنا = سُرنا
Zumar  زۇمار = آذوقه
Züvmək, züymək👇زۆومک، زۆیمک
سُر خوردن، لغزیدن
Züyüldək زۆیۆلدک = سُرسُره
Züymə زۆیمه = لغزش، سُرخوری
Zəhlə    زهله = تنفّر
Zəhləsiz زهله‌سیز = منفور
Zəhm زَهم = وحشت، سهمگین
Ziyil, Zigil زییل، زیگیل = زگیل
Zindan زیندان = زندان، آهن محکم
V.s.
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin
🔶 Türkcə diıim qəzvin
💎آنادیلیمیز

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:40]
مهمترین قانون در ترکی  قانون بسیار زیبای اصوات میباشد ،که در واژگان ترکی واژگان دو‌دسته هست  
۱_ واژگان یا کلا  با صداهای قالین (ضخیم)ساخته میشوند
۲_واژگان یا کلا با صداهای اینجه(نازک) ساخته میشوند

واژه هاي  توركي ، درهنگام ساخته شدن صدادارها با ترتيب معيني شكل مي گيرند .  
به اين ترتيب ، پشت سرهم آمدن و يا قانون هماهنگي ترتيب آمدن صدادارها پشت سرهم گفته مي شود .  
گفتني ، اگر در زبان توركي در واژه صدادار اولي را تشخيص بدهيم ، با كمك قانون هماهنگي اصوات ، در  هجاهاي بعدي صدادارهايي كه خواهند آمد را مي توانيم تعيين كنيم .
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

بخش اول  (صدادارها  به دو بخش صدای ضخیم  و صدای نازک  تقسیم میشوند
۱_ حروف صداداره  قالین (ضخیم)
Aa آ
Oo او
Uuاو
Iı ای
۲_حروف صداداره  اینجه  (ظریف)
– E e : اِ
– Ә ә : اَ
– İ i : ای  
– Ö ö : اؤ اُ
– Ü ü :  اؤ،
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
بخش دوم  _ صدادار ها  به‌دو بخش غنچه ای و غیرغنچه ای هم تقسیم میشوند

 ۱- دوداقلانان سسلیلر (صداهای غنچه ای) (در تلفظ این صداها لبها غنچه میشود)
O_Ö_U_Ü

۲_دوداقلانمایان‌ سسلیلر(صداهای غیرغنچه‌ای)  (در تلفظ این صداها لبها شکل غنچه نمیگیرد
Aa_Ee_Əə_İi _Iı

  🔶۹ دنه  سسلی  حرف وار
🔷۴ دنه سی قالین‌دی
🔷۵ دنه سی اینجه‌دی
🔷۴ دنه‌سی  تلفظی غنچه‌ای دی (دوداق غنچه اولور)
🔷۵دنه سی غیرغنچه ای( دوداق لار غنچه اولمور

🔶واژگان ترکی یا کلا با صداهای قالین ساخته میشوند  یا کلا  با صداهای  اینجه  ساخته میشوند
✅✅✅✅✅✅✅✅✅✅✅✅
از صدادارها e , ö , o در جملات اصيل توركي در نخستين هجا مي توانند بيايند

Döz+öm❌
Döz+em❌
Doğ+om❌
Doğ+em❌
Ge+decəm❌
Yox+o❌


Döz+üm✅
Doğ+um✅
Ge+dəcəm✅
Yox+u✅

صداهای(eoö)  در هیجای اول می توانند باشند ، هیچگاه در هیجاهای بعدی نمی‌توانند باشند
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

1_ واژه هايي كه حروف آخرشان به q يا ğ و يا x ختم شوند اگر تك هجائي باشند : به صورت ğ يا x و اگر دو و يا چند هجائي باشند به صورت q نوشته مي شوند .
مثال :  
Çox , yağ , bax , zığ , uşaq , qaçmaq,  axtarmaq,  soyuq,  tox,  çağ,  ağ,  dağ,  sazaq ve...
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
 
2 - مصدر صدادارهاي ضخيم به q و مصدر صدادارهاي ملايم به k ختم مي شود .
 
مثال :  
yazmaq , olmaq , yemәk , sönmәk,  dağılmaq,  çəkmək,  üzmək,  çaxmaq,  axtarmaq,  silinmək
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
3 - در واژه هايي كه در آخر شان حرف q دارند ، اگر مابين دو حرف صدادار قراربگيرد به حرف ğ
تبديل مي شود .
uşaq + ı =   uşağı
Qaırmaq+a  =    qırmağa
Qıraq +ı  = qırağı
Ve......

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:41]
حروف خ _ق_غ(x_q_ğ)  همیشه با صداهای ضخیم (قالین)همراه هستند

حروف  ک_گ(k_g)   همیشه با صداهای   نازک همراه هستند

A o u ı ↔️x q ğ

E ə i ö ü ↔️ k g

مثال

Ki

Gəlmaq❌
 Gəlmək =(G) (ə) lm(ə) (k)

Qalmak ❌
Qalmaq✅

Qil❌
Qıl✅

Qiriq❌
Qırıq✅

Çok❌
Çox✅

Geymaq❌
Geymək✅

Kusmaq❌
Küsmək

Kumur❌
Kömür✅

A _ ı _ u _ ö ⏩⏪ x_q_ğ

E_ə_ö_ü_i ⏩⏪ k_g

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:41]
Ək (پسوند)
به صداها و هیجاهایی که  که برای تشخیص  نقش واژگان در جمله  و  یا  برای  ساخت واژگانه  جدید به واژگان اضافه میشوند  پسوند(ək)  میگویند
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
(Ək) پسوند

پسوندها  به طور  کلی به دو دسته بزرگ تقسیم شده اند :

۱_پسوندهای ساختاری (düzəldici əklər)

۲_پسوندهای تصریفی(çəkim əklər)


🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

🔴((1))_ پسوندهای ساختاری (yapım əklər)  :

۱_پسوندهایی که از اسم ،  اسم  میسازند
( addan Ad düzəldici əklər)

۲_پسوندهایی که از اسم فعل میسازند
(Addan feil düzəldici əklər)

۳_پسوندهایی که از اسم,  فعل میسازند
(Addan feil düzəldici əklər)

۴_ پسوندهایی که از فعل ، فعل میسازند
(Feildən feil düzəldici əklər)

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:42]
(بخش اول)
(Addan ad düzəldici əklər)
۱_پسوندهایی که از اسم ، اسم میسازند


🔴-lıq, -lik, -luq, -lük: dağlıq, çәrçilik, ucuzluq, düzlük

🔴-ça, -çә: qazança, dәftәrçә-laq: duzlaq, çaylaq

🔴-çı, -çi, -çu, -çü: yazıçı, çörәkçi, odunçu, üzümçü

🔴-lı, -li, -lu, -lü: dadlı, evli, duzlu, sözlü

🔴-daş: yoldaş, әmәkdaş, vәtәndaş


🔴-cıq, -cik, -cuq, -cük, -cığaz, -ciyәz:
 anacıq, evcik, yavrucuq, gözcük, qızcığaz, nәnәciyәz

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

آموزش زبان تورکی2=Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:43]
مروری بر  پسوندهایی که از اسم ، اسم میسازند :

اسم +پسونده اسم ساز = اسم

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
(Lıq_lik_luq_lük)  :

Yaxşılıq =yaxşı+lıq✅

Evlik =ev+lik✅

Ucuzluq=ucuz+luq✅

Yüzlük = yüz+lük✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

(Ça _çə)  :

Bağça =bağ+ça ✅

Qazança=qazan+ça ✅

Mıxça= mıx+ça✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

(Çı_çi_çu_çü)  :

Dağçı=dağ+çı✅

Yolçu = yol+çu✅

Üzümçü=üzüm+çü✅

Elçi= el+çi✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

(Lı _ li _ lu _lü)  :

Saçlı= saç+lı ✅

Evli =ev+ li✅

Qollu = qol +lu✅

Dözümlü =dözüm +lü✅
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

(Daş)

Yurddaş =yurd +daş✅

Soydaş  =soy +daş✅

Boydaş = boy+daş✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

cıq_cik_cuq_cük_cığaz _ciyәz:

 anacıq =ana+ cıq✅

 evcik= ev+ cik ✅

 gözcük =göz+ cük✅

qızcığaz = qız +cığaz✅

nәnәciyәz = nənə+ ciyəz✅
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

(Sız _siz_süz_suz)   :

 yağsız=yağ+sız✅

 işsiz= iş+siz ✅

susuz =su+suz✅

sözsüz= söz+süz✅
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
(Cıl _cil_cül_cul)  :

Ağcıl= ağ+cıl✅

  evcil = ev+cil✅

 sözcül =söz+cül ✅

pulcul =pul+cul✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
(Incı_İnci _üncü_uncu)  :

Altıncı=altı+ıncı✅

üçüncü =üçüncü ✅

onuncu =on+uncu✅

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:43]
۲_  پسوندهایی که از اسم ، فعل میسازند :
Addan feil düzəldici əklər:

🔷(-la-, -lә-) :

duzla = duz+  la✅

işlә= iş+ lə✅

qarala =qara+ la✅

cütlә =cüt+ lə✅

yarıla =yarı +la✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-laş-, -lәş-) :

ayaqlaş =ayaq laş✅

birlәş= bir+ ləş✅

şirinlәş= sərin+ ləş✅

sözlәş = söz+ ləş✅

hazırlaş = hazır + laş✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-lan-, -lәn-) :

 yollan  = yol + lan✅

güclәn = güc + lən ✅

evlәn = ev + lən✅

 süslәn = süs + lən✅

xumarlan = xumar + lan✅

 dillәn = dil +  lən✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-al-, -әl-, -l-) :

boşal = boş + al✅

 düzәl = düz + əl✅

çoxal = çox + al✅

 dincәl = dinc+  əl✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-ar-, -әr-) :

otar = ot+ ar✅

göyәr = göy + ər✅

yaşar = yaş + ar ✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-a-, -ә-) :

 yaşa = yaş + a ✅

 boşa = boş+ a ✅

 әlә= əl +ə✅

dilә = dil + ə✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-ı-, -i-, -u-, -ü-) :

bәrki=  bərk i✅

turşu = turş + u✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-ılda-, -ildә-, -ulda-, -üldә-)

  pıçılda= piç + ılda✅

cingildә = cing + ildə✅

xorulda = xor+ ulda✅

 cürüldә = cür +üldə✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-ıq-ıx-, -ik-, -uq-, -ux-) :

darıx = dar +ıx✅

 gecik = gec+ ik✅

yolux = yol+ ux✅

 karıx= kar+ ıx✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
🔷(-imsә-, -ümsә) :

mәnimsә=  mənim+ sə✅

qәribsә =qərib +sə✅

gülümsә= gülüm+ sə✅

özümsә =özüm+ sə✅
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷(-var-) :
 
suvar =su+ var✅

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:43]
پسوندهای ساختاری

توضیحی مختصر  از پسوند هایی که وقتی با اسم ترکیب میشن ،  اسم رو به فعل تبدیل میکنن
بعنوان مثال : پسونده la_lə


Yara زخم

Yara+la  ‌زخمی کن

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Bağ بستگی گره

Bağ+la  ببند ،‌گره بزن

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Buz یخ
Buz+la یخ‌بزن
Buz+la+maq  یخ‌زدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Yel باد
Yel +( lə)
Yellə باد بزن
Yelləmək باد زدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Düyüm گره
Düyüm+lə گره‌بزن
Düyümləmək گره‌زدن

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:44]
پسوندهای ساختاری

توضیحی مختصر  از پسوند هایی که وقتی با اسم ترکیب میشن ،  اسم رو به فعل تبدیل میکنن

بعنوان مثال : laş-ləş

Yaxın نزدیک
Yaxın+laş نزدیک‌شو
Yaxın+laş+maq نزدیک‌شدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Baha گران
Baha+laگران شو
Baha+laş+maq گران‌شدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Abad آباد
Abad+laş ابادشو
Abad +laş +maq آباد‌شدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Gözəl زیبا
Gözəl+ ləş زیبا شو‌
Gözəl +ləş+ mək زیباشدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:44]
پسوندهای ساختاری

توضیحی مختصر  از پسوند هایی که وقتی با اسم ترکیب میشن ،  اسم رو به فعل تبدیل میکنن

بعنوان مثال lan _lən

Evخانه
Ev+lən خانه‌دار‌شو(ازدواج کن)
Ev+lən+mək ازدواج کردن

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Bağبست ،‌گره
Bağ+lanبسته شو
Bağ+lan+maqبستن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
اسم Buz یخ
 یخ بزن Buz+lan فعل
یخ‌زدنBuzlanmaq مصدره فعل
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Dalğaموج
Dalğa+lan موج‌بزن
Dalğa+lan+maq موج‌زدن

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:45]
پسوندهای ساختاری

توضیحی مختصر  از پسوند هایی که وقتی با اسم ترکیب میشن ،  اسم رو به فعل تبدیل میکنن
 
بعنوان مثال ;
پسوند (al_əl_l)

Sağ سلامت(اسم)
Sağ+al سلامت باش
Sağ+al+maqسلامت شدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Qısa کوتاه
Qısa +l
Qısa+l+maq
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Çox زیاد
Çox+al زیاد شو
Çox+al+maq زیاد شدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Qısa کوتاه
Qısa +l کوتاه شو
Qısa+l+maqکوتاه شدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Yekə

Yekə +l

Yekəlmək
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Diri زنده(اسم)

Diri+l زنده شو(فعل)

Diri+l+mək ‌زنده شدن (مصدره فعل)

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:45]
پسوندهای ساختاری

توضیحی مختصر  از پسوند هایی که وقتی با اسم ترکیب میشن ،  اسم رو به فعل تبدیل میکنن
(Ər_ar)

Göy آبی و‌کبود
Göy+ər  کبود شو
Göy+ər+mək
Göyərmək کبود شدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Boz  

Boz+ar

Boz+ar+maq
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
Ağسفید
Ağ+arسفیدشو
Ağ+ar+maq سفیدشدن
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:45]
پسوندهای ساختاری
Düzəldici əklər
۳_پسوندهایی که از فعل  اسم میسازند :

💎✅فعل+پسوند = اسم✅💎
👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇

 

(-ıq, -ik, -uq, -ük):
 
qatıq =qat+ ıq✅

 bilik =bil+ ik✅

qoruq =qor +uq✅

 hörük= hör+ ük✅
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
(ış, -iş, -uş, -üş):
qaçış= qaç+ ış✅

 gәliş= gəl+ iş✅

uçuş =uç +uş✅

görüş= gör +üş✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
ma, -mә _maq _mək:
 
vuruşma =vuruş +ma✅

süzmә= süz+ mə✅

Vuruşmaq =vuruş+ maq✅
 
Süzmək =süz+ mək✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
(aq, -әk, -q, -k):
yataq =yat+ aq✅

 sürәk= sür+ ək✅

 daraq =dar +aq✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
( әlәk-caq, -cәk):

 sancaq= san+ caq✅

 yellәncәk =yellən+ cək✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
(-ım, -im, -um, -üm):

 yığım= yığ+ ım✅

içim= iç+ im✅

udum =ud+ um✅

ölüm= öl+ üm✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
(-qa, -gә)  :

 qovurqa = qovur+ qa✅

süpürgә =süpür +gə✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
(ar, -әr) :

 açar= aç+ ar✅

 gülәr= gül+ ər✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
-tı, -ti, -tu, -tü:

 qışqırtı =qışqır +tı✅

göyәrti =göyər+ tı✅

gurultu= gurul+ tu✅

üzüntü =üzün+ tü✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
-qın, -kin, -qun, -gün, -ğın, -ğun:

 basqın= bas +qın✅

kәskin= kəs+ kin✅

tutqun =tut+ qun✅

süzgün= süz +gün✅

 dalğın= dal +ğın✅

vurğun =vur+ ğun✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷


(-qı, -ki, -qu, -gü, -ğı, -ğu) :

asqı =as+ qı✅

 seçki =seç+ ki✅

 pusqu= pus+ qu✅

 bölgü= böl+ gü✅

 çalğı= çal +ğı✅

sorğu= sor+ ğu✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-ın -in:

 axın= ax +ın✅

 biçin= biç+ in✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
-ı, -i, -u, -ü:

 yazı =yaz+ ı✅

çәki =çək+ i✅

pozu= poz+ u✅

 ölçü= ölç+ ü✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

(-ıcı, -ici, -ucu, -ücü) :

satıcı =sat+ ıcı✅

 bilici= bil +ici✅

 sorucu =sor +ucu✅

 bölücü= böl+ ücü✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-ınc, -inc, -unc, -ünc:

qaxınc =qax+ ınc✅

sevinc= sev+ inc✅

qorxunc= qorx+ unc ✅

 gülünc= gül+ ünc✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-acaq -әcәk:

yanacaq =yan +acaq✅

silәcәk=  sil+ əcək✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-cә:

düşüncә =düşün +cə✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-gәc :

 süzgәc =süz+ gəc✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-ac,-әc:

tıxac =  tıx +ac✅

döyәc=  döy+ əc✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-ıc:

 ayrıc =ayrı +c✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-ıntı, -inti, -untu, -üntü:

 qazıntı =qaz ı+ntl✅

әzinti =əz +inti✅

ovuntu= ov +untu✅

 çöküntü= çök+ üntü✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

-maz -mәz:

solmaz=  sol +maz✅

sönmәz =sön+ məz✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷


Maca _məcə :

doğmaca =doğ+ maca✅

tapmaca= tap+ maca ✅

 atmaca= at +maca✅

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:46]
پسوندهای ساختاری
Düzəldici əklər
۴_پسوندهایی که از فعل ، فعل میسازند :

💎✅فعل+پسوند = فعل✅💎
👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇

 

» -t :

yürüt =yürü +t✅

anlat= anla+ t✅

ağlat= ağla+ t✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
Ur-ür -ər-ar : ✅

Qopar =qop +ar✅

çıxar= çıx+ ar✅

uçur =uç+ ur✅

düşür= düş+ ür ✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

»  dur-dür-dır -dir:

yazdır = yaz +dır✅

açdır =aç+ dır✅

Yandır  =yan+ dır✅

sordur = sor+ dur✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

» -ıl-il-ul-ül :

 atıl =at +ıl ✅

yazıl =yaz +ıl✅

 çözül= çöz+ ül✅

sorul  = sor +ul✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

» -in-ın-un-ün :

Daran = dar+ an✅

silin = sil+ in✅

alın = al+ ın✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

» -ələ_ala :

Qovala  =qov+ ala✅

 itələ =  it  +ələ✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

» -u-ü-ı-i :

Qazı =qaz+ ı✅

 sürü =sür+ ü ✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

» -msa-msə :

 anımsa =an + msa✅

gülümsə =gül+msə✅

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:46]
به طور کل در پستهای قبلی گفتیم که پسوندهای ساختاری به دو‌دسته بزرگ  :۱_پسوندهای ساختاری ۲_پسوندهای تصریفی  تقسیم میشوند.

🔶(((۱)))_پسوندهای ساختاری هم که در پستهای قبلی توضیح دادیم :
۱_پسوندهایی که از اسم ، اسم میسازند
۲_پسوندهایی که از اسم ، فعل میسازند
۳_پسوندهایی که از فعل ، اسم میسازند
۴_پسوندهایی که از فعل ، فعل میسازند

🔶(((۲)))دسته دوم پسوندهای تصریفی هستند که واژه رو تصریف و توصیف میکنند :
۱_پسوندهای تصریف اسم (ad çəkim əkləri)


۲پسوندهای تصریف فعل(feil çəkim əkləri)

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

پسوندهای تصریفی(çəkim əkləri)

1-پسوندهای تصریفی اسم :

۱_دوروم اکلری (پسوندهای حالت)

۲_ییه‌لیک اکلری(پسوندهای مالکیت)

۳_ایلگی ضمیری(کی) ، (پسونده ارتباطی)

۴_چوخلوق اکی (پسونده تکثر)

۵_پسونده سوالی (سورو اکی) (می)

۶_پسونده  تصریفه فعلی

۷_پسونده عمومی (تام اکی)

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:46]
۱_دوروم اکلری (پسونده حالت)

🔷پسونده نزدیک شدن (yaxlaşma ək)

🔷پسونده پیدایش (bulunma ək)

🔷پسونده فاصله و جدایی( ayrılma ək)

🔷پسونده اعلام (bəlirtmə ək)

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:46]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ دوروم (حال) اکی :

💎Yönəlmə (yaxlaşma) əki :  
پسونده جهت گیری :
(Ə _a)

فعللرین یرینی مقصدینی بیلدیرن بلیردَن اک‌دیر

 Axşam evə gedəcəyəm
(Ev +ə)

O niyə mənə baxır

Mən+ə

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

نکته‌: اگر انتهای کلمه‌ای که به حرف صدادار ختم بشه پسوند به‌صورت yə_ya قرار میگیرد :

Araz  dünən savaya getdi
(Sava+ya)

Maşın bu  təpəyə getməlidir
Təpə+yə


(Ə_a_yə_ya)
همونطور که‌دقت میکنید ، نقش پسوند جهت گیریه فعل  رو‌نشون میده ،  قانونه غنچه ای هم‌ ندارد.
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
نکته بعدی اگر پسونده جهتگیری در انتهای واژگانی  بیاد که به صامتهای (q_k)  ختم بشن : 👇

Çörəyə bax
 çörək+ə  

Çomağa sarı getməyin
    Çomağa = çomaq+a

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:47]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ دوروم (حال) اکی :

Bulunma ək : پسونده پیدایش

پسونده پیدایش  محل  به‌وقوع پیوستن فعل رو  توصیف میکند :
➡️(Də _da)


💎Mən bu gün evdə qalıram
Ev+də

 _______________________

💎Bizim damda çox qar var
 
Dam+da

_______________________

💎Qəzvində bu gün qar yağmayacaq

Qəzvin+də

_____________________

💎Gəmilər havaya görə dənizdə qalmadılar

Dəniz+də

_______________________

Zəncanda hava çox soyuqdur

Zəncan+da


همونطور که دقت میکنید پسونده پیدایش  محل وقوع فعل  رو نشان میدهد...  (Də_da) ➡️

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:47]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ دوروم (حال) اکی :

Ayrılma əki : پسونده جدایی

(Dan_dən)

این‌پسوند  اسمی‌که قبل‌از خودش اضافه شده است را از فعل دور‌میکند :(dan_dən)

 

💎Biz dünən tehrandan təbrizə getdik

Tehran=Tehran+dan


از‌کجا  رفتیم؟!
جواب : ازتهران
__________________

💎Ondan bizə əmanət qalan üç şey var

Ondan =on+dan

از کی امانت مونده؟!
جواب : از اون
____________________

💎Bu gün bu evdən  çıxmalıyıq

Evdən=ev+dən

از کجا خارج‌شدنی هستیم؟
جواب : از خانه
___________________

💎Uzaqdan zurna səsi xoş gələr

Uzaqdan = Uzaq+dan

از‌کجا می آمد ؟
جواب : از دور
___________________

💎Gecə çağı bacadan baxırdı

Bacadan= baca+dan

از کجا نگاه میکرد!
جواب : باجادان


💎(دان _دن) اون اسمی  که‌ بهش اضافه شدند رو‌از فعل دور میکند

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:48]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ دوروم (حال) اکی :

Bəlirtmə əki : پسونده تشخیص

( i_ı_ü_u)

اسم را به فعل وصل میکند و تاثیر فعل بر روی کدامین  اسم را مشخص میکند ، به هر اسمی در جمله قرار دهیم  فعله آن جمله بر روی ان اسم انجام میشود

💎ev-i gördüm (ev+i)

💎 oxul-u boyadılar  (oxul+u)

 💎gül-ü dərməyin...(gül+ü)

____________________

💎 çocuqları buradan kim alacaq?
(Çocuqlar+ı)
________________________

💎Babası çocuğu çağırdı.
(Çocuq+u)

_______________________

💎 indi soruları cavablayın.
(Sorular+ı)

_______________________

💎Burada kimi bəkləyirsiniz?
(Kim+i)

_______________________

نکته اگر انتهای آن اسم حروف صدادار باشد. (Ni _nı_nu_nü)

Çömçəni mənə ver  
(Çömçə+ni)
______________________

Qapını bağla   (qapı+nı)
______________________

Bu havanı çox sevirəm (hava+nı)
__________________

Ən Güclünü seçdim
(Güclü+nü)

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم
💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:48]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ ییه‌لیک اکی (پسونده مالکیت) :

___________________
💎اگر به حرف صامت(بی‌صدا) ختم شوند:

kitab-ım , kitab-ın , kitab-ı, kitab-ımız , kitab-ınız ,kitap-ları

____________________
💎چندهجایی که اگر‌ به حرف مصوت(صدادار) ختم شوند:

masa-m, masa-n, masa-s-ı, masa-mız, masa-nız masa-ları

____________________
💎تک هجایی هایی که اگر به مصوت(صدادار ختم شوند :

nə-y-im , nə-y-in , nə-y-i/nə-s-i, nə-y-imiz , nə-y-iniz  ,nə-ləri
___________________
💎تک‌هجایی هایی که اگر به مصوت(صدادار) ختم شوند :

Su_yum ,  su_yun ,  su_yu ,  su_yumuz , su_yunuz,  su_ları

____________________

Qapının qol-u,

işin baş-ı

Eşq sevgi-s-i

 


👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم

💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.01.20 12:49]
İLGİ ZƏMİRİ: -ki
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ ایلگی اکی (پسوند ضمیر نسبی) :

(پسونده ضمیره نسبی)

در ترکی سه نوع پسونده کی داریم :
: "ki", "-ki", "-ki"

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
a. "ki" واسطه ، ارتباط

 از کلمه قبل و بعد از خودش  همیشه جدا نوشته میشود :

Yağış yağmadı ki yalanlar ortaya çıxsın.

Atatürk deyir ki :

Bir şey bilir ki danışır

Mən ki bütün sizin üçün çalışdım.

Sınağı qazana bilərəm ki...

Baxdım ki gedib

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

 b. "-ki" İlgi Zamiri
💎ضمیر نسبی میتواند  جای موصوف اسمهای مشخص را بگیرد

benim qələmim > mənimki

onun əli > onunki

Alinin gözü >   alinki

onun düşüncəsi > onunki...

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

c. "-ki" düzəldici Eki پسونده ساختاری
پسوندی که با اضافه شدن به اسامی،   مکان و زمان را توصیف میکند :

bu ilki sınaq

Səhərki adam

dünənki film,

bugünkü ağlım...

masadaki kitablar,

Evdəki saat,

Bizdəki hesab...

Damdaki qarğa

👇👇👇👇👇
🔷 @anadili_qazvin  

🔶کانال تورکجه دیلیم

💎Türkcə dilim qəzvin

Türkcə dilim qəzvin, [14.01.20 12:53]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ چوخلوق اکی :

💎çoxluq(kesrət) əki :  
پسونده چوخلوق (کثرت) :

این اک اسم را از حالته فردی به جمعی‌ تبدیل میکند   :
( lar _ lər)

اسامی اینجه  با lər که اینجه هست ترکیب‌میشوند ؛

🔷Gül+lər  = güllər

🔷Göz +lər = gözlər
 
🔷Siz+lər = sizlər

🔷Ev + lər  = evlər

🔷Əl + lər = əllər

🔷Yüz + lər = yüzlər

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

اسامی اگر واژگانه قالین(ضخیم) باشند با پسونده ضخیم (lar)  ترکیب میشوند:

🔷Dağ+lar = dağlar

🔷Buz+lar = buzlar

🔷Quzu+lar = quzular

🔷Azərbaycanlı+lar = azərbaycanlılar

🔷Yolçu +lar  = yolçular

🔷Qanat +lar = qanatlar

🔷İldırım + lar  = ildırımlar

🔷Qızıl+ lar = qızıllar

👇👇👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [15.01.20 13:26]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ سورغو اکی :
Sorğu əki : پسونده سوالی

Mi _ mı _mu _mü

 🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
پسونده سوالی Mi _ mı _mu _mü  همیشه به واژه ای که سوالی شامل میشود را میچسبد :


Həsən bu kitabı oxudumu?
ایا حسن این کتاب رو خواند؟ =(حسن چیکار کرد این کتاب رو)

Həsən bu kitabımı oxudu?
آیا حسن این کتاب رو خواند =(حسن کدوم کتاب را خوانده پس)

Həsənmi bu kitabı oxudu?
ایا حسن‌این کتاب رو خواند=(پس چه کسی این کتاب رو خوانده )
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

 Elman onu döydümü?

Elman onumu döydü?

Elmanmı onu döydü?

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
پسونده سوالی  (mi_mı_mu_me)  همیشه بعد از پسونده(də_da)  به صورت جداگانه نوشته میشود :


Sadıq hələ çöldə qalıbmı?

Sadıq hələ çöldə mi  qalıb?

Sadıq hələmi çöldə qalıb?

Sadıqmı hələ çöldə qalıb

 Həsən damdanmı gəlir?  

Sən də mi burda yazışdın!

Biz də mi daha gəlməyəcəyik?
 
Hüseyn də mi   gələcək?

Bugün evdə mi qalacayıq?

Bugünmü evdə qalacayıq?


Bizim kanala qoşulun
👇👇👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [16.01.20 14:22]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ فعل_اک :
Feil_ək : فعل_پسوند

پسوندی است واژگانی که ریشه اسمی(غیرفعلی) دارند را به عنوان فعل صریف میکنند :

این چهار نوع صرف تقسیم میشوند :

۱_ زمان گستردgəniş zaman(dir)
۲_زمان گذشته  keçmiş (idi)
۳_زمان گذشته keçmiş  (miş)
۴_حالت شرط şərt durumu(isə)

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

۱-فعل_پسونده زمان گسترده :
این پسوند (dir) با ترکیب با اسم (غیرفعل)ها  از آنها فعل با زمان گسترده میسازد :(dir)


🔷İnsan-am ,  insan-san ,   insan-dır ,  insan-ıq,    insan-sınız ,  insan-(dır) lar


🔷Cavan-am ,  cavan-san ,  cavan-dır ,  cavan-ıq ,  cavan-sınız ,  cavan-(dır) lar


🔷Türk-üm ,  türk-sən ,   türk-dür ,   türk-ük ,  türk-sünüz ,  türk-(dür)lər


🔷yoxsul-am ,  Yoxsul-san , yoxsul-dur
 ,  Yoxsul-uq ,  yoxsul-sunuz ,  yoxsul-(dur) lar

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
اگر انتهای اسم به مصوته(سسلی‌لر) ختم شود : بین مصوته پسوند و اسم یک(y)  قرار میگیرد

🔷evdə-yəm ,  evdə-sən ,  evdə-dir ,  
Evdə-yik ,   evdə-siniz ,  evdə-dirlər

🔷Varlı-yam ,  varlı-san ,  varlı-dır ,  varlı-yıq ,  varlı-sınız ,  varlı-dırlar

🔷Gülüşlü-yəm ,   gülüşlü-sən ,   gülüşlü-dür ,   gülüşlü-yük,  gülüşlü-sünüz ,  gülüşlü-dürlər

🔷Qumlu-yam , qumlu-san ,  qumlu-dur,  qumlu-yuq,  qumlu-sunuz,  qumlu-durlar

Bizim kanala qoşulun
👇👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [17.01.20 20:01]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ فعل_اک :
Feil_ək : فعل_پسوند

۲-فعل_پسونده زمان گذشته :
اگر به صورت جداگانه بخاهیم بنویسیم همیشه ، صدای نازک(اینجه) خواهد بود 👇


این پسوند( idi) با ترکیب با اسم (غیرفعل)ها  از آنها فعل با زمان گذشته میسازد :(idi) ‌و نگارش‌آن بصورت جداگانه است :
İdim _idin_idi_idik_idiniz_idilər


🔷heyran idim ,  heyran idin ,   heyran idi ,  heyran idik ,    heyran idiniz ,  heyran idilər


🔷Cavan  idim ,  cavan idin ,  cavan idi ,  cavan idik ,  cavan idiniz ,  cavan  idilər

🔷yoxsul idim ,  Yoxsul idin  , yoxsul idi
 ,  Yoxsul idik ,  yoxsul idiniz ,  yoxsul idilər

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷evdə idim ,  evdə idin ,  evdə idi,  
Evdə idik ,   evdə idiniz,  evdə idilər

🔷Varlı idim ,  varlı idin,  varlı idi,    varlı idik ,  varlı idiniz ,  varlı idilər

🔷Gülüşlü idim ,   gülüşlü idin ,   gülüşlü idi ,   gülüşlü idik,  gülüşlü idiniz  ,  gülüşlü idilər

🔷Qumlu idim , qumlu idin ,  qumlu idi,  qumlu idik ,  qumlu idiniz ,  qumlu idilər

Bizim kanala qoşulun
👇👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [18.01.20 14:18]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ اسم اکلری_ فعل_اک :
Feil_ək : فعل_پسوند

۲-فعل_پسونده زمان گذشته نقلی(imiş)  :
اگر به صورت جداگانه بخاهیم بنویسیم همیشه ، صدای نازک(اینجه) خواهد بود 👇

این پسوند( imiş) با ترکیب با اسم (غیرفعل)ها  از آنها فعل با زمان گذشته نقلی میسازد(imiş) ‌و نگارش‌آن بصورت جداگانه است :

İmişəm_imişsən_imiş_imişik_imişsiniz_imişlər


🔷heyran imişəm ,  heyran imişsən ,   heyran imiş,  heyran imişik,    heyran imişsiniz ,  heyran imişlər


🔷Cavan  imişəm ,  cavan imişsən ,  cavan imiş ,  cavan imişik ,  cavan imişsiniz ,  cavan  imişlər

🔷yoxsul imişəm ,  Yoxsul imişsən  , yoxsul imiş
 ,  Yoxsul imişik ,  yoxsul imişsiniz ,  yoxsul imişlər

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

🔷evdə imişəm ,  evdə imişsən ,  evdə imiş,  
Evdə imişik ,   evdə imişsiniz,  evdə imişlər

🔷Varlı imişəm ,  varlı imişsən ,  varlı imiş ,    varlı imişik ,  varlı imişsiniz ,  varlı imişlər

🔷Gülüşlü imişəm ,   gülüşlü imişsən ,   gülüşlü imiş ,   gülüşlü imişik ,  gülüşlü imişsiniz ,  gülüşlü imişlər

🔷Qumlu imişəm , qumlu imişsən ,  qumlu imiş,  qumlu imişik ,  qumlu imişsiniz ,  qumlu imişlər

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

 

Bizim kanala qoşulun
👇👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [19.01.20 14:05]
Sınaq( ək və kök)  پسوند و‌ریشه Pərantez içində olan hansı sözcük kök olaraq yanlışdır?  پرانتزین ایچینده‌کی هانس کؤک دییل ؟
public poll

B _ Bulut (bul) – 8
👍👍👍👍👍👍👍 89%
@Eennfff, علی اصغر, @Azarbaycan_balasi, Türk, @Said_Qumshallll, @Zmuyan, @el_sozu, @Turkk_00

D _ balıqçılar  (balıq) – 1
👍 11%
@turkqizi

A_ ormancılıq (orman)
▫️ 0%

C _ duraqlarımız  (dur)
▫️ 0%

👥 9 people (https://t.me/vote?start=results_2f57d63_5d61822848e5439a8) voted so far.

Türkcə dilim qəzvin, [19.01.20 14:18]
آشاغی دا کی هانسی سوز کؤک دوروموندادیر ؟ یانی پسوندی‌یوخدور ؟
public poll

۲_zaman   زامان – 6
👍👍👍👍👍👍👍 50%
@Eennfff, Türk, @Zmuyan, @el_sozu, @Turkk_00, @yousefjan2

۱_ bilgi  بیلگی – 4
👍👍👍👍👍 33%
Hassan, @Azarbaycan_balasi, @Azarbaycanturkcu, @Y7maral

۴_ sözlük   سؤزلؤک – 2
👍👍 17%
@turkqizi, @Said_Qumshallll

۳_ sızıltı  سیزیلتی
▫️ 0%

👥 12 people (https://t.me/vote?start=results_162728e_5bf12b92290872fa0) voted so far.

آموزش زبان تورکی3=@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [20.01.20 21:29]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری_ زامان اکلری _ ایندی‌کی اَک :  
İndiki ək : زمان حال فعل
(İr_ır_ür+ur)
این پسونده همیشه چسبیده و در داخل‌و بدنه فعل قرار دارد:

Alır : al+ır ✅

Gedir : get + ir✅

Görür : gör +ür✅

Vurur : vur + ur✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

اگر بُن فعل با حروف صدادار(مصوت) ختم شود ، پسوندها بصورت زیر قرار میگیرند;
( yir_yır_yür_yur)

Ağlayır  : ağla + yır ✅

İnciyir  : inci+ yir✅

Çürüyür  : çürü + yür✅

Quruyur :  quru + yur✅

 

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [21.01.20 21:30]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری_ زامان اکلری _ گلجک اَک :  

gələcək əki : زمان آینده فعل
(Əcək _ acaq)
این پسونده همیشه چسبیده و در داخل‌و بدنه فعل قرار دارد:

Alacaq  : al+acaq✅

Gedəcək : get + əcək✅

Görəcək : gör +əcək✅

Vuracaq : vur + acaq✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

اگر بُن فعل با حروف صدادار(مصوت) ختم شود ، پسوندها بصورت زیر قرار میگیرند;
( yəcək _ yacaq )

Ağlayacaq  : ağla + yacaq ✅

İnciyir  : inci+ yəcək✅

Çürüyür  : çürü + yəcək✅

Quruyacaq :  quru + yacaq✅


Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [22.01.20 12:23]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری_ زامان اکلری _  زمان گسترده اَک :  

Gəniş əki : زمان گسترده(آینده غیر قطعی) فعل
(Ar _ ər)
این پسوند همیشه چسبیده و در داخل‌و بدنه فعل قرار دارد ، و در کل زمان آینده ای نامشخص و گسترده را توصیف میکند.

Alar  : al+ar✅

Gedər : get + ər✅

Görər : gör +ər✅

Vurar: vur + ar✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

اگر بُن فعل با حروف صدادار(مصوت) ختم شود ، پسوندها بصورت زیر قرار میگیرند;
( yar_ yər )

Ağlayar  : ağla + yar ✅

İnciyər  : inci+ yər✅

Çürüyər  : çürü + yər✅

Quruyar :  quru + yar✅


Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [23.01.20 12:55]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری_ زامان اکلری _  زمان گذشته شهودی(حکایه_خبری) اَک :  

Keçmiş zaman: زمان گذشته فعل
(Dı_ di _ du _ dü)

🔷این پسوند همیشه چسبیده و در داخل‌و بدنه فعل قرار دارد ، و زمان گذشته را توصیف میکند.

Aldı  : al+dı✅

Getdi : get + di✅

Gördü : gör +dü✅

Vurdu : vur + du✅

Gəldi : gəl + di ✅

Yıxdı  : yıx + dı ✅

Soldu :  sol +du ✅

🔷اگر بُن فعل با حروف صدادار(مصوت) ختم شوند ؛ باز همین‌پسوندها هستند :

Ağladı  : ağla + dı ✅

İncidi : inci+ di✅

Çürüdü  : çürü + dü✅

Qurudu :  quru + du✅

Saxladı : saxla + dı ✅

Yeridi : yeri + di ✅

Yürüdü : yürü + dü ✅


Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [24.01.20 20:51]
چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری_ زامان اکلری _  زمان گذشته(نقلی نوع(۱) اَک :  

🔷زمان گذشته نقلی در تورکی آزربایجانی به دوشکل صرف میشود که در این پست به این دونوع میپردازیم :


nəqli keçmiş zaman (1) :  زمان گذشته نقلی نوع یک

➡️💎(Miş_mış_müş_muş)
 
این پسوند همیشه چسبیده و در داخل‌و بدنه فعل قرار دارد ، و  زمان گذشته نقلی را توصیف میکند.

Almış : al+mış✅

Getmiş : get + mış✅

Görmüş : gör +müş✅

Vurmuş : vur + muş✅

Gəlmiş : gəl + miş✅

Yıxmış :  yıx + mış ✅

Solmuş : sol + muş✅

Ağlamış  : ağla + mış ✅

İncimış  : inci+ miş✅

Çürümüş : çürü + müş✅

Qurumuş :  quru + muş✅

Saxlamış : saxla + mış ✅

Yürümüş  : yürü + müş✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

nəqli keçmiş zaman (2) :  زمان گذشته نقلی نوع دو

➡️💎( ıb_ib_ub_üb)
 
این پسوند همیشه چسبیده و در داخل‌و بدنه فعل قرار دارد ، و  زمان گذشته نقلی را توصیف میکند.

Alıb : al+ıb✅

Gedib : get + ib✅

Görüb : gör +üb✅

Vurub : vur + ub✅

Gəlib : gəl + ib✅

Yıxıb :  yıx + ıb ✅

Solub : sol + ub✅

اگر انتهای بن فعل به مصوت(صدادار) ختم شود ، یک y بین‌دومصوت اضافه شده و‌پسوندها بصورت زیر قرار میگیرند:
(Yıb _yib_yub_yüb)

Ağlayıb  : ağla + yıb ✅

İnciyib  : inci+ yib✅

Çürüyüb : çürü + yüb✅

Quruyub :  quru + yub✅

Saxlayıb : saxla + yıb ✅

Yürüyüb  : yürü + yüb✅

Yeriyib : yeri + yib✅

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
 Araz evdən gedib = araz evdən getmiş

Gedib=getmiş
Baxıb=baxmış
Döyülübdür = döyülmüşdür
Gəliblər = gəlmişlər
Qaçıbsınız = qaçmışsınız
Və.....


Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [27.01.20 19:54]
💎چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری _ دیلَک اَکلَری _  :  
 
🔷دیلَک اَکلَری : این پسوندها به زمان خاصی مربوط و وابسته نیستند و انجام کار ، شرایط‌، حالت و حرکاته فعل را با توجه به نقش و مقصد فعل را بیان میکند  :

دیلَک اکلری =  پسوندهای مقصد :  در کل به چهار  دسته تقسیم میشوند :

۱_مقصد_شرط اَکی
۲_ایستَک اَکی
۳_گَرَکلیک اَکی
۴_اَمر ائتمَک اَکی

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

در پست اول از پسوندهای مقصد به پسوند (مقصد_شرط) میپردازیم

۱_ (مقصد_شرط)اَکی:پسونده شرط

(Sa_sə) 💎

این پسوند به واژه چسبیده و‌ بدنه  فعل قرار دارد ، و در رابطه با موضوعی که  استفاده میشود میشود  مقصد و شرط را توصیف میکند :(sa _sə)

Sə _ برای افعال با صدای نازک(اینجه)
Sa_برای افعال با صدای ضخیم(قالین)


Alsa  : al+sa✅ اگر بگیرد

Getsə : get + sə✅اگر برود

Görsə : gör +sə✅ اگر ببیند

Vursa : vur + sa✅ اگر بزند

Gəlsə : gəl + sə ✅ اگر بیاید

Yıxsa  : yıx+ sa ✅ اگر بیفتد

Solsa :  sol +sa ✅اگر فرسوده شود

Ağlasa  : ağla + sa ✅ اگر گریه کند

İncisə : inci+ sə✅ اگر ناراحت شود

Çürüsə  : çürü + sə✅ اگر بپوسد

Qurusa :  quru + sa✅ اگر خشک شود

Saxlasa : saxla + sa ✅ اگر نگه دارد

Yerisə : yeri + sə ✅اگر راه برود

Yürüsə : yürü + sə ✅ اگر راه برود

Ağlatsa : ağlat+sa✅اگر بگریاند

Yazdırsa : yazdır +sa✅اگر باعث به نوشتن کند


Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [28.01.20 21:43]
💎چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری _ دیلَک اَکلَری _ ایستَک اَکی  :   

۲ _ایستَک اَکی : (A_ə)

این پسوند به واژه چسبیده و‌ بدنه  فعل قرار دارد ، و بیانگری برای مقصد فعل است

Ə _ برای افعال با صدای نازک(اینجه)
A_برای افعال با صدای ضخیم(قالین)


Alam : al+a+m✅

Alasan : al + a +san ✅

Ala : al + a✅

Alaq : al + a + q✅

Alasınız : al + a + sınız✅

Alalar : al+ a + lar✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

Gələm : gəl +ə +m✅

Gələsən : gəl + ə + sən✅

Gələ : gəl + ə ✅

Gələk  : gəl + ə + k ✅

Gələsiniz  :  gəl + ə + siniz✅

Gələlər : Gəl + ə + lər ✅
💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
اگر بن فعل به‌صدادار(مصوت)ها ختم شد بصورت (yə+ya)  اضافه میشوند :

İnciyəm : inci+yə+m✅

İnciyəsən :İnci+ yə +sən✅

İnciyə : inci + yə ✅

İnciyək : inci + yə + k✅

İnciyəsiniz : inci+ yə + siniz✅

İnciyələr : inci +yə + lər✅

__________________

Ağlayam : ağla +ya + m ✅

Ağlayasan : ağla + ya + san✅

Ağlaya : ağla + ya✅

Ağlayaq : ağla +ya + q✅

Ağlayasınız : ağla + ya + sınız✅

Ağlayalar : ağla + ya + lar✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

 نکته :  پسوندهای  :
 (m_sən_k(q) _siniz_lər(lar))
فقط  پسوندهای ضمیری هستند (اَک دوروملو ضمیرلر)
که در درسهای بعدی انواع ضمیرها رو توضیح میدیم

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [30.01.20 10:22]
🔴چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری_ دیلَک اکلری _   گَرَکلیک اَکی :  

این پسوند همیشه به بن فعل چسبیده و یا در بدنه فعل قرار میگیرد ، و  بیانگر واجب (لازم ، باید ، نیازمند) بودن فعل است :

 ۱_گَرَکلیک اَکی نوع (۱) :
🌐پسوند واجب (لازم) نوع (۱) :  

 (Malı _ məli) ✳️🔴

Məli _ برای افعال با صدای نازک(اینجه)
Malı_برای افعال با صدا ضخیم(قالین)


Almalı: al+ malı✅  لازم به گرفتن

Getməli :get +məli ✅ لازم به رفتن

Görməli : gör +məli✅ لازم به دیدن

Vurmalı : vur + malı✅ لازم به زدن

Gəlməli : gəl + məli✅ لازم به آمدن

Yıxmalı  : yıx + malı ✅لازم به انداختن

Solmalı :  sol +malı✅ لازم به فرسایش

Ağlamalı  : ağla + malı✅ لازم به گریه کردن

İnciməli : inci+ məli✅لازم به ناراحت شدن

Çürüməli  : çürü + məli✅ لازم به پوسیدن

Qurumalı :  quru + malı ✅لازم به خشکیدن

Saxlamalı : saxla + malı✅ لازم به نگه‌داشتن

Yeriməli : yeri + məli ✅لازم به راه رفتن

Yürüməli : yürü + məli ✅ لازم به راه رفتن

Sürməli :  sür + məli ✅‌لازم به‌ راندن

Qırılmalı : qırıl+malı ✅‌لازم به بریده شدن

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [31.01.20 11:17]
🔴چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری_ دیلَک اکلری _   گَرَکلیک اَکی :  

این پسوند همیشه به بن فعل چسبیده و یا در بدنه فعل قرار میگیرد ، و  بیانگر واجب (لازم ، باید ، نیازمند) بودن فعل است :

 ۱_گَرَکلیک اَکی نوع (۲) :
🌐پسوند واجب (لازم) نوع(۲) :  

 (ası _ əsi ) ✳️🔴

Əsi _ برای افعال با صدای نازک(اینجه)
Ası_ افعال با صدا ضخیم(قالین)


Alası: al+ ası✅  لازم به گرفتن

Gedəsi :get +əsi ✅ لازم به رفتن

Görəsi : gör +əsi✅ لازم به دیدن

Vurası : vur + ası✅ لازم به زدن

Gələsi : gəl + əsi✅ لازم به آمدن

Yıxası  : yıx + ası ✅لازم به انداختن

Solası :  sol + ası✅ لازم به فرسایش

_____________________
اگر انتهای بن یا بدنه فعل به حروف مصوت (صدادار) ختم شود :


Ağlayası  : ağla + yası✅ لازم به گریه کردن

İnciyəsi : inci+ yəsi✅لازم به ناراحت شدن

Çürüyəsi  : çürü + yəsi✅ لازم به پوسیدن

Quruyası :  quru + yası✅لازم به خشکیدن

Saxlayası : saxla + yası✅ لازم به نگه‌داشتن

Yeriyəsi : yeri + yəsı ✅لازم به راه رفتن

Yürüyəsi : yürü + yəsi ✅ لازم به راه رفتن

Sürəsi :  sür + əsi ✅‌لازم به‌ راندن

Qırılası : qırıl+ası ✅‌لازم به بریده شدن
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
مثال با صرف اشخاص فعل :

Alasıyam : al+ ası + y"am✅باید بگیرم

Alasısan : al+ ası + san✅ باید بگیری

Alasıdır  :  al + ası + dır ✅باید بگیرد

Alasıyıq : al + ası + y"ıq✅باید بگیریم

Alasısınız : al + ası + sınız ✅باید بگیرید

Alasıdırlar : al + ası + dırlar✅باید بگیرند


Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [01.02.20 11:06]
💎چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری _ دیلَک اَکلَری _ اَمر اَکی  :   

۲ _اَمر اَکی :  (sin_sinlər _ in""iz)

چند مثال  با صرف تمام اشخاص فعل بیان میکنیم تا به کلی با افعال اَمر  آشنا بشیم.
🛑این پسوند در سوم شخصها به اضافه دوم شخص جمع میباشد ،  دراشخاص دیگر با(بن یا بدنه فعل + پسوندهای ضمیری)  حالت دستوری را ایفا میکند

Alım : al+ım✅

Al : al✅

Alsın: al + sın✅

Alaq : al + aq✅

Alın"ız : al +ın"ız✅

Alsınlar : al+sınlar✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

Gəlim : gəl +im✅

Gəl : gəl✅

Gəlsin : gəl + sin ✅

Gələk  : gəl + ək ✅

Gəlin"iz :  gəl +in"iz✅

Gəlsinlər : Gəl + sinlər ✅

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎
اگر بن یا بدنه فعل به‌صدادار(مصوت)ها ختم شد بصورت زیر میباشند :

İnciyim : inci+y"im✅

İnci  :  İnci✅

İncisin : inci + sin ✅

İnciyək : inci + y"ək✅

İnciyin"iz : inci+ yin"iz✅

İncisinlər : inci + sinlər✅

______________

Ağlayım : ağla +y"ım ✅

Ağla : ağla✅

Ağlasın : ağla + sın✅

Ağlayaq : ağla +y"aq✅

Ağlayın"ız : ağla + yın"ız✅

Ağlasınlar : ağla +sınlar✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [02.02.20 19:28]
💎چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری _ شخص اَکلری  :   

🔷۲ _شخص اکی (پسوند شخص) :
(اک دوروملو ضمیرلر :  نام دیگر این پسوندها  ضمیرهایی هستند که حالت پسوندی دارند  و نقش ضمیر(شخص) را ایفا میکنند)


این پسوند  بعد از ادات و پسوندهای زمان و دیلک در فعل  قرار میگیرند و بصورت چسبیده در فعل نوشته میشوند ، و بیانگره شخصهای ششگانه در فعل است ‌:
 
این پسوندهای شخص در افعال بعد از پسوندهای زمانه گذشته نقلی ، آینده ، حال، گسترده ، لازم،  مقصد  ،  استفاده میشوند :

🛑(Əm _ sən _ ---_ ik _ siniz _ lər)

Görürük : gör + ür + ük ✅

Alırıq : al + ır + ıq ✅

İncimişəm : inci + miş + əm ✅

Gəlmişsən  : gəl+ miş+ sən ✅

Baxıblar  : bax  + ıb + lar ✅

Gedibsiniz : get+ ib + siniz ✅

Görürəm  : gör + ür + əm ✅

Atarıq : at+ ar + ıq ✅

Gedirlər : get + ir  + lər ✅

Gəlməliyəm: gəl +məli + y"əm  ✅

Alıbsan : al + ıb + san ✅


پسوندهای شخص در گونه هایی از افعال کوتاه تر از این هم هستند  معمولا بعد از پسوندهای گذشته شهودی و دیلک_شرطی قرار میگیرند :

🛑(M  _  n  _---_ k _ niz(z)  _ lər)


Ağlasam: ağla + sa+ m ✅

Getsək : get + sə + k ✅

Varsaq : var + sa + q✅

Gəlsəz =gəlsəniz :gəl + sə + niz (z) ✅

Getdim : get + di + m✅

Get+ di + n ✅

Getdiniz : get + di + niz ✅

Baxdıq : bax + dı + q ✅

Yazdılar  : yaz + dı + lar ✅

Yazsan :  yaz + sa + n

Yazsalar  : yaz + sa + lar ✅

Alaq : al + a + q ✅

Gördün : gör + dü + n ✅


🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
خلاصه ای از پسوندهای ضمیری که همان نقش ضمیرهای ششگانه را ایفا میکنند  :

Mən ➡️əm- am  \  m

Sən ➡️  sən - san  \   n

O  ➡️   ------------

Biz ➡️   ük-ik- ıq-uq   \   k-q

Siz ➡️ siniz-sınız-sünüz- sunuz \ niz \ z

Onlar  ➡️   lar-lər   \  lar-lər

__________________________
Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [04.02.20 13:31]
💎چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری _  اولومسوزلوق اَکی (پسونده نفی (منفی) :   


این پسوند فقط بعد از بن و بدنه فعل بصورت چسبیده قرار میگیرد، و‌بیانگر   نفی(منفی) ، بازدارنده  در فعل است
 

🛑(ma _ mə )

در واژگان با صدای نازک (اینجه) : mə
در واژگان با صدای ضخیم (قالین) : ma

Alma : al+ma✅

Getmə : get + mə ✅

Görmə : gör + mə ✅

Vurma : vur + ma ✅

Gəlmə : gəl + mə ✅

Yıxma :  yıx + ma ✅

Solma : sol + ma ✅

Ağlama  : ağla + ma ✅

İncimə  : inci+ mə ✅

Çürümə : çürü + mə ✅

Quruma :  quru + ma ✅

Saxlama : saxla + ma ✅

Yürümə  : yürü + mə ✅

Yerimə : yeri + mə ✅

___________________________
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
چند مثال  در افعال بزرگتر :

Almarıq(Almayarıq):al+ ma+y"ar+ıq✅

İnciməmişəm:inci+mə+miş+əm✅

Gəlməmişsən  : gəl+ mə + miş+sən✅

Baxmayıblar  : bax  +ma+ y"ıb + lar ✅

Getməyibsiniz:get+mə+yib+siniz✅

Atmarıq(Atmayarıq):at+ma+y"ar+ıq ✅

Gəlməməliyəm:gəl+mə+məli+y"əm✅

Almayıbsan : al+ ma+ y"ıb + san✅

Ağlamasam: ağla + ma+ sa+ m✅

Getməsək : get + mə + sə + k ✅

Varmasaq : var + ma + sa + q✅

Gəlməsəz =:gəl + mə + sə +  z ✅

 Getmədin : Get+ mə+ di + n ✅

Getmədiniz : get + mə + di + niz ✅

Baxmadıq : bax + ma  + dı + q ✅

Yazmadılar  : yaz + ma + dı + lar ✅

Yazmasan :  yaz + ma + sa + n

Yazmasalar  : yaz + ma + sa + lar ✅

Almayaq : al + ma + y"a + q ✅

Görmədin : gör + mə + di + n ✅

Baxmır (baxmayır)  : bax + ma +y"ır✅

Görmərik(görməyərik):gör+mə +y"ər+ik✅

Görmürük(görməyirik):gör +mə+y"ir+ik✅
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
 

______________________
Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [05.02.20 20:59]
💎چکیم‌اکلری(پسوند تصریفی)_ فعل اکلری _   گئینیش زامانین اولومسوزلوق اَکی (پسونده نفی (منفی) زمان گسترده :   


🔷این پسوند فقط بعد از بن و بدنه فعل آمده و بصورت چسبیده قرار میگیرد، و‌بیانگر  نفی(منفی) ، بازدارنده در فعل است
🔷 توجه داشته باشید  در کل این پسوند در افعال فقط بعضی از شخصهای افعال زمان گسترده (گئنیش زمان)  را منفی میکند.
 

🛑(maz _ məz )

در واژگان با صدای نازک (اینجه) : məz
در واژگان با صدای ضخیم (قالین) : maz
________________________

افعال منفی زمان گسترده (گئنیش زمان) :
👇👇👇👇👇👇

Almaz : al+ maz ✅

Getməz : get + məz ✅

Görməz : gör + məz ✅

Vurmaz : vur + maz ✅

Gəlməz : gəl + məz ✅

Yıxmaz :  yıx + maz ✅

Solmaz : sol + maz ✅

Ağlamaz  : ağla + maz ✅

İnciməz  : inci+ məz ✅

Çürüməz : çürü + məz ✅

Qurumaz :  quru + maz ✅

Saxlamaz : saxla + maz ✅

Yürüməz  : yürü + məz ✅

Yeriməz : yeri + məz ✅
_______________________
🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷

چند مثال  در افعال بزرگتر :

Almazsan : al+maz + san ✅

Getməzsizniz: get+ məz +siniz✅

Görməzlər : gör + məz + lər ✅

Vurmazmış : vur + maz + mış✅

Gəlməzdim : gəl + məz + miş✅

Yıxmazdınız :  yıx + maz +  dınız✅

Solmazdı : sol + maz + dı ✅

Ağlamazdıq  : ağla + maz + dıq ✅

İnciməzsən  : inci+ məz + sən ✅

Çürüməzlər : çürü + məz + lər ✅

Qurumazmış:quru+maz+mış✅

Yürüməzsiniz : yürü+ məz+ siniz✅

Saxlamazmışam : saxla + maz  + mış+ am ✅

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
 

__________________
Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [07.02.20 15:03]
[ Photo ]
Saç - tük : مو
Alın : پیشانی
Baş : سر
Burun : بینی
Göz : چشم
Qaş : ابرو
Qulaq : گوش
Yanaq : لُپ ،گونه
Ovurd-ord : لپ ، گونه
Üz :  صورت
Ağız :  دهان
Əng-çənə : چونه
Əng : قسمت پایین چونه
Çənə : قسمت بالای چونه
Boyun : گردن
Bilək : مُچ
Gövdə -əyin : تن ، بدن
Çiyin - omuz : شانه
Barmaq : انگشت
Dirsək : آرنج دست
Qol : بازو(دست)
Əl : دست
Qarın : شکم
Diz : زانو
Qıç : پا
Ayaq : پا
Daban : پاشنه
____________________
Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [08.02.20 21:11]
🛑(1)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

 Feilin çəkimi - Sadə İndiki zaman (olumlu)  :  
❇️صرف فعل - زمان حال ساده (مثبت) :


♦️ Alıram  : al + ır +am ☑️

♦️ Alırsan : al + ır + san ☑️

♦️ Alır : al + ır ☑️

♦️ Alırıq :  al + ır + ıq ☑️

 ♦️ Alırsınız :  al + ır + sınız ☑️

♦️ Alırlar : al + ır + lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Feilin çəkimi-Sadə İndiki zaman (olumsuz):  
❇️صرف فعل زمان حال ساده (منفی) :


🔘 صرف این فعل چون به اختصار و کوتاه شده میباشد ؛ در پسوند ma که بعنوان پسوند منفی‌ساز میباشد را به صورت m قرار گرفته و صرف‌ میشود ;

♦️Almıram : al+ m(a)+ ır +am☑️

♦️Almırsan : al+ m(a)+ ır+ san☑️

♦️ Almır : al+ m(a)+ ır☑️

♦️Almırıq : al + m(a)+ ır+ ıq ☑️

♦️Almırsınız : al + m(a)+ ır + sınız☑️

♦️Almırlar : al + m(a) + ır + lar☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [09.02.20 19:35]
🛑(2)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

🔶 پسونده شهودی (حکایه) : در فعلهای مرکب بعد از پسونده زمان پسونده (idi) است که بصورت dı_di به فعل چسبیده شده ، در فعل شهودی گوینده شاهده فعل است و حکایت میکند ؛

Şühudi = görülən

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

 İndi zamanın  hekayəsi(şühudi)  (olumlu)  :  
❇️صرف فعل -   زمان حال حکایه (شهودی) _ (مثبت) :


♦️ Alırdım  : al + ır +dı +m ☑️

♦️ Alırdın : al + ır +dı+n ☑️

♦️ Alırdı : al +  ır + dı ☑️

♦️ Alırdıq :  al + ır + dı +q ☑️

 ♦️ Alırdınız :  al + ır + dı+ nız ☑️

♦️ Alırdılar : al + ır + dı + lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

 İndi zamanın hekayəsi(şühudi)  (olumsuz):  
❇️صرف فعل  زمان حال حکایه(شهودی) (منفی) :


🔘 صرف این فعل چون به اختصار و کوتاه شده میباشد ؛ در پسوند ma که بعنوان پسوند منفی‌ساز میباشد را به صورت m قرار گرفته و صرف‌ میشود ;

♦️ Almırdım: al + m(a)+ ır+ dı +m ☑️

♦️Almırdın: al+ m(a) + ır +dı +n ☑️

♦️ Almırdı : al + m(a) + ır + dı☑️

♦️ Almırdıq: al + m(a) + ır + dı +q ☑️

 ♦️ Almırdınız : al+ m(a) + ır +dı +nız ☑️

♦️ Almırdılar : al + m(a) + ır +dı + lar ☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [10.02.20 14:13]
بیر سایی تؤرکجه سؤزلریمیزدن :
(تعدادی از واژگان  تورکی)


Acıqmaq :گرسنه‌شدن ، احساس گرسنگی کردن
Acışdırmaq : به درد آوردن،به سوزش‌انداختن
Acıqlanmaq : برکسی خشم و‌لج گرفتن
Açılışmaq : خوگرفتن ،اخت شدن
Addımlaşmaq : پابه پای کسی‌رفتن
Addımlamaq : گام برداشتن
Adlanmaq : نام و‌نشان یافتن ، نامور شدن
Aralaşmaq : از همدیگر فاصله گرفتن
Aralanmaq : فاصله گرفتن
Arxalanmaq :  متکی شدن ، تکیه کردن
Arıtmaq :  پاک کردن ، تمیز کردن
Arıqlamaq : لاغر شدن
Azdırmaq : گمراه کردن
Azğın : گمراه
Azmaq : گم شدن
Asqı : بند شلوار ، رخت آویز
Asılı :  آویزان
Aşırım : کمره کوه ، تیغه کوه
Ağlaşmaq : دسته جمعی گریه کردن
Ağlamsınmaq : بغض کردن، بحالت گریه افتادن
Ağnaq :  غلتگاه حیوانات
Ağnamaq : غلتیدن حیوانات
Ağız (ağuz)  : نخستین شیر گوسفندان چهارپایان
Alaçıq : سایه‌بان
Aldırmaq :  وادار به خرید کردن
Alqış : تشویق
 alqışlamaq : تشویق کردن ،دست زدن
Alışdırmaq : روشن کردن ، اتش زذن
Anmaq : یادآوری ، بخاطرآوردن
Anılmaq : بخاطر آورده شدن
Anlamaq : فهمیدن ، درک کردن
Anlaşmaq : تفاهم یافتن
Anlaşılmaq : تفهیم و مفهوم شدن
Ayrıc : دوراهی ، تقاطع
Əprimək : پوسیده و‌پلاسیده‌شدن
Ərişmək : سربه‌سرگذاشتن ، پاپیچ‌شدن
Ərinti : مذاب
Ərinmək : تنبلی کردن,  حالت مایع در آمدن
Əzdirmək : نازنازی کردن ، لوس‌کردن
Əskimək : کهنه شدن ، قدیمی‌شدن
Əskilmək : کم شدن کاسته‌شدن
Əsnəmək  : خمیازه کشیدن
Əkmək :  کاشتن _ دک کردن
Əkilmək : کاشته شدن _ جیم شدن
Əlləşdirmək : انگولک کردن ور رفتن
Əlləşmək : تلاش و درگیر شدن‌ برای حل مسئله ای
Əmgək : فرق سر
Usanmaq : خسته و‌بیزار شدن
Uğunmaq :  خنده شدید _ از خنده روده بر شدن

🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶
Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@Anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [10.02.20 20:29]
🛑(3)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

🔶 پسونده روایت(شنیداری)(imiş)  : در فعلهای مرکب بعد از پسوند زمان قرار داد در صورت چسبیده نوشته شدن بصورت miş ‌میچسبد

🔷روایت فعل ؛ روایت برحسب شنیداره فعل است ، گوینده  این فعل برخلاف حکایت که شهودی و مطمئن بود اصلا  شاهد فعل نیست ، فعل را بعنوان  شنیده  خود (نامطمئن) روایت میکند ؛

 Rəvayət (eşidilən)    = روایت (شنیده)

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

 İndi zamanın rəvayəti (olumlu):  
❇️صرف فعل -   زمان حال روایتی _ (مثبت) :


♦️ Alırmışam : al+ ır +mış +am ☑️

♦️Alırmışsan : al + ır + mış+san ☑️

♦️ Alırmış : al +  ır + mış ☑️

♦️ Alırmışıq : al + ır + mış+ıq ☑️

 ♦️Alırmışsınız : al+ır+mış+sınız ☑️

♦️ Alırmışlar : al + ır +mış + lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

 İndi zamanın rəvayəti (olumsuz):  
❇️صرف فعل  زمان حال روایتی (منفی) :

🔘 در صرف این فعل پسونده ma که بعنوان پسوند منفی‌ساز میباشد ،‌ بصورت اختصار و خلاصه شده (m) قرار گرفته و صرف‌ شده ;

♦️Almırmışam:
 al + m(a)+ ır+ mış + am ☑️

♦️Almırmışsan:
 al+ m(a) + ır + mış + san ☑️

♦️ Almırmış :
 al + m(a) + ır + mış☑️

♦️ Almırmışıq:
al + m(a) + ır + mış + ıq ☑️

 ♦️ Almırmışsınız :
al+ m(a) + ır + mış + sınız ☑️

♦️ Almırmışlar :
 al + m(a) + ır + mış  + lar ☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [11.02.20 12:45]
[ Photo ]
Quzey : شمال
Güney : جنوب
Batı : غرب
Doğu : شرق‌

Quzeydoğu : شمال شرقی
Quzeybatı : شمال غربی
Güneydoğu : جنوب شرقی
Güneybatı : جنوب غربی

___________________

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@Anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [11.02.20 19:03]
🛑(4)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

 Feilin çəkimi - Sadə gəniş zaman (olumlu)  :  
❇️صرف فعل - زمان گسترده ساده (مثبت) :


♦️ Alaram  : Al + ar +am ☑️

♦️ Alarsan : Al + ar + san ☑️

♦️ Alar : Al + ar ☑️

♦️ Alarıq :  Al + ar + ıq ☑️

 ♦️ Alarsınız :  Al + ar + sınız ☑️

♦️ Alarlar : Al + ar + lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Feilin çəkimi- Sadə gəniş zaman (olumsuz):  
❇️صرف فعل - زمان گسترده ساده (منفی) :

🔶پسونده منفی ساز məz_maz مخصوص زمانه گسترده

 🔷پسونده منفی ساز ma و maz هردو‌ در صرف این افعال زمان گسترده نقش دارند ؛ پسونده ma  و maz در بعضی اشخاص که دوگونه صرف دارند  هردو  قابل استفاده  ، در بعضی اشخاص  مخصوص و خاص قابل استفاده هستند؛


♦️ Almaram  : Al + ma + (a)r +am ☑️

♦️Almarsan : Al+ ma + (a)r + san☑️
_Almazsan : Al + maz + san ☑️  
 
♦️ Almaz : Al + maz  ☑️

♦️ Almarıq : Al + ma + (a)r + ıq ☑️

♦️ Almarsınız : Al+ ma +(a)r+ sınız☑️
_ Almazsınız : Al + maz + sınız ☑️

♦️ Almazlar : al + maz + lar ☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [12.02.20 12:38]
[ Photo ]
(گئجه گؤندؤزلؤک چاغلار)
زمانهای شبانه روزی

♦️gün _Gündüz  :  روز(طلوع تا غروب خورشید)

♦️Səhər_erkən_ertə : صبح(شروع
روز)

♦️Gün orta  _ öylə  : ظهر (وسط روز)

♦️Gün ortadan sonra  : بعد از ظهر‌تا نزدیکه عصر

♦️İkindi : بعدازظهر (نیمه دوم ظهر تا عصر)

♦️Axşam :  عصر (غروب خورشید‌ - ابتدای شب)

♦️Günbatan : هنگام غروب خورشید

♦️Gecə  :  شب

♦️Yarı gecə : نیمه شب

♦️Obaşdan : قبل از طلوع خورشید (نیمه‌شب تا طلوع خورشید)

______________________
Bizə qoşulun
⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [12.02.20 19:46]
🛑(5)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

 Feilin çəkimi -  geniş zamanın hekayəsi (olumlu)  :  
❇️صرف فعل - زمان گسترده حکایه  (مثبت) :
Almaq : مصدر(eyləmlik)


♦️ Alardım  : Al + ar + dı + m ☑️

♦️ Alardın : Al + ar + dı + n ☑️

♦️ Alardı : Al + ar + dı ☑️

♦️ Alardıq :  Al + ar + dı + q ☑️

 ♦️ Alardınız : Al + ar + dı + nız ☑️

♦️ Alardılar : Al + ar + dı + lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Feilin çəkimi - geniş zamanın hekayəsi (olumsuz):  
❇️صرف فعل - زمان گسترده حکایه  (منفی) :

🔶 منفی کردن فعل زمان گسترده حکایه با پسونده منفی ساز məz_maz  میباشد ؛

♦️ Almazdım : Al + maz + dı + m ☑️

♦️Almazdın : Al+ maz + dı + n ☑️  
 
♦️ Almazdı : Al + maz + dı  ☑️

♦️ Almazdıq : Al + maz + dı + q ☑️

♦️Almazdınız : Al + maz + dı+ nız☑️

♦️ Almazdılar : al + maz + dı + lar ☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [13.02.20 19:12]
🛑(6)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

 Feilin çəkimi -  geniş zamanın rəvayəti (olumlu)  :  
❇️صرف فعل - زمان گسترده روایتی  (مثبت) :
Almaq : مصدر(eyləmlik)


♦️ Alarmışam : Al + ar + mış + am ☑️

♦️ Alarmışsan : Al + ar + mış + san ☑️

♦️ Alarmış : Al + ar + mış ☑️

♦️ Alarmışıq :  Al + ar + mış + ıq ☑️

♦️Alarmışsınız:Al+ar+mış+sınız ☑️

♦️Alarmışlar :Al+ar+mış+lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Feilin çəkimi - gəniş zamanın rəvayəti (olumsuz):  
❇️صرف فعل - زمان گسترده روایتی  (منفی) :

🔶 منفی کردن فعل زمان گسترده روایتی با پسونده منفی ساز məz_maz  میباشد ؛

♦️ Almazmışam :
 Al + maz + mış +am☑️

♦️Almazmışsan :
Al+ maz + mış + san☑️  
 
♦️ Almazmış :
 Al + maz + mış☑️

♦️ Almazmışıq :
Al + maz + mış + ıq ☑️

♦️Almazmışsınız :
Al +maz +mış+ sınız☑️

♦️ Almazmışlar :
al + maz + mış + lar ☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [14.02.20 12:12]
#تؤرکجه_سؤزلر

İməkləmək: چهار دست و پا رفتن
Evlənmək : ازدواج کردن
Badalaq : پشت زدن به کسب
Barışmaq : صلح و آشتی کردن
Basdırmaq : دفن‌کردن ،خاک کردن
Basmarlamaq : ناگهانی زور و فشار آوردن
Başlamaq : شروع کردن
Bağdaş : چهارزانو نشستن
Bağırtmaq : جیف‌و فریاد کسی رو در آوردن
Baydırmaq :  باختن ، از‌دست دادن ،‌دست گل‌آب دادن
Bəbək : مردمک چشم ، بچه کوچولو
Bərkişmək  : سخت و سفت شدن
Bərəltmək: با چشمان خیره و متحیر نگاه کردن
Bəlləmək : نشانه‌گذاری ، مشخص کردن
Budamaq : تکه تکه ، شاخه شاخه کردن
Budanmaq : از هم دریده شدم‌،تکه تکه‌شدن
Burcutmaq : قروفردادن ، غمزه
Burxulmaq : پیچ خوردن دست و‌پا
Bürüləmək :مچاله کردن ،
Bürümək : به پارچه پیچیدن
Xortlamaq :  زنده شدن مرده
Darılmaq : حوصله سررفتن
Daldalanmaq : عقب کشیدن ،خفا و پناه گرفتن
Dalğın : غرق در‌فکر
Danqaz :  نافرمان ، حرف نشنو
Dürtmək : زور‌چپان کردن
Duruxmaq : به فکررفتن، در حیرت و شگفتی رفتن
Duruşmaq :  روی‌یک قاعده ایستادن
Çapalamaq : دست و‌پا زدن برای کار و هدفی
Çaxnaşdırmaq :  ایجاد تنش ،‌بهم زدن ،آشوب‌کردن
Çaşdırmaq : سردرگم‌کردن ،گیج کردن
Çərtmək : دررفتن لغزیدن فرارکردن
Çökdürmək : به زانو در آوردن
Çulğalamaq : فراگرفتن (پوشانیدن)
Çimdirmək :  کسی را آبتنی دادن
Çimdikləmək : ویشگون گرفتن
Toparlamaq : جمع کردن یکجا گرد آمدن
Toparlanmaq : جمع و جور شدن
Toplamaq : جمع کردن

_______________________
Bizə qoşulun
⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️
@Anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [14.02.20 19:07]
🛑(7)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

 Feilin çəkimi - şühudi(görülən)  keçmiş (olumlu)  :  
❇️صرف فعل - زمان گذشته شُهودی(دیده) (مثبت) :
Almaq : (eyləmlik) مصدر


♦️ Aldım  : al + dı + m ☑️

♦️ Aldın : al + dı + n ☑️

♦️ Aldı : al + dı☑️

♦️ Aldıq :  al + dı + q ☑️

 ♦️Aldınız :  al + dı + nız ☑️

♦️ Aldılar : al + dı + lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Feilin çəkimi- şühudi keçmiş (görülən)  (olumsuz):  
❇️صرف فعل زمان گذشته شُهودی (منفی) :


♦️Almadım : al + ma+ dı +m ☑️

♦️Almadın : al+ ma + dı +n ☑️

♦️Almadı : al + ma + dı ☑️

♦️Almadıq : al+ ma + dı +q ☑️

 ♦️Almadınız : al+ ma + dı+ nız ☑️

♦️Almadılar : al + ma + dı + lar ☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [15.02.20 18:00]
[ Photo ]
Bulud :  ابر☁️
Yağış : باران🌧
İldırım : رعد و برق⚡️
Şimşək : صاعقه ابرها بهم☁️⚡️☁️
Duman (çən -sis) :  مِه🌫
Qar  : برف❄️🌨
Şaxta: سرمای‌شدیدو‌ یخبندان 🧊🥶
Günəş : آفتاب ☀️
Göy qurşağı : رنگین کمان🌈
 daşqın(sel)  : سیل🌊
Dolu  : تگرگ🌨
Külək _ yel :  باد 🌬
Hava kirliyi(çirkliyi):آلودگی هوا🌫
Qasırğa :باد - طوفان🌬💨
tufan : طوفان💨
Fırtına : (گردباد)طوفان 🌬🌪
Burulğan :  گردباد 🌪🌪🌪
Boran : بارش‌برف و باران‌ همراه با باد🌨🌧🌪 💨🌬
Çovğun :برف یا باران همراه با طوفان🌨❄️🌬🌪 شدید
___________________________

 Bizə qoşulun
⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [15.02.20 21:46]
🛑(8)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

 Feilin çəkimi - nəqli keçmiş (birinci tip)(olumlu)  :  
❇️صرف فعل - زمان گذشته نقلی(نوع اول)(۱)(مثبت) :
Almaq : (eyləmlik) مصدر


♦️ Almışam  : al + mış + am  ☑️

♦️ Almışsan : al + mış + san ☑️

♦️ Almış : al + mış ☑️

♦️ Almışıq :  al + mış + ıq ☑️

 ♦️Almışsınız : al + mış +sınız☑️

♦️ Almışlar : al + mış + lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Feilin çəkimi- nəqli keçmiş(birinci tip)  (olumsuz):  
❇️صرف فعل زمان گذشته نقلی (نوع اول)(۱) (منفی) :


♦️Almamışam :
al + ma+ mış +am☑️

♦️Almamışsan :
 al+ ma + mış +san☑️

♦️Almamış :
 al + ma + mış ☑️

♦️Almamışıq :
al+ ma + mış+ ıq☑️

♦️Almamışsınız :
al+ ma + mış+ sınız ☑️

♦️Almamışlar :
al + ma + mış + lar ☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [16.02.20 16:29]
[ Photo ]
بیر سایی چاغلارین(زامانلارین) تؤرکجه‌سی ؛


Daha öncə(önrək)  : قبل‌تر(پیش‌تر)
Qabaq"raq,  qanşar"raq : قبل‌تر
Öncə_qabaq(qanşar) : قبل ، قبلا
İndi : حالا ، الان
Sonra : بعدا
Daha sonra (sonra"raq)  : بعدتر
 _______________________________
Astdaki il _altdaki il : سه سال قبل
İnişil : پیرارسال (دوسال قبل)
Bildir_keçən il_ötən il : پارسال
Bu il : امسال
Gələn il : سال آینده
________________________________

Yeddilik(həftə)  :  هفته
Ay :  ماه
Dönəm(fəsil)  : فصل
İl :  سال
Yüzil :  قرن
______________________________

İrəligün _ srağagün  : پریروز
Dünən : دیروز
Bugün : امروز
Sabah _ yarın :  فردا
O biri gün : پسفردا
Daha O birisi gün :پس‌ اون‌فردا
(سومین‌روز‌آینده)
________________________________

Bizə qoşulun
⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [16.02.20 19:59]
🛑(9)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :

 Feilin çəkimi - nəqli keçmiş hekayəsi(olumlu)  :  
❇️صرف فعل - زمان گذشته نقلی حکایتی (مثبت) :
Almaq : (eyləmlik) مصدر


♦️ Almışdım  : al + mış + dı+ m☑️

♦️ Almışdın : al + mış + dı +n☑️

♦️ Almışdı : al + mış + dı ☑️

♦️ Almışdıq :  al + mış+ dı +q ☑️

♦️Almışdınız : al + mış+ dı+ nız☑️

♦️Almışdılar : al + mış + dı + lar  ☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Feilin çəkimi- nəqli keçmiş hekayəsi (olumsuz):  
❇️صرف فعل زمان گذشته نقلی حکایتی (منفی) :


♦️Almamışdım :
al + ma+ mış + dı + m☑️

♦️Almamışdın :
 al+ ma + mış + dı + n☑️

♦️Almamışdı :
 al + ma + mış + dı ☑️

♦️Almamışdıq :
al + ma + mış + dı + q☑️

♦️Almamışdınız :
al + ma + mış+ dı + nız ☑️

♦️Almamışdılar :
al + ma + mış + dı + lar ☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [18.02.20 12:06]
اشاره ای به پسونده (daş)  که‌از اسم ، اسم میسازد و معنی جدیدی میبخشد ، در کل معنای اشتراک داشتن در واژه‌ی قبل از خود است ؛

Yoldaş : همراه ، دوست ،رفیق
Qardaş : برادر
Qandaş : هم‌خون
Soydaş : هم‌نسل ، هم‌تبار
Arxadaş : هم‌پشت(پشتیبان)دوست
Yurddaş : هم‌سرزمین، هم‌وطن
Sirdaş : هم‌راز
Adaş : هم‌نام ، هم‌اسم
Dildaş : هم‌زبان
Paydaş : هم‌سهم(شریک)
Yandaş : هم‌جوار (طرفدار)
Boydaş : هم‌قد
Çağdaş : هم‌زمان(معاصر)
Yaşdaş : هم‌سن
Süddaş : هم‌شیر (خواهروبرادر)
Vətəndaş : هم‌وطن
Yöndaş : هم‌جهت
Dindaş : هم‌دین
Əməkdaş : همکار
Əməldaş : هم‌مقصد ، هم‌هدف
Anddaş : هم‌قسم
Sınırdaş : هم‌مرز
Oxuldaş : هم‌مدرسه‌ای
Anlamdaş : هم‌معنی

________________________
Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

Türkcə dilim qəzvin, [18.02.20 21:07]
🛑(10)

🔷تورکجه فعل چکیمی (صرف  افعال ترکی) :
 Feilin çəkimi - nəqli keçmiş rəvayəti(birinci tip)  (olumlu)  :  
❇️صرف فعل - زمان گذشته نقلی روایتی (نوع اول)(۱) (مثبت) :
Almaq : (eyləmlik) مصدر


♦️Almışmışam  :al+mış + mış+am☑️

♦️Almışmışsan :al+mış+mış + san☑️

♦️Almışmış : al + mış + mış☑️

♦️Almışmışıq : al + mış+mış +ıq☑️

♦️Almışmışsınız:al+mış+mış+ sınız☑️

♦️Almışmışlar : al+mış+mış + lar☑️

🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷🔷
🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶🔶

Feilin çəkimi- nəqli keçmiş rəvayəti(birinci tip)  (olumsuz):  
❇️صرف فعل زمان گذشته نقلی روایتی نوع اول(۱) (منفی) :


♦️Almamışmışam:
al + ma+mış+ mış+ am☑️

♦️Almamışmışsan :
al+ ma+ mış+mış+san☑️

♦️Almamışmış :
 al + ma + mış + mış☑️

♦️Almamışmışıq :
al + ma + mış + mış+ ıq☑️

♦️Almamışmışsınız :
al + ma + mış+ mış+ sınız☑️

♦️Almamışmışlar :
al+ma+ mış+ mış +lar☑️

💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎💎

Bizə qoşulun
👇👇👇👇👇
@anadili_qazvin

چند قاعده زبان تورکی-شاهمرسی

علامت تصغیر یا کوچک کردن در ترکی دوتاست:
1-جیغاز. مانند: قیزجیغاز (دخترک) ، جیگز. مانند: اوشاق جیگز (کوچولو)
2-جیق . مانند: آلماجیق (سیب کوچک) ، جیک. مانند ائوجیک(خانه کوچک)
در کلمات دارای مصوتهای ضخیم از جیغاز و جیق و در کلمات دارای مصوتهای ظریف از جیگز و جیک استفاده می‎کنیم.

حرف «خ» در زبان ترکی همیشه در ابتدای کلمه می آید. به غیر از واژگان تک هجایی مانند «باخ»، «چوخ» و ... در وسط یا آخر کلمه «خ» وجود ندارد. مثلاً واژة «پاپاق» (کلاه پوستی) در گفتار بصورت «پاپاخ» بیان می شود ولی در نوشتار باید به صورت اصلی ثبت شود. چند مثال:
اوتوراخ (بنشینیم) ← اوتوراق.
سینیخ (شکسته) ← سینیق.
قوراخلیق (خشکی) ← قوراقلیق.
قاباخ (جلو) ← قاباق.
این قاعده در ترکی اصیل هیچ استثنایی ندارد و حتی در زبان ترکی باستان اصلاً «خ» وجود نداشته است ولی در ادبیات کنونی واژگانی که ریشة آنها تک هجایی است مانند «سوخ» «قالخ» و ... از این قاعده مستثنی هستند. واژگان مشتق اینها باید به صورت اصلی نوشته شوند. مانند: «سوخماق»، «پوخلو»، «چوخلوق»، «قالخان» و .. این استثناء در زمان قدیم وجود نداشته یعنی «قالخان» در اصل همان «قالقان» بوده است.
@parvizshahmarasi

3)صفت تفضیلی: صفتی است که نشانة برتری چیزی از چیزی دیگر است. علامت صفت تفضیلی (راق) است. مانند: سوْیوق (سرد) ← سوْیوق راق (سردتر)
-(داها) نیز علامت دیگری برای صفت تفضیلی است که پیش از صفت می‎آید. مانند: سرین (خنک) ← داها سرین (خنکتر)
-علامتهای (لوق، لیق، لوک و لیک) نیز بعد از قید مکان آمده و صفت تفضیلی درست می‎کنند. مانند: گئری (عقب) ← گئری لیک (عقبتر)
-علامتهای (لاشماق) و(لشمک) نیز به آخر صفت و قید اضافه می‎شوند و صفت تفضیلی می‎سازند. مانند: یاخین (نزدیک) ← یاخینلاشماق (نزدیکتر شدن) (لاشماق) در کلمات دارای مصوتهای ضخیم و (لشمک) در کلمات دارای مصوتهای ظریف استفاده می‎شوند.
@parvizshahmarasi

صفت عالی: صفتی است که برتری چیزی را بر تمام همنوعانش نشان می‎دهد. علامت صفت عالی در زبان ترکی (ان) است. یاخشی (خوب) ← ان یاخشی (بهترین)
صفت فاعلی: صفتی است که کننده کار را نشان می‎دهد. علامتهای صفت فاعلی عبارتند از:
-الف) (ان) و (آن) مانند: گؤرن (بیننده) و قازان (حفر کننده)
-ب) (ین) یا (یان) مانند: دینله ین(شنونده) و آغلایان(گریان)
-ج) (آرقی) یا (ارگی). مانند: قالارقی (ماندگار) و گئدرگی ( رفتنی)
صفت فاعلی را اسم فاعل نیز می‎نامند.
@parvizshahmarasi

4)طبق رخداد صوتی «آسیملاسیون»، یک صوت صدای قبلی یا بعدی خود را هم جنس خود می کند. در زبان ترکی نیز این رخداد دیده می شود. مثال:
قارلی (برفی) ← قارری.
اورزلیک(اسپند) ← اوزرریک.
ایستی (گرم) ← ایسسی.
قانماز (نادان) ← قامماز.
البته این قاعده همچنانکه گفته شد یک رخداد صوتی است که در بیان صورت می گیرد و در نوشتار نباید دخالت یابد.
@parvizshahmarasi

5)رخداد صوتی «پروتز» (افزایش واکه و باز کردن هجا) در زبان ترکی به چند صورت صورت می گیرد:
1-به ابتدای واژگانی که با «س»، «ش»، «ر» و «ز» آغاز می شوند، یک واکه اضافه می شود. مثال:
رضا ← ایرضا. شنبه ← ایشنبه.
2- وقتی در آخر هجا دو همخوان پهلوی هم باشند یک واکه میانجی میان آنها جدایی می اندازد. مثال:
قبض ← قبیض  سطر ← سطیر. متر ← متیر.
3- قبل از همخوانهای «ج»، «ک» و «گ» همخوان «ن» اضافه می شود. مثال:
دؤگمج ← دؤگمنج. قشک ← قشنگ. توفک ← توفنگ.
@parvizshahmarasi

6)رخداد صوتی «ائلیزیا» (حذف مصوت) در زبان ترکی بصورتهای مختلف رخ می دهد. مثال:
1- حذف مصوت میانی:
خالا اوغلو ← خال اوغلو.
باجی اوغلو ← باج اوغلو.
خزینه ← خزنه.
عریضه ← عرضه.
2- در پسوندهای «ایسه»، ایکن» و اوچون» صدای «ای» حذف می شود:
من ایسه ← منسه.  
اونون اوچون ← اونونچون.
ایلقارایله ← ایلقارلا.
@parvizshahmarasi

7)#قاعده
سقوط صامت
در زبان ترکی طبق قانون تنبلی زبانی، برخی صامتها به مرور زمان ساقط شده و کلمات کوتاهتر و راحتتر می شوند. مثال:
قورتارماق (تمام کردن) ← قوتارماق.
اوتورماق (نشستن) ← اوتوماق.
آلتداکی (زیرین) ← آتداکی.
کندلی (روستایی) ← کدلی.
اوغرو (دزد) ← اورو.
ساغلیق ← سالیق.

8)#قاعده
رخداد سقوط هجا در زبان ترکی نیز مانند زبانهای دیگر رخ می دهد. علت این امر آسان شدن تلفظ واژگان است. یکی از موارد حذف به قرینه است. هنگامی که دو هجای مشابه یا هموزن، پهلوبه پهلو قرار بگیرند، یکی از آنها حذف می شود. مثال:
آلدینیز (گرفتید) ← آلدیز.
بیلیرسینیز (می دانید) ← بیلیرسیز.

9)#قاعده
قانون هم آوایی لبی:
در زبان ترکی هماهنگی صداها از لحاظ وضعیت لبها در تلفظ کلمات صورت می گیرد:
1- اگر هجای نخست کلمه دارای صائت راست باشد، همة صداهای بعدی نیز راست خواهند بود. مثال:
باس+ماق > باسما، باسماچی، باسماچیلار، باسماچیلارین، باسماچیلارینکی
2- اگر هجای نخست کلمه دارای صدای گرد باشد، صداهای بعدی بر دو گونه خواهند بود:
الف) هرگاه هجای دوم دارای صدای گرد باشد، صداهای بعدی گرد خواهند بود. مثال: سورو (گله)، سوروچو، سوروچولوک
ب) هرگاه هجای دوم دارای صدای باز باشد، صداهای بعدی نیز صدای باز خواهند داشت. مثال: بولا(بهم بزن)، بولاما، بولاماق، بولاماقدا

10)#قاعده
صفت تفضیلی: صفتی است که نشانة برتری چیزی از چیزی دیگر است. علامت صفت تفضیلی (راق) است. مانند: سوْیوق (سرد) ← سوْیوق راق (سردتر)
-(داها) نیز علامت دیگری برای صفت تفضیلی است که پیش از صفت می‎آید. مانند: سرین (خنک) ← داها سرین (خنکتر)
-علامتهای (لوق، لیق، لوک و لیک) نیز بعد از قید مکان آمده و صفت تفضیلی درست می‎کنند. مانند: گئری (عقب) ← گئری لیک (عقبتر)
-علامتهای (لاشماق) و(لشمک) نیز به آخر صفت و قید اضافه می‎شوند و صفت تفضیلی می‎سازند. مانند: یاخین (نزدیک) ← یاخینلاشماق (نزدیکتر شدن) (لاشماق) در کلمات دارای مصوتهای ضخیم و (لشمک) در کلمات دارای مصوتهای ظریف استفاده می‎شوند.

11)#قاعده
رخداد صوتی «دسیمیلاسیون» (تغییر صدا)، هم در واژگان دخیل و هم در واژگان اصیل ترکی نمایانگر می شود. مثال:
قرار (تصمیم) ← قرال.
ضرر (زیان) ← ضرل.
اوچ (پرواز کن) ← اوش.
آج (گرسنه) ← آژ.

 

تغییر جای صوت در حروف «ر» و «س

پرویز شاهمرسی, [31.08.18 10:11]
#قاعده
«متاتز» (تغییر جای صوت) در حروف «ر» و «س» در زبان ترکی چنین است. در کلماتی که این حروف در آن قرار دارند، به مرور زمان به سمت راست حرکت می کنند.
مثال برای حرف «ر» :
کؤپرو ←کؤرپو
یاپراق ← یارپاق
توپراق← تورپاق
مثال برای حرف «س»:
یاتسیق ← یاستیق
توتسو ← توستو.
دوتساق← دوستاق.
حتی در واژگان غیرترکی نیز این قاعده عمل می کند. مثال : صبر ← صرب. تبریز ← تربیز.
@parvizshahmarasi

زبان ترکی یک زبان التصاقی است

پرویز شاهمرسی, [30.08.18 07:45]
#قاعده
زبان ترکی یک زبان التصاقی است:
التصاقی بودن زبان بدان معناست که با اضافه شدن پیشوند و پسوند شکل اصلی فعل تغییر نمی یابد. مثال:
قاچاقچیلارداندیلار =از قاچاقچیان هستند.
تقطیع این واژه بدین صورت است:
قاچ+اق+چی+لار+دان+دی+لار
به غیر از جزء اول یعنی «قاچ» که ریشة فعل است بقیه پسوندهایی هستند که حالاتی مانند قید و جمع و .. را می رسانند. حال از آخر واژه شروع به حذف پسوند می کنیم:
1-قاچ+اق+چی+لار+دان+دی= از قاچاقچیان است.
2-قاچ+اق+چی+لار+دان = از قاچاقچیان.
3- قاچ+اق+چی+لار= قاچاقچیان.
4- قاچ+اق+چی= قاچاقچی. متقلب.
5-قاچ+اق= قاچاق. تجارت غیرقانونی.
6- قاچ= بدو. فرار کن.
در هیچ حالتی شکل اصلی فعل تغییر نمی یابد. این وِیژگی اصلی زبانهای التصاقی است. زبان عربی نیز التصاقی است با این تفاوت که در عربی پیشوند نیز وجود دارد ولی در زبان ترکی تنها پسوند به ریشة فعل اضافه می شود. مثال:
لمّا یکتبون = لما+ی+کتب+ون.
@parvizshahmarasi

مصدر در زبان ترکی

پرویز شاهمرسی, [29.08.18 07:07]
مصدر در زبان ترکی:
مصدر: آن است که انجام کاری یا پدید آمدن حالتی را برساند بدون اینکه بر زمان دلالت کند. مانند: یاتماق (خوابیدن). سورمک (راندن).
علامت مصدر در زبان ترکی (ماق) و (مک) است. در کلمات دارای مصوتهای ضخیم از (ماق) و در کلمات دارای مصوتهای ظریف از (مک) استفاده می‎کنیم.
قاعده: اگر از آخر مصدر، علامت مصدری را برداریم، معنی فعل امر می‎دهد در حالی که در زبان فارسی در چنین حالتی معنی فعل ماضی را می‎رساند.
یاتماق (خوابیدن) ← یات (بخواب)        گرفتن ← گرفت
مصدر ساده: از یک ریشه و علامت مصدر دست شده است. مانند: قاچماق (دویدن)
مصدر مرکب: از چند کلمه تشکیل شده است. مانند: دالی چکمک (پس کشیدن)
مصدر کوتاه: چنانچه از آخر مصدر (ق) و (ک) و یا (ماق) و (مک) را برداریم، بقیه معنی مصدر می‎دهد. ماند: دورماق (ایستادن) ← دورما
حاصل مصدر: کلمه‎ای که دلالت کند بر کاری یا حالتی که از مصدر حاصل شود.
علامتهای حاصل مصدر در ترکی:
1-ایش و اوش. مانند: آلیش. سوروش.
2-ایق و ایک. مانند: آلیشیق. یئریشیک.
3-اوم و ایم: دوْنوم. باخیم.
4-لوق و لیک: بوْشلوق. گؤزللیک.
قاعده: در مصوتهای ضخیم از شکل اول و در مصوتهای ظریف از شکل دوم استفاده می‎کنیم.
@parvizshahmarasi

ادوار تاریخی زبان ترکی

پرویز شاهمرسی, [27.08.18 07:10]
ادوار تاریخی زبان ترکی:
1- ترکی نخستین (پروتو ترک) (تا سدة اول میلادی).
2- ترکی مادر و بلغاری مادر (از سدة اول تا ششم میلادی).
3- ترکی قدیم و بلغاری قدیم (از سدة ششم تا یازدهم میلادی).
4- ترکی میانه و بلغاری میانه (از سدة یازدهم تا شانزدهم میلادی).
5- ترکی جدید و چوواش (از سدة شانزدهم تا کنون).
@parvizshahmarasi

فرهنگستان زبان ترکی نمی خواهیم.

پرویز شاهمرسی, [26.08.18 22:34]
فرهنگستان زبان ترکی نمی خواهیم.
دیرزمانی است که تأسیس فرهنگستان ترکی به یکی از خواسته های مهم فعالان فرهنگی آذربایجان تبدیل شده و به وعده های انتخاباتی راه پیدا کرده است. هر از گاهی نیز واحدی به این نام تأسیس می شود و سپس تغییر نام می دهد و بنیاد شهریار و بنیاد آذربایجان شناسی و .. می شود. کسانی در صدر اینها قرار می گیرند که خود با این زبان مخالفند. واقعیتش این است که زبان فارسی مافیای قدرتمندی در بدنة قدرت دارد که تأسیس فرهنگستانی به این نام را کابوس خود می داند. اما علت این وحشت چیست؟ اهل فن می دانند که زبان فارسی بیش از 100 فعل پویا و زایا ندارد در حالی که انسان کارهای بیشتری انجام می دهد. به همین جهت هم زبان فارسی توانایی ایجاد واژه جدید بر اساس افعال خود را ندارد. از اینجاست که متوسل به افعال ترکیبی یا جعلی از زبانهای دیگری می شوند. خود اعضای این مافیا می دانند که ترکی از لحاظ فعلی بسیار غنی است بدان حد که برای یک کنش در فضای واقعی، چندین فعل وجود دارد. مثلاً در حالی که در زبان فارسی واژه «نادان»را هم برای «ابله» و هم برای «جاهل» بکار می برند در زبان ترکی برای واژه «ابله» بیش از 300 معادل وجود دارد. این یک بحث زبانشناسی است. پیشنهاد بنده این است که اگر از نام و عنوان فرهنگستان می ترسید ما فرهنگستان نمی خواهیم. اتاق نگهبان یک پارک را بدهید. نه تابلویی داشته باشد که خواب بر چشمانتان برآشوبد و نه بودجه ای که ککش در تنتان بیفتد. اجازه بدهید دانایان زبان ترکی یک ماه در این اتاق جمع شوند. چای و بیسکویتش را خودشان می آورند. شما هم با بودجه های میلیاردی و با همه اساتید زبان فارسی و با تشکیلات عریض و طویل در فرهنگستان زبان فارسی فعال باشید. بعد از یک ماه 20 واژه جدید ترکی ارائه شود و  20 واژه جدید فارسی. اینها را برای داوری به بهترین دانشکده ها و اساتید زبانشناسی جهان بفرستید تا سیه روی شود آنکه در او غش باشد.
@parvizshahmarasi

تورک سؤزونون آنلامی

پرویز شاهمرسی, [24.08.18 10:28]
تورک سؤزونون آنلامی:
«تورک» سؤزونده تاریخی قایناقلاردا اوچ آنلام یازیلیب:
1- توغولقا (کلاهخود). ساواشدا باشا قویولان بؤرک. تورکلرین یاشادیغی یئرده بو شکیلده بیر داغ واریمیش. بو آد بوردان یارانیب.
2- قوچاق (سلحشور). تورکلرین ساواشقان اولدوقلارینا گؤره بو آنلام دئییلیب.
3- دوغولموش(آفریده). تورک سؤزونون کؤک آنلامی اولان بو آنلامدیر. اصلینده «توروک» اولان بو سؤز «یارانماق»، «دوغولماق» آنلامیندان گلیب. تورکو دیلینده «تؤره مه»، «تؤروک»، «تؤرتمک» کیمی بو کؤکدن سؤزلر، ایندی ده ایشله نیر.
@parvizshahmarasi

تورکو دیلین گوجو نه دیر؟

پرویز شاهمرسی, [22.08.18 15:49]
تورکو دیلین گوجو نه دیر؟
هر بیر دیلین اؤزونه گؤره بیر اؤزللیگی وار. بو اؤزللیگ اؤزونده بیر گؤزللیک یارادیر. او دیل باشقا دیللردن سئچیلیر. تورکو دیلین اؤزللیگی بونلاردیر: 1- ساده لیک. 2- برکلیک. 3- قیسسالیق. ساوادسیز آداملار تورکو دانیشاندا بونلارین هر اوچون گؤستریرلر. بیر اکینچی بئله دئییر: «کئچن ایلدن یاغیش آزالیب چایلار قورویور». اکین اوزمانی تلویزیوندا بئله دئییر: «اخیراً سال گذشته خاتمه تاپاندان بویانا، بارش سالانه بو مناطق و آب رودخانه لر کلی مقداردا کاهش تاپیب». تورکو سئون تورکو دیلین دیریلتمک ایسته یین کیمسه ده بئله یازیر: «کئچن ایل اؤتدوکدن بری بو یئرلرین ایللیک یاغیشی و چای سولاری بوتونلوکله آزالمیشدی». او ساوادسیز اکینچی نین سؤزو تورکو دیلین قایدالارینا داها یاخیندیر.  
@parvizshahmarasi

قواعد مربوط به اسم در زبان ترکی

پرویز شاهمرسی, [22.08.18 08:40]
قواعد مربوط به اسم در زبان ترکی:
اسم واژه‎ای است که دارای معنی مستقل بوده، برای نامیدن چیزی یا شخصی بکار می‎رود و معنای زمان را نمی‎رساند. مانند: قارتال (عقاب).
اسم جنس: آن است که افراد همجنس را دلالت کند. مانند: دیشی (ماده).  
اسم خاص:آن است که برای نامیدن شخص یا حیوان یا چیز معینی بکار رود. مانند: ساوالان.
اسم ذات: آن است که وجودش مستقل بوده و وابسته به دیگری نباشد. مانند: بولاق (چشمه)
اسم معنی: آن است که خود بخود وجود نداشته بلکه وجودش وابسته به دیگری باشد. مانند: باجاریق (توانایی).
اسم مفرد:  آن است که بر یک فرد دلالت کند. مانند: چپیش (بزغاله)
اسم جمع: آن است که بر بیش از یکی دلالت کند. مانند: آیلار (ماهها)، گونلر(روزها)
@parvizshahmarasi

قواعد مربوط به صامتها در زبان ترکی

پرویز شاهمرسی, [21.08.18 08:49]
قواعد مربوط به صامتها در زبان ترکی:
1-در زبان ترکی آذربایجانی حرف (خ) فقط در هجای اول کلمه می‎آید. مثلاً نوشتن پاپاخ (کلاه) نادرست است و درست آن پاپاق است.
2-حرف (گ) فقط در اول کلمه صدای (گ) می‎دهد و در وسط و آخر کلمه تلفظ آن با صدای (گ) و یا (ی) هر دو درست است ولی در موقع نوشتن باید با (گ) نوشته شود. مانند: اگری (کج) که ایری نیز تلفظ می‎شود.
3-حرف (ق) اگر میان دو مصوت قرار گیرد، (غ) تلفظ می‎شود. مانند:
      قوْناق (مهمان) ← قوْناغا (به مهمان)
4-حرف (ک)اگر میان دو مصوت قرار گیرد، (گ) نوشته شده و (گ) یا (ی) تلفظ می‎شود. مانند: چؤرک (نان) ← چؤرگی (نان را)
5-حرف (ت) اگر میان دو مصوت قرار گیرد، (د) نوشته و تلفظ می‎شود. مانند:
      ائشیت (بشنو) ← ائشیدن (شنونده)
6-در نوشتار زبان ترکی آذربایجانی تشدید وجود ندارد. کلماتی را که حرف مشدّد دارند، باید با دو حرف همسان نشان داد. مانند: بورراغان (گردباد).
7-اگرچه در بیان کلماتی که از زبانهای بیگانه وارد زبان ترکی آذربایجانی شده‎اند، از مصوتهای ترکی استفاده می‎شود ولی در نوشتار، باید به صورت اصلی نوشته شوند مانند: حکم. ظلم. معلم.
8-پسوند (ده) یا (دا) اگر معنای (در) را بدهند، چسبیده نوشته می‎شوند مانند:
      بیزیم دیلده بو سوز یوخدور.(در زبان ما این کلمه وجود ندارد).
      من بو کتابدا گوزه ل بیر شعر گوردوم ( من در این کتاب شعری زیبا دیدم).
      اگر (ده) یا (دا) معنای (هم) را بدهند ، باید جدا نوشته شوند. مانند:
      منده کتاب دا وار قلم ده. (من هم کتاب و هم قلم دارم)
@parvizshahmarasi

قانون آهنگ در زبان ترکی:

پرویز شاهمرسی, [18.08.18 07:47]
قانون آهنگ در زبان ترکی:
این قانون تنها به زبان ترکی اختصاص داشته و به کلمه زیبایی ، وزن و موسیقی خاصی می‎بخشد. اصل اساسی در این قانون آن است که اگر هجای نخستین یک واژه از یک مصوتهای زمخت باشد، حتماً مصوتهای بعدی نیز باید از مصوتهای ضخیم باشند. همین ترتیب در مورد مصوتهای ظریف نیز جاری است. به تعبیر بهتر ممکن نیست در یک کلمه از هر دو گروه مصوت موجود باشد. این قانون مانند تراز نوشتار و گفتار را در زبان ترکی به سامان درمی‎آورد. بوسیلة این قانون می‎توان گونة سرة کلمه را از ناسره تشخیص داد. مثال:کلمه‎ای مانند (او˚تورمیش) (نشسته) را درنظر آورید. این کلمه را به صورت (او˚تورموش) نیز می‎نویسند. برای اینکه بدانیم کدام گونه درست است، از قانون آهنگ بهره می‎گیریم. در هجای آغازین این کلمه مصوت او˚ (O) وجود دارد که این مصوت از گروههای مصوتهای ضخیم است پس باید مصوتهای بعدی نیز از همین گروه باشد. در گونة (او˚تورمیش)، مصوت بعدی ایـ (İ) از گروه مصوتهای ظریف است و طبق قانون آهنگ این گونه نادرست است. مصوتهای زبان ترکی به ترتیب ضخامت از ضخیم به ظریف به این ترتیب هستند:
1- او˚ (O)  2- او (U)   3- آ (A)   4- ایـˆ (ı)   5-  اؤ  (Ö)    6- اﯙ (Ü)
7- ائـ (E)   8- ا (Ә)   9- ایـ (i)
@parvizshahmarasi

«آخشام» سؤزونون آنلامی

پرویز شاهمرسی, [15.08.18 21:03]
«آخشام» سؤزونون آنلامی
«آخشام» سؤزونون اوستونده هله دانیشیق وار. ایکی باخیش وار. بیرینجی باخیشدا دئییلیر بو سؤز «آخیشماق» کؤکوندن دیر. چؤلده کی سورولرین کنده اوبایا آخیشماق واختی آنلامیندایر. ایکینجی باخیشدا دئییلیر:
آغ+ شام= آغشام.
بوراکیمی آراشدیرمالار قورتولماییب. آنجاق بو سؤز تورک ائللرینده یایقین سؤزدور. اؤزبکلر، تورکمنلر ایله قاشقایلیلار «آقشام» دئییرلر. تورکیه ده «آکشام» دیر. آذربایجانیمیزدا هم گونئی ماحاللاردا هم قوزئی ماحاللاردا «آخشام» دئییلیر. اردبیل یا موغان کیمی بیر پارا ماحاللاردا «آغشام» دئییلیر. همدان ایله قزوین بؤلگه لرینده «اخشم» ده آغیزلاردا وار. بئله اولدوقدا «آخشام» بیچیمی داها بیزه اویغوندور. نئجه کی ماهنی ایله ناغیللاریمیزدا بئله گلیب.
@parvizshahmarasi

تقویم دوازده گانة حیوانی

پرویز شاهمرسی, [15.08.18 13:07]
تقویم دوازده گانة حیوانی
تقویم ترکی در سدة پنجم پیش از میلاد در میان قبایل ترک شمال ختای پدید آمده است. این تقویم بر اساس دوازده حیوان بود: 1) موش. 2) گاو. 3) پلنگ. 4) خرگوش. 5 ) نهنگ. 6) مار. 7) اسب. 8) گوسفند. 9) میمون. 10) مرغ. 11) سگ. 12) خوک. هر کدام از این سالها به باور ترکان معنا و مفهوم خاصی داشتند: موش (آرامش)، گاو (جنگ و آشوب. به گفتة کاشغری چون گاوها به هم فراوان شاخ بزنند و درگیر شوند)، پلنگ (نیکی و بدی با هم)، خرگوش (بدبختی)، نهنگ یا تمساح (فراوانی و ارزانی. زیادی باران. به گفتة کاشغری چون تمساح در آب باشد.)، مار (پیروزی)، اسب (متوسط)، گوسفند (برکت و فراوانی)، میمون (بی‎برکت)، مرغ (دشواری. به گفتة کاشغری چون مرغ بسیار به دنبال دانه بگردد و پیوسته چیزها را زیروروکند)، سگ (فلاکتهای بوجود آمده در سالهای میمون و مرغ کم می‎شود)، خوک (بی‎اثر). هر دورة 12 ساله را نیز موشئل ‎نامیدند.
به گفتة محمود کاشغری در دیوان لغات الترک، این نوع تقویم از آنروی بوجود آمد که یکی از خاقانهای ترک خواست تا تاریخ یکی از جنگهای پیشین را بداند. چون میان مؤرخان در تعیین این تاریخ اختلاف افتاد، خاقان برای اینکه این اختلاف در آینده نیز رخ ندهد، به مردمش گفت تا سالها را به تعداد 12 برج فلکی و ماههای سال نام نهند. خاقان دستور داد تا حیوانات وحشی را به سوی رودخانه «ایلاسو» برانند و ببینند که کدامیک از آنها می تواند از رود بگذرد. بسیاری از حیوانات شکار شدند و یا آب آنها را برد و تنها 12 حیوان از آب گذشتند که نام آنها به ترتیب بر سالها نهاده شد. روشن است که این داستان برای توجیه انتخاب این حیوانات ساخته شده ولی مسلم است که این تقویم ابتدا در میان اویغورها پدید آمد. اویغورها نخستین قوم ترک بودند که نوشتن را آغاز کردند. در چارچوب این تقویم اجزایی از دیگر اقوام آسیای مرکزی مانند تبتی ها و چینی ها نیز دیده می شود. بگفتة لئو گومیلف این تقویم در جنوب پدیدآمده چون میمون در آن موجود است.
@parvizshahmarasi

تورکو دیلی نئجه یازیلیب؟

پرویز شاهمرسی, [13.08.18 00:57]
تورکو دیلی نئجه یازیلیب؟
دیلین ایکی دایاغی وار: 1- سس 2- یازی.
سس آغیزدان چیخیب قولاغا چاتیر. اؤزونده آنلام داشیماقدادی. بوردا اوچ آراج ایشله ییر: 1- آغیز 2- قولاق 3- بئیین.
یازی همان سسی کاغیذا اوستونه گتیریر. یازی قایدالاری قورولمامیشدان نئچه مینلر قاباق دیل آغیز قولاقدا ایشله ییردی. آنجاق یازی گلندن سونرا سسلر بیر آز دگیشیلمه لی اولدولار. بوردان دانشیق ایله یازی آراسیندا آیریلیق اؤزون گؤستردی. هر دیل اؤز سسلرینه گؤره اؤزل بیر یازی ایشله ده بیلر. تورکلر اؤز اوزون کئچمیشلرینده 8 یازینی ایشله دیبلر:
1- گؤگ تورک 2- اویغور 3- عرب 4- سیریلیک 5- ارمنی 6- یونان 7- عبری 8- رومی
@parvizshahmarasi

شهر یئری مشکین شهر=Şəhər yeri; maddi-mədəni varlığımız

Şəhər yeri; maddi-mədəni varlığımız

27 May 2018 21:53 Şəhər yeri; maddi-mədəni varlığımız

Maddi mədəniyyətinin yaradıcısı olan insan öz yaşayışını təmin etmək üçün çox zaman elə maddi inkişafı onun özündən asılı olur. Yəni insan yeyib-içmədən, evə-ocağa sahib olmadan hər hansı ictimayi faydalı işlə məşğul ola bilməz. Bu baxımdan maddi mədəniyyətinin öyrənilməsi xalqın istehsal fəaliyyətinin öyrənilməsi deməkdir.
Azərbaycan bəşər tarixinin ayrı-aryı mərhələlərində yaşayış məskənlərinin və adət-ənənələrinin çeşidli tip və formaları mövcud olmuşdur. Zamanımıza qədər gəlib çatmış yaşayış tərzlərinin tip və formalarının gəlib çatması hər bir xalqın keçmişi, tarixi və ən önəmlisi olan bir millətin ilkin yaşı və yaşayış tarixi üzə çıxır. Arxeoloji nəticəsinə istinad edərək azərbaycan ərazisində paleolit (ilk daş dövrü) insanların təbii və sünni yaşayış məskənlərindən başlayaraq, müasir kənd, qəsəbə və şəhərlərə kimi müxtəlif məskünlaşma yerləri ortaya çıxıb və inkişaf etmişdir. Yəni qədim dövrdən azərbaycan ərazisində hələ paleolit dövründən məskünlaşma var idi.
əski daş dövrü (2 milyon 700 il bundan öncə) azərbaycanda e.ə 4-cü minilliyə qədər davam etmişdir. Daş dövrü üç mərhələyə bölünür; paleolit (ilk daş dövrü), mezolit (orta daş dövrü) və neolit (yeni daş dövrü). 700 minil bundan öncə insanlar od əldə etməyi öyrənərək, özlərini soyuqdan qorumağa, yemək pişirmək və başqa alətlərini düzəltməyə başladılar. 300-400 minil öncə azərbaycanda məskünlaşmış ilkin insanların təkamülündə yeni mərhələ başlayır. Azıx mağarasında aşkar olmuş ilkin insan çənə sümüyü buna ən möhkəm sübutdur.
Mezolit dövrü isə azərbaycanda e.ə 8-11 minillikləri ihatə edir. Artıq bu dövrdə əkinçilik və heyvandarlıq ilkin formaları yaranır. Bu dövrü başlıca olaraq qobustandaki qaya üstü rəsimləri və arxeolji tapıntılar əsasında tədqiq edilir. Neolit dövrü isə azərbaycanda e.ə 7-ci minilliyə təsadüf edərək qobustanın həsənli təpədə (sulduz) arxeoloji materialları ilə araşdırılmışdır ki, bütün bunlar bir yerdə bir xalqın maddi və mənəvi dəyərləri sayılır.
Bu maddi və mənəvi irslərdən biri arxeoloji tədqiqatlar nəticəsində aşkarlanmış əski yaşayış məkanlar, kurqanlar və daşbabalardır. Atalarımızdan yadigar qalan və bugünü gələb çatan yaşayış məkanları, əşyalar və daşbabalar, torpağimizin və xalqımızın dəyərli xəzinəsi olan, bugünün siyasəti nəticəsində gizli saxlanılıb və lazımı qədər qorunmayan güney azərbaycan meşkin şəhərində yerləşən tarixi »şəhər yeri«dir. Bu tarixi məkan azərbaycan xalqının maddi və mənəvi varlığıdır ki, bir neçə faizdan başqa dəqiq arxeologi tədqiqatlar irəli sürülmədiyi üçün dəqiq bilgilər və eləcədə dəqiq tarix ili əldə edilməyibdir.
Şəhər yeri ərdəbil mahalında 30 km güney-doğusunda qədim basırıqlar olan pirazmiyan (şəhər yeri) adlı yerdə 500-ə yaxın daşbaba tapılmışdır. Boyu 35-230 s.metrə qədər aşkar olunmuşdur. Və buranı qədim tapınaq yeri saymışlar.
Şəhər yeri böyük bir sahəni ihatə edir, burada 3200 il yaşı olan üç tapınaq, 2800 il yaşı olan tikilmiş qala xarabalığı, mağara, üç yüzə yaxın qaya uyuğunda və quştəpə adlı yer vardır. Keçən əsrin ortalarında arxeologi qazıntılar burada 9 minil öncəyə aid (neolit çağı) yaşayış məskəni aşkar etmişdir. Ancaq daşbaba gələnəyi burada 4-5 minil öncə yaranmışdır və urartu çarı 2-ci arqişti buranı tutana qədər davam etmişdir (F. Ağasıoğlu, s.80; 2013).
Burada mağara mövcudluğu özəl diqqətə malikdir. Yəni əskidə məskən yeri olduğuna ən böyük faktdır. əskidə insanların ilk yaşayış məskınlərinin yaradılmasında coğrafi mühitin, o cümlədən iqlimin böyük təsiri olmuşdur. Arxeoloq M. Cəfərzadə azərbaycanda yaşayış məskənlərinin tarixinin qədim olduğunu qeyd edərək yazmışdır: »ibtidaii insanlar azərbaycan şəraitində çay qıraqlarında, meşələrdə, qaya altında və mağaralarda yaşamışlar. Qaya altı sığınacaqlarda və mağaralarda yaşayan insanlar özlərini istidən, soyuqdan qoruyur və əldə etdikləri odu, topladıqları ərzağı burada muhafizə edirdilər. Bunun üçündə mağara insanların ilk başlanğıc sığınacağı sayılır«.
Türk basırıq gələnəyində yayğın olan daşbabaların ən qədim örnəkləri həkkari, meşkin, astara, qobustan və abşeronda tapılmışdır. Şəhər yerindəki mövcud olan daşbabaların oxşar motivləri başqa türk şəhərlərində uzmanlar tərəfindən isbat olunur. Və daha dəqiq desək, bu motivlər daş heykəllərinin tarixini araşdırmağa yol açır.
(aşağıdaki şəkil prof.firudin ağasıoğlunun kitabından alınmışdır);



Türk xalqlarının yaşadığı ərazilərdə çoxlu daş adam heykəlləri vardır. Bu heykəllər kurqan-basırıq olan yerlərdə özünü göstərir. Savaş daşı (çaa daş), daşbaba, daşnənə, balbal, bəngüdaş, bədiz və sairə adlarla tanınan belə daş heykəllərin azərbaycanda e.ə 3-2 minillərə aid qıdim nümunəsi qobustanda, abşeronda (dübəndi), astarada (Asxanakəran) və meşkində (şəhər yeri) tapılmışdır (ağasıoğlu, s.116, 2014).
Həmin alimin yazdığlna görə, Bu heykəllərin rəmzi anlamı barədə elmdə çeşidli yozmalar yaranmışdır bəzi alimlər bu daşbabaların ölmüş soy-boy başçıların heykəli, bəzi alimlər ölən adamın öldürdüyü düşmənlərin heykəli, bəziləri basırıq törənində iştirak edənin heykəli olması, bəziləridə saqa daş heykəllərində onların ulu babası »Tarqitay«ın təsvir olunduğu fikrini irəli sürmüşlər. Bütün heykəllərin yalnız bir rəmzə bağlamaq doğru deyil, çünkü dikili daşların içində qadın heykəlləridə vardır. Yəni burada çeşidli adət və səbəblərin olması mümkündür.

Bəxtiyar tuncayın skif öncəsi yarım tipli kurqanlar qonusunda daşbaba ənənəsi diqqətə malikdir:
»yarımtip torpaq örtügünün üzəri daş örtüklə üzlənməş kurqanlara aid edilir. Bu kurqanların torpaq örtügünü örtən daş örtüklər bəzən bir, bəzənsə iki qatlı olur və bir növ zireh rolunu oynayır. Bu baxımdan ketmen tubə kurqanları deyilənlərə ən gözəl örnəkdir. Bu kurqanların örtügünün üzlənməsində daşdan başqa, şist və kəsmədən istifadə olunur. Ki daha çox quzey qara dəniz kurqanlarında rast gəlinir. Onların təpəsində bəzən kiçik meydanlar yaradılır və bu meydançalarda kəsmə ilə bərkidilir. Belə kurqanların başında, bir qayda olaraq, ya daşbaba (balbal) ya daş dirək, ya da qurbangah yerləşir. Sözü gedən formalı kurqanlar qzağıstan ərazisində də geniş yayılıb və onlara əsasən getsiv vadisində və qırğızıstanın aleksandrubeka yaxınlığında rast gəlinir.«
Daşbaba yaranma tarixi isə urmu teoriyasına görə, daşbaba gələnəyi 5000 il öncə ön asiyada yarandığını və başqa örnəklər kimi bu gələnəyi buradan doğuya köçən türk boylarının apardığını bəlgələrlə açıqlayır. Yəni bu teoriyaya istinad edərək şəhər yerindəki daşbabaların tarixi e.ə 3-2 min illiyə aiddir.
Şəhər yerindəki daşbabalar üzərindəki türk damğalarıda (həyat ağacı və ana ilahə damğası) özəl diqqət çəkdirir. Bu resimlər araşdırıcı yengi ögənin araşdırmalarına aiddir:

  

Bilindiyi kimi, şəhər yerində arxeologiya tədqiqatlar irəli sürülmədiginə görə bu məkandan hələ dəqiq bilgilər əldə edilməyibdir. Hər halda gözümüz önündə olan daşbabalar bizim ən əski atalarımızdan xəbər verərək zəngin keçmişimizi, torpağımızın və yurdumuz azərbaycanın ən qədimdən türklərin yaşayış yeri olduğunu isbat edir. Biz isə onları öyrənib və qorumaqda görəvliyik.


Qaynaq
1. prof. Firudin  Ağasıoğlu, daşbaba. Türkün daş yaddaşı, 2013.
2. Azərbaycan etnografiyası, AMEA. Aexeologiya və etnografiya instutu, 2-ci cild, 2007.
3. prof. Yaşar çoruhlu, kurganlar eski türklerin kutsal mezarları, 2016.
4. prof. Firudin ağasıoğlu, doqquz bitik. 1-ci cild, 2014.

 

Kiyumərs islami

 

N.S

منبع:

https://www.gunaz.tv/az/meqaleler/seher-yeri-maddi-medeni-varligimiz-m106202

دولت پرزیدنت دونالد ترامپ خواستار افزایش بودجه ناسا برای سفر به ماه و مریخ شد

دولت  دونالد ترامپ خواستار افزایش بودجه ناسا برای سفر به ماه و مریخ شد

دولت  دونالد ترامپ در طرح پیشنهادی خود به کنگره، خواستار افزایش بودجه سازمان ملی هوانوردی و فضایی آمریکا یا «ناسا» شد.

به گزارش سایت «اسپیس فلایت نَو»، بودجه پیشنهادی دولت آمریکا برای ناسا در سال مالی ۲۰۲۱ کمی بیش از ۲۵ میلیارد دلار است که نسبت به سال گذشته، ۱۲ درصد افزایش داشته است.

تقریبأ نیمی از این رقم، یعنی اندکی بیش از ۱۲ میلیارد دلار، صرف فرود بر ماه و سفر به مریخ خواهد شد.

 

فاز نخست این پروژه‌های فضایی، فرود بر کره ماه یا برنامه «آرتمیس» است و حدود سه میلیارد دلار از بودجه اولیه ناسا صرف این پروژه می‌شود؛ پروژه‌ای که کاخ سفید انتظار دارد در سال ۲۰۲۴ انجام شود.

به گفته سازمان ملی هوانوردی و فضایی آمریکا، اعزام فضانورد به ماه و فرود بر این کره ۳۵ میلیارد دلار هزینه خواهد داشت.

البته درباره تاریخ این عملیات نیز میان کاخ سفید و ناسا اختلاف نظر وجود دارد و این سازمان ترجیح می‌دهد این پروژه در سال ۲۰۲۸ انجام شود.

این در حالی است که با توجه به افزایش ۱۲ درصدی بودجه ناسا، به نظر می‌رسد پروژه آرتمیس باید تا سال ۲۰۲۴ نهایی شود و شاهد فرود نخستین فضانورد زن آمریکایی و بازگشت یک فضانورد مرد آمریکایی بر کره ماه باشیم.

 

 دونالد ترامپ در دسامبر سال ۲۰۱۷ فرمان فرود بر کره ماه را صادر کرد و چندی بعد، مایک پنس، معاون رئیس جمهوری و رئیس شورای ملی فضایی آمریکا، سال ۲۰۲۴ را برای انجام این پروژه تعیین کرد.

بودجه پیشنهادی پرزیدنت دونالد ترامپ باید به تصویب کنگره آمریکا برسد و به درخواست ناسا باید در سال‌های آینده نیز افزایش یابد تا این سازمان بتواند پروژه‌های فضایی خود را با موفقیت ادامه دهد و به اهداف کوتاه و بلند مدت خود دست یابد.

منبع:https://ir.voanews.com/a/moon-space-nasa-mars-trump-budget-usa/5283726.html

ترک‌زبانان در یادآوری اطلاعات بهترند

🏇, [07.02.20 03:43]
[Forwarded from آزربایجان تانیتیم اوجاغی]
[ Photo ]
⚠️ ترک‌زبانان در یادآوری اطلاعات بهترند

🔻 مؤسسه پژوهشی ماکس پلانک آلمان(MPG) در جدیدترین پژوهش خود میزان تاثیرگذاری زبان‌مادری بر نحوه تفکر گویشوران و همچنین بر نحوه پردازش و یادآوری اطلاعات در مغز را مورد آزمایش قرار داده است.🔺

🔻تیم تحقیقاتی مصداقاً عملکرد گویشوران زبان‌های ترکی، ژاپنی و فنلاندی را در یادآوری اطلاعات(به سبب صرف و نحو خاص) بهتر از گویشوران زبان‌های هند-اروپایی(انگلیسی، آلمانی، فرانسوی، فارسی و... ) ارزیابی کرد.🔺

🔻گروه مطالعات آنتروپولوژیک ماکس پلانک تا به امروز حدود ۷ هزار زبان را در سراسر جهان مورد بررسی قرار داده است.🔺

منبع:
https://www.forschung-und-lehre.de/forschung/satzbau-einer-sprache-beeinflusst-das-denken-1483/

📒 کانون آذربایجان‌شناسی دانشگاه تبریز
📕 @ATO_tabrizu

(((

Anthropologie
Satzbau einer Sprache beeinflusst das Denken

Sprache und Kognition hängen enger zusammen als bisher erforscht. Das hat ein interdisziplinäres Team eines Max-Planck-Instituts herausgefunden.

06.02.2019

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Artikel drucken

Die eigene Muttersprache hat einen starken Einfluss auf das Denken. Sie beeinflusst die Art, wie wir Informationen verarbeiten, speichern und abrufen. Viele Studien widmen sich dem Zusammenhang. Auf den Einfluss der sogenannten Verzweigungsrichtung einer Sprache hat sich jetzt ein interdisziplinäres Forscherteam aus Psychologen, Linguisten und Biologen am Max-Planck-Institut für evolutionäre Anthropologie konzentriert.

"Die wichtigste Erkenntnis der Studie ist, dass sich Sprecher linksverzweigter Sprachen bei verbalen und nicht verbalen Arbeitsgedächtnisaufgaben besser an anfängliche Reize erinnern können", sagte Forscher Alejandro Sanchéz-Amaro, derzeit in der Abteilung für Kognitionswissenschaft an der University of California, San Diego, laut einer Mitteilung des Instituts.

Deutsch, Englisch, Französisch, Spanisch oder Italienisch sind demnach typische Rechtsverzweigungssprachen (RB). Der Satzkopf steht normalerweise an erster Stelle, zum Beispiel "die Frau" oder "der Mann". Dahinter – also gewissermaßen rechts vom Kopf – folgt eine Abfolge von Modifikatoren, die zusätzliche Informationen liefern. Im Gegensatz dazu gehen in Linksverzweigungssprachen (LB-Sprachen) wie Japanisch, Türkisch oder Finnisch Modifikatoren im Allgemeinen den Köpfen voran.

Linksverzweigte Sprachen: Satzaussagen lange ungewiss

Um herauszufinden, wie sich die Verzweigungsrichtung einer Sprache auf das Denken der Befragten auswirkt, sind die internationalen Forscherinnen und Forscher in acht verschiedene Sprachkulturen gereist. Vor Ort haben sie Gedächtnistests durchgeführt. Dabei mussten ihre Probandinnen und Probanden Wörter, Zahlen und räumliche Stimuli verarbeiten.

Die bessere Erinnerung an zurückliegende Reize bei Personen mit linksverzweigten Muttersprachen erklärt sich Forscher Sanchéz Amaro damit, dass das Verstehen von Sätzen in LB-Sprachen in Echtzeit sehr stark davon abhängt, sich Informationen zu merken, die am Anfang stehen, was in RB-Sprachen nicht der Fall sei.

In RB-Sprachen könnten Sprecher Informationen dagegen in der Reihenfolge verarbeiten, in der sie im Satz vorkommen. Die Satzköpfe werden zuerst angezeigt und Modifikatoren beeinflussen Satzanalyse-Entscheidungen nur selten.

Im Gegensatz dazu könnten LB-Strukturen bis zum Ende sehr vieldeutig sein, da am Satzanfang stehende Modifikatoren oft erst nach der Analyse des Satzkopfes eine klare Bedeutung bekämen. Daher müssten LB-Sprecher möglicherweise am Anfang eines Satzes stehende Modifikatoren im Arbeitsgedächtnis behalten, bis der Kopf zum Verständnis des Satzes hinzugezogen werde.

Die Tatsache, dass Verzweigungsrichtung und Wortreihenfolge mit einem solch grundlegenden kognitiven Prozess wie dem Gedächtnis verknüpft sein könnten, eröffne neue Möglichkeiten für die psycholinguistische Forschung. Insgesamt gibt es laut Max-Planck-Institut für evolutionäre Anthropologie derzeit weltweit mehr als 7.000 gesprochene Sprachen.

kas

)))

منبع:https://www.forschung-und-lehre.de/forschung/satzbau-einer-sprache-beeinflusst-das-denken-1483/

مار درخواهر ومادر ⁉️

دوست دوشمان, [12.05.19 06:50]
❇️مار درخواهر ومادر ⁉️


✅ ابوالقاسم اسماعیل بن عباد بن عباس صاحب ، معروف به "صاحب بن عباد اصفهانی" دانشمند، ادیب، شاعر و وزیر  ایرانی متولد اصفهان در دوره دیلمیان بود، او از بزرگان علم و ادب ایران در قرن چهارم به شمار میرود وخدمات فراوانی در جهت گسترش ادب فارسی و عربی انجام داده است، از اقدامات بزرگ وی ساختن اولین کتابخانه های عمومی در اصفهان و ری بود که برای استفاده ی عموم آزاد بود

✅صاحب بن عباد اصفهانی در ایام شعوبیه (نژاد پرستی فارسی) وهجمه علیه اسلام واعراب در جواب نژاد پرستان فارس بیتی سروده وآنها را محکوم میکند، گفته های او در اين باب توسط عبدالملك ثعالبي نيشابوري دیگر عالم ایرانی در كتاب يتيمية الدهر في محاسن اهل العصر آمده که ما به نوبه خود تقدیم میکنیم به جماعت نژاد پرست فارس وایرانشهریهای ضددین ازجمله جواد طباطبایی


⭕️يتيميه الدهر، جلد ۳ صفحه ۳۱۶:

وقوله فی رجل یتعصب للعجم علی العرب ويعيب العرب بأكل الحيّات:

یا عائب الأعراب من جهله
لأكلها الحيات في الطعم
والعجم طول الليل حياتهم
تناسب في الأخت و الأم

✴️ [ترجمه]

وقول او [صاحب بن عباد اصفهاني] در مورد شخصي كه براي عجم ضد عرب تعصب كند وعربها را به خاطر خوردن مار عيب كند

✅اي عيب كننده اعراب از روي جهلت
به خاطر آنكه مار در غذا خورند
عجمها (پارسیان )كه تمام شب
مارهاي خود را در خواهران و مادران خود فرومیبرند(اشاره به خویدوده وازدواج وتجاوز به محارم بین پارسیان )

⚀مطالعه انلاین شعر از کتابخانه نور:
http://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Text/6328/1/110?ProjectID=16

 

شیرماده سگ ولگرد پرورش دهنده کوروش

دوست دوشمان, [12.05.19 07:29]
❇️❇️شیرماده سگ ولگرد پرورش دهنده کوروش
 

درنسخه انگلیسی واصلی تاریخ هرودت به موضوع جالبی برمیخوریم که درترجمه های فارسی مانند مازندرانی حذف یاتحریف شده
وآن پرورش کوروش باشیریک  سگ ولگرد  وبداخلاق بودن کوروش بوده که بعضاحذف شده یا مثلا توسط جناب مازندرانی به گرگ تبدیل شده علاوه برهردوت که کوروش رو پرورش یافته سگ ولگردی میداند
 مؤرخ و مفسر ايراني عتيق نيشابوري نيز ميگويد:

 گویند (كي كروش) بكودكی بد خو بود مادر وی با وی درماند و دایگان درماندند وی را ببردند در بن درختی بنهادند ماده_سگی بدان موضع بچه داشت بچگان را شیر میدادتا آنكه كودك به شیر سگ برآمد نیكو روی و زیرك و ناپاك شد

✴️گویا این سرنوشت نانوشته این قوم است که تمامی مظاهرافتخارآن به نوعی باسگان پیوند میخورد کوروش کبیر سگ پرورده که بالای مقبره اش استخوان سگ یافت میشودویاقوم پارسی که نامش ازپارسِ عیلامی ومادی به معنی ولگرد وگداگرفته شده وبه پارس سگان هم بجهت ولگردی وپرسه زنی درزبان عیلامی ومادی پارس کردن گفته میشود یادین زرتشتی که ارزش سگ وانسان یکسان بوده ومجازات غذای داغ دادن به سگ اعدام است

#پارس #سگ #کوروش

 

@dost_dushman

Ttariximiz

برسر اقوام التصاقی زبان  وتورکان ایران  قبل از هخامنشیان وساسانیان چه آمد ❓

دوست دوشمان, [23.05.19 10:37]
✴️✴️برسر اقوام التصاقی زبان  وتورکان ایران  قبل از هخامنشیان وساسانیان چه آمد ❓

مورخان پان آریایی ورود ترکان به ایران رااززمان ساسانیان ومغولان قلمداد میکنند ولی باتوجه به اینکه مورخان وزبانشناسان مطرح زبان اقوام کاسی وعیلامی وسومری ولولوبی وگوتی وماننا وساکا راالتصاقی ونه هندواروپایی میدانند،پس پیش ازورود هخامنشیان یک رگه اقوام پروتورک ازشمال ایران تاجنوب وبه سمت بصره که تمدن سومر بود کشیده شده بود که زبانشان بسیار شبیه به هم بوده بخصوص اقوام ساکا که دلایل زیادی برتورک بودنشان درهمین کانال موجوداست

حال میخواهیم بدانیم برسراین اقوام التصاقی زبان چه آمده وچرا به یک باره این اقوام التصاقی زبان جای خودرا به اقوام هندواروپایی دادندوزمینهاوسرزمینشان توسط آنهاغصب شد

لازم به توضیح است که زبان ترکی هم جزو زبانهای التصاقی است وپرفسور زهتابی درکتاب تاریخ دیرین ترکان ایران لغات بسیاری ازشباهت زبانهای سومری وعیلامی وکاسی و...بازبانانهای رایج ترکی آورده است

❇️برای پی بردن به سرگذشت این اقوام نگاهی می اندازیم به کتیبه بیستون داریوش درستون پنجم کتیبه بیستون ودربندهای چهارم تاششم میگوید که باسپاهیانم به سکاها(که ترک بودنشان ثابت شده)حمله کرده وعده زیادی ازسکائیان را آنگونه که مراکام بود (هرچه قدر وهرطوری که دلم خواست ) کشتم
داریوش درتحریر بابلی بند 18 و19ازستون یکم میگوید به خواست اهورا مزدا ماهمه آنها راکشتیم وهیچ زنده ای برجای نگذاشتیم چنین به نظر میرسد که قصد داریوش ازاین قتل عامها تنهاشکست دشمنان ومخالفان نبوده بلکه قصد نسل کشی این اقوام راداشته اشت

گتزیاس که مورخ وطبیب رسمی دربار هخامنشی بود ازافتخارات داریوش شاه یاد کرده ومی آورد که داریوش درحمله به سرزمین سکائیان غربی دستوردادتاخانه هاومعابد آنها راویران کنند وبه آتش بکشند اوهمچنین آورده است که باقیمانده آنان درزمان خشایارشاه محاصره شدندوتاآخرین نفرقتل عام گردیدند وچنین بود که نسل سکائیان کالدونی ازروی زمین محو شد
 اقوام عیلامی وشهرشوش وانشان نیز باظهور هخامنشیان. سرنوشت مشابهی راپیداکردند
این سختگیریها درزمان موبدان زرتشتی نیز برای اقوام باشدت اجرا میشد
حال میتوان پی برد که چرا به یک باره اقوام التصاقی زبان ایران جای خود رابه اقوام هند واروپایی دادند

 اگر چه مورخین در اینکه اقوام بومی ایران همگی تورک بوده اند یا خیر مشکوک هستند ولی در اینکه اقوام بومی ایران آریایی نبوده اند هیچ شکی نیست .

باتمام سختگیریهایی که نمونه هایش دربالاذکرشدبعضی ازاقوام بومی ایران بطور کامل منقرض نشدند و جای خود را به آریایی ها نداده اند خصوصا ساکاها یا اشکنازی های ترک که امپراطوری اشکانی را نیز تشکیل داده اند تا همین دوران ساسانی صاحب و حاکم بلامنازع ایران و خاورمیانه بوده اند .وبعدها بامهاجرتهای بعدی اقوام ترک به ایران اکنون حدود 50درصد ایران رااقوام ترک تشکیل میدهند

حال این وظیفه سنگین اجدادی ماست که همانند اقوام های عیلامی وسومری وکاسی زبان وفرهنگ خودراازدست نداده ودرسایراقوام حل نشویم واززبان وفرهنگ خود محافظت نماییم


منابع :خلاصه تاریخ گتزیاس .ترجمه کامیاب خلیلی .تهران 1380
لوکوک پی یر .کتیبه های هخامنشی .ترجمه نازیلا خلخالی .تهران 1382
شارپ رالف نورمن.فرمانهای شاهنشاهان هخامنشی .تهران 1346
مرادی غیاث آبادی .بیستون .چاپ سوم .تهران 1384
تاریخ دیرین ترکان ایران .پرفسور زهتابی

 

@dost_dushman

@Ttariximiz

سعدی یهودی یا سعدی شیرازی ؟!

دوست دوشمان, [05.06.19 02:19]
سعدی یهودی یا سعدی شیرازی ؟!

در شماره‌ چهارم از سال دوم مجله‌ ادبی «یغما» كه در تاریخ تیرماه ۱۳۲۸، منتشر شده است، ذبیح‌الله منصوری، مترجم جنجالی معاصر، که یک یهودی مسلمان شده هست ، یادداشتی با عنوان «سخنی تازه درباره‌ سعدی» به چاپ رسانیده، كه حاوی نظریه ای غریب و شگفت است.

منصوری می‌نویسد: «در سال ۱۳۱۴ خورشیدی یك جوان مهندس ایتالیایی موسوم به «لوئیجی روسی» در تهران با من آشنا شد. این جوان كه در راه‌آهن سرتاسر ایران كار می‌كرد، ذوق ادبی داشت و ترجمه‌ گلستان را به زبان فرانسه خوانده بود. یك شب به من گفت كه سعدی نویسنده‌ گلستان، حكایاتش را از جای دیگری اقتباس كرده... من این موضوع را به كلی فراموش كردم و دوست من از ایران رفت و به جز یك كارت پستال از بندر سنگاپور دیگر اطلاعی از او به من نرسید.»

ذبیح‌الله منصوری ادامه می‌دهد: «اخیرا، بر حسب تصادف دوباره با این موضوع مواجه شدم و چون از لحاظ ادبی و تاریخی این موضوع مهم است، لازم دانستم كه به طور خلاصه آن را به اطلاع خوانندگان برسانم. شرح واقعه از این قرار است كه من برای یافتن ریشه یك لغت عبری مشغول تفحص بودم و در ضمن تفحص به یك مقاله كه راجع به یك شاعر یهودی موسوم به سعدیه نوشته شده بود برخوردم. سعدیه یك شاعر یهودی بوده كه در مصر و در شهر معروف «فیوم» سكونت داشته و به زبان عربی شعر می‌گفته و نویسندگی می‌كرده و در سال ۲۷۱ هجری مطابق با ۸۹۳ میلادی متولد شده است. در این مقاله نوشته شده بود كه آثار او را سعدی، شاعر ایرانی، اقتباس كرده و به نظم و نثر درآورده. همچنانكه «درنبورك» خاورشناس معروف خصوصا راجع به این موضوع در كتاب خود موسوم به «شرح حال سعدی شاعر یهودی مصر» صحبت كرده است.»

وی در پایان یادداشت خود نتیجه می‌گیرد: «از شما چه پنهان من هم فكر می‌كنم كه شاید این موضوع حقیقت داشته باشد.»
@dost_dushman

Ttariximiz

فارابی و اصالت تورک بودنش

دوست دوشمان, [22.06.19 03:37]
[ Photo ]
در کتاب تاریخ فلسفه اسلامی ویراسته دکتر سید حسین نصر استاد دانشگاه جرج واشنگتن در فلسفه و دکتر الیور لیمن استاد فلسفه دانشگاه کنتاکی را که پنجاه نویسنده از بیش از شانزده کشور نوشته اند و انتشارات راتلج آن را در سال 1995 منتشر کرده است نیز 👈 فارابی را ( به احتمال زیاد،چون اگر احتمال دیگری بود مطرح می شد )دارای اصالتی ترک 👉 معرفی نموده اند

https://books.google.com/books?id=2ZnhAQAAQBAJ&pg=PA178&lpg=PA178&dq=al+farabi*turkish+origin?&source=bl&ots=jDA0JvIAXx&sig=ACfU3U3ah74ONYBQd4dFITNsDX9lyy4Qew&hl=ar&sa=X&ved=2ahUKEwjGtueeptfhAhUFMewKHdZKCTUQ6AEwCXoECAkQAQ#v=onepage&q=al%20farabi*turkish%20origin%3F&f=false

 

@dost_dushman

دوست دوشمان, [22.06.19 03:38]
[ Photo ]
پروفسور ایان ریچارد نئتون استاد دانشگاه exeter انگلستان نویسنده ی کتاب مکتب فارابی
👈 فارابی را دارای اصالت ترکی و از خانواده ای نظامی و  متعلق به یکی از روستاهای فاراب در ترکستان به نام واسیج 👉
معرفی می نماید


https://books.google.com/books?id=Fuk7fN3Jp6sC&pg=PA5&lpg=PA5&dq=al+farabi*turkish+origin?&source=bl&ots=fy8RuNtnpH&sig=ACfU3U0j-XnYbcQLx3Zj4tTKihCPj-ookQ&hl=ar&sa=X&ved=2ahUKEwjGtueeptfhAhUFMewKHdZKCTUQ6AEwBXoECAoQAQ#v=onepage&q=al%20farabi*turkish%20origin%3F&f=false

 

بالاخره کوروش در کدام گور است؟

بالاخره کوروش در کدام گور است؟

نوشته‌ شده در سپتامبر 26, 2017 بدست S A Hamed Hosseini

استاندارد

اخیرن در مورد اینکه آیا مقبره موسوم به قبر کوروش در پاسارگاد آرامگاه کورش است یا نه در فضاهای مجازی و غیر مجازی اختلافات زیادی رایج شده است. باستان پرستان و قاطبه مورخین متاثر از باستان پرستی با اطمینان قریب به یقین و بیشتر مواقع با یقینی بالا تر از هر اطمینان مدعی هستند که قبر کوروش همان بنای قبلن معروف به مادر سلیمان در پاسارگاد است. حمایت تمام قد رژیم پهلوی اول که اشتهای سیری ناپذیری برای ترویج باستان گرایی و هویت سازی شوینیستی داشت و ثبت این مکان به عنوان اولین پایتخت هخامنشی ها و محل قبر کوروش کبیر در سال 1310 شمسی صورت گرفت. بعد از تاسیس یونسکو در سال 1945 بالاخره دولت ایران موفق شد که این مکان را در یونسکو در سال 2004 به همین عنوان ثبت نماید یعنی بعد از 72 سال از زمان ثبت ملی اش! اما مکان مذکور فاقد هرگونه بقایای یک شهر باستانی در دوره هخامنشی است. به جز بقایای ناچیز یک کاخ و چند بنای دیگر هیچ نشانه ای از شهر بودن که هیچ حتی پایتخت دوره هخامنشی بودن نیست. این چه پایتختی است که مردم زمانه کوروش در آن خانه نداشته اند؟ همچنین همانطور که در سطور زیر نشان می دهیم ادله و اسناد لازم برای ادعای وجود قبر کوروش در این مکان بسیار مخدوش و بی اعتبارند. هیچ زمان سنجی تشعشعات کربنی از این مکان تاکنون صورت نگرفته است.

 

اما وقتی به منابع تاریخی نگاه می کنیم هر چه بیشتر می خوانیم بیشتر بر تردید ها اضافه میشود و امکان رسیدن به یک نتیجه گیری قطعی یا علمی بسیار دشوار می شود.

با توجه به اهمیت موضوع وتشدید اختلافات بنیادین؛ این نوشته دعوتی است از محققین و دولت و مجلس ایران تا با تشکیل یک تیم تحقیقاتی متشکل از محققین داخلی و خارجی و با نظارت سازمان های بی طرف بین المللی مانند یونسکو با استفاده از اخرین فن اوری های موجود و با اتخاذ بی طرفی کامل تکلیف این بنا را برای همیشه روشن کنند. آن را که حساب پاک است از محاسبه چه باک است؟

اجازه دهید این نوشته را حول چند سوال شکل دهیم:

  1.  آیا روی مقبره یا جایی از آن نوشته ای یا کتبیه ای مبنی بر این که این گور کورش است وجود دارد یا آیا حوالی این بنا اشیا مربوط به دوره کورش پیدا شده است؟ پاسخ: نه!

سرنخ همه گمانه زنی ها به وجود یک کتیبه ای در عهد باستان در این مکان منتهی می شود که در زمان اسکندر دیده شده و گزارش شده است. اسکندرحدودن دویست سال بعد ازمرگ کورش ایران را فتح کرد.

اما ماجرای فرستادن کسانی به مقبره یا مشاهده مقبره توسط اسکندر را دو مورخ نقل کرده اند. یکی اریانوس یا اریان رومی و دیگری استرابوی یونانی

اریان ژنرال و مورخ رومی که حدود 100 تا 150 سال بعد از مسیح و حدودن 450 سال بعد از اشغال ایران توسط اسکندر در روم باستان زندگی می کرده متنی در مورد فتوحات اسکندر نوشته وگفته که اسکندر بعد از فتح ایران به محلی به نام پاسارگاد رفت و مقبره ای را یافت با کتیبه ای که در آن که معرف مقبره کورش بود. این مورخ رومی به هیچ سند یا مورخ قبلی ارجاع نمی دهد مگر نقل قول از یکی از ماموران اسکندرکه ۴۵۰ سال قبل از خودش درمورد قبر کوروش عنوان شده است!

استرابو مورخ یونانی هم حدود 20 الی 60 سال بعد از مسیح می زیست یعنی حدود 370 سال بعد از اشغال ایران توسط اسکندر و باز براساس نقل قول نوشته است.

آریان و استرابو نوشته‌ اندکه اریستوبولس از جانب اسکندر مامور می شود که به ارامگاه کوروش برود. وی می گوید که ارامگاه اتاقی با در ورودی بسیار باریکی بود که یک نفر به زور می توانست وارد شود. اتاقک روی یک پایه سنگی مستطیل شکل بناشده بود که متشکل از قطعات سنگ مربعی بریده شده بود. اتاقک داری سقف سنگی بود

چنین توصیفی با قبر موجود تطابق کامل ندارد. اولن قبر کورش روی یک پایه سنگی نیست بلکه روی یک سری پلکان سنگی است. ثانین هرچند بنا مستطیلی است اما سنگهای زیر بنا هم مستطیلی بریده شده اند و درب وردی آن به آن تنگی توصیف شده نیست.

1781b8a381dbcb60663f4

 

——

اریان از شاهد مذکور نقل قول می کند که روی آرامگاه کوروش نوشته‌ای به خط میخی پارسی باستان وجود داشت به این مضمون:

ای انسان. من کوروش پسر کمبوجیه هستم، که شاهنشاهی پارس را بنیاد کردم و شاه (کل) آسیا بودم. پس به این آرامگاه بر من رشک مبر.
اما تحقیقات جدید درستی وجود چنین نوشته‌ای در آرامگاه کوروش را زیر سؤال برده‌است

داندامایف مورخ مشهور روسی که به تازکی درسال 2017 فوت شد معتقد است که جملهٔ «بر من رشک مبر» به‌ وضوح دلالت دارد بر اینکه کتیبهٔ مزبور از آرامگاه کوروش اخذ نشده‌ است. به گفتهٔ وی در هیچ ‌یک از کتیبه‌های هخامنشیان نظیر چنین مطلبی دیده نمی‌شود ولی از طرف دیگر «رشک می‌برم» غالباً بر سنگ آرامگاه‌های یونانی دیده می‌شود. وانگهی به نظر داندامایف اصلاً این عبارات مخالف تصور پارسیان قرن ششم (پیش از میلاد) دربارهٔ ناپایداری و عدم ثبات عظمت و بزرگی زمین است، در حالیکه مولفان یونانی برای این مطلب اهمیت خاصی قائل‌اند.

اما استرابون:

استرابون متن کتیبهٔ دیگری در آرامگاه کوروش را به نقل از اُنِسیکْریت آورده‌است: «اینجا آرامگاه من کوروش شاهنشاه است» . در روایت انسیکریت این کتیبه به دو زبان فارسی [باستان] و یونانی ولی هر دو به خط فارسی آمده بود!!! داندامایف مضمون و اسلوب این کتیبه را که خالی از نظرات فلسفی یونانیان است به آنِ کتیبه‌های سایر پادشاهان هخامنشی نزدیک می‌داند. ولی در وجودش — بدان نحو که توصیف شده‌است — تردید می‌کند. چه به عقیدهٔ وی به خط میخی نمی‌توان زبان یونانی را نوشت! به علاوه، او انسیکریت را با توجه به روایت‌ هایش از عجایب هند، نظیر داستان اسب آبی و مارهایی به طول ۴ متر، راوی موثقی نمی‌داند.

دیوید استروناخ باستان شناس اسکاتلندی از دانشگاه برکلی کالیفرنیا در کتاب پاسارگاد به یونانی بودن قبر منصوب به کوروش اعتراف می کند.

مهندسان یونانی سبک خاصی براي ابنیه هاي خود به کار میبردند که یکی از آنها علامتگذاري سنگهاي ابنیه بوده است. به متن زیر توجه کنید:

«در دیدارهاي تل تخت بیش از 70 علامت مربوط به سنگتراشان تقابل جالبی را با علائم » شناخته شده در تخت جمشید ارائه میکند… این کشف جالب است که علائم سنگتراشان در تل شروع میشوند، در ترکیبات O تخت را میتوان به دو گروه وسیع تقسیم کرد. علائمی که با حرف مشخص شدهاند در نیمه جنوبی U مختلف، در نیمه شمالی تختگاه و علائمی که که با حرف دیده میشوند.» ( آستروناخ، پاسارگاد، ص 38 )

51250916de5745d15ae69

f91ad2bb79d538a33c7e9

ویلهلم بارتفلد در کتاب جغرافیای تاریخی ایران صفحه 190 می نویسد که پژوهشگران در این که این جا آرامگاه کوروش ست اتفاق نظر ندارند. بنا از نظر تزئینات داخلی شبیه گورهای لیکیه و پامفیلیا ست. در مشخصات بیرونی آن آثار معماری یونانی دیده می شود.

4f17c603253b427ebfb35

2- آیا شاهان هخامنشی در مقبره ای بدین شکل دفن شده اند؟ نه!

همه شاهان هخامنشی که قبرشان را فکر می کنیم می دانیم در مقبره های کنده شده داخل کوه در نقش رستم و تخت جمشید مدفون شده اند. اینکه فقط کورش جدا گونه خلاف سنت هخامنشی در این مقبره بی همتا که نه قبل دارد نه بعد مدفون شده باشد سنت شکنی است. در اینکه کورش زرتشتی بوده است هیچ اطمینانی نیست. وی از شهر انشان پایتخت دوم عیلامی ها بود که در اثر ضعف تمدن عیلامی به تصرف بابلی ها در آمده بود و کوروش و اجدادش از گماردگان حکومتی در این شهر بودند. بنابراین به نظر می رسد که وی خود یا یک عیلامی یا بابلی یا به دین بابلیان بوده است که مورد اعتماد ایشان برای فرمانروایی بوده و همچنین در سیلندر کوروش وی خود را برانگیخته ی مردوک خدای بابلیان می داند. همچنین هیچ پادشاه بابلی در چنین مقبره ای دفن نشده است.

معلوم نیست اگر وی زرتشتی نبوده چرا باستان پرستان به هر دری می زنند که توجیه کنند چرا وی به جای دخمه در ارامگاهی روی زمین دفن شده است. و ادعاهای فرضی شان به قدری مضحک می شود که حتی جنبه ی داستان پردازی پیدا می کند و مدعی می شوند با گذاشتن جسد کورش در اتاقک یا لای جرز بین اتاقک و سقف از تماس بدنش با خاک جلوگیری شده است. مشخص نیست گندیگی و تعفن جنازه را چه گونه تحمل کرده اند! در حالیکه هیچ شاهدی از وجود چنین چیزی وجود ندارد. حداقل در سنگهاباید علائم نگه دارنده تابوت و سوراخهایی یا شکافی وجود داشته باشد!

هنوز هم ادله هاي دیگري براي اثبات یونانی بودن بناي پاسارگاد وجود دارد براي نمونه؛ اشیاء شئ هخامنشی از میان خاكها و خرابههاي پاسارگاد « یک » یافت شده در پاسارگاد حتی بیرون نکشیدهاند! و در مقابل آن تعداد بسیاري سکه با نامهاي اسکندر، فیلیپ و تصاویر خدایان یونانی یافته شده است که در واقع حتی یک سکه هخامنشی در پاسارگاد یافت نشده است! آیا   عجیب نیست که آستروناخ، هرتسفلد، سامی و دیگران، با تمام دقتی که در تشریح بناهاي

پاسارگاد به کار برده اند، آنگاه این علائم یونانی مانده بر گور کوروش را ندیده اند؟ براي توضیح بیشتر متن زیر را بخوانید:

این بخش به سکه هاي هلنی بدست آمده در کاوشهاي سال 1962 در تل تخت در پاسارگاد » مربوط است. دو گروه اصلی سکه ها شامل دفینه 1 است که همراه با جواهرات متفرقه در اتاق 82 بدست آمده و دفینه 2 که در دالان اتاق 187 پیدا شده که شامل الف) سکههاي ضرب شده براي اسکندر مقدونی که در خلال و بلافاصله بعد از مرگ وي ضبط شده . ب) سکههاي سلوکوس اول ( آستروناخ – پاسارگاد ص 28 ) « . که عمدتاً در تخت جمشید ضرب شده است در واقع این باستان شناس ما که در کتاب خود به صورت پراکنده اذعان میکند که یافته هاي پاسارگاد یونانی میباشد، آنگاه به چه دلیل این بنا را هخامنشی معرفی میکند؟

29b25a3ecbef959c9e05f

95941_905

سکه های یونانی کشف شده در پاسارگاد. تاکنون هیچ سکه ی هخامنشی پیدا نشده است.

U4676876ntitled-1

U6545676titled-1

نظریه معیار تعیین قدمت اشیا است یا اشیا باید موید نظریه باشند؟آیا کوزه و پیه سوز های سفالی پیدا شده مربوط به دوره هخامنشی هستند؟

تصاویری قدیمی از پیه سوز و کوزه های سفالی پیدا شده در منطقه پاسارگاد منتشر شده است که به دروه هخامنشی منسوب شده است. سوال این که آیا از این سفالها زمان سنجی تشعشعی شده است. چه علامت یا نشانه ای در مورد هخامنشی بودن آنها وجود دارد؟ پیه سوز و سفال ها که قرنها بلکه هزاران سال بدون تغییر بوده اند چه گونه تعلق خود به یک دوره خاص را اثبات می کنند. آیا وقتی اسکندر به ایران لشکر کشیده ایرانی ها ناگهان شیوه پیه سوز و شکل کوزه درست کردن خود را عوض کرده اند؟!

3- ایا سبک مشابه این بنا در سایر ابنیه هخامنشی در فارس یا حتی در بین النهرین وجود دارد؟ نه!

این سبک مربعی پلکانی با سقف شیروانی را در منطقه ی یونان و رم و فنقیه و غرب ترکیه و یک مورد در ارمنستان به وفر می توان یافت و همه به سبک هلنیستی یا یونانی معروف اند. یک نمونه مشابه «گوردختر دشتستان» است. این بنا نیز معلوم نیست متعلق به چه کسی است و اگر در مورد گور کوروش روایاتی هست در مورد این بنا هیچ چیزی وجود ندارد. و اختلاف در انتساب بنا که درون آن حوزچه ای است (چرا حوزچه ؟) تنها براثر شباهت آن با قبر کوروش صورت گرفته است. عده ای گفته اند مال خواهر کورش است و به علت ابتدایی تر بودن گفته اند زودتر درست شده است. عده ای هم مانند شهبازی آن را به کوروش کوچک یا جوان پسر داریوش دوم منتسب کرده اند که به پادشاهی نرسید. حالا چرا کسی که به پادشاهی نرسیده است را باز در تخالف با سایر گورهای دخمه ای شاهان هخامنشی در چنین ساختمانی جا داده اند معلوم نیست؟ همه این گمانه زنی ها که هیچ چیزی را ثابت نمی کند صرفن به خاطر تشابه موجود بین دوبناست.

  اما کسی نمی پرسد اگر سلوکی ها بنای پاسارگاد را به سبک یونانی برای یکی از حکام خود ساخته باشند چرا نباید بنای دیگری هم برای حاکم دیگری ساخته باشند؟  یعنی باز نظریه واقعیت را شکل داده نه برعکس!

7a9968265ea70ff83cf92

گور دختردراستان بوشهر

وجود اختلافات فراوان و شدیدن متفاوت در مورد این بناها هرگز هیچ گونه شائبه ی بی اعتباری را برای باستان پرستان فراهم نمی کند. آنها ان روایتی را که به نظراتشان نزدیک تر است با مقداری پیچ و خم دادن می پسندند و معتبر تر می دانند. اما اگر اندک اختلافی در مورد مسائل بعد از ورود اسلام باشد تمامیت ماجرا را زیر را زیر سوال می برند.

4 –چه کسی اول ادعا کرد که بنای پاسارگاد مقبره کورش است؟

جیمز موریه دیپلمات (نه باستان شناس!) در زمان فتحعلی شاه احتمال داده که این بنا قبر کورش باشد اما بعد خودش این احتمال را منتفی دانسته به سال 1809 بعد در سال 1818 یک دیپلمات بریتانیایی دیگر به اسم رابرت کرپورتر ادعای قبر کوررش بودن را کرده است. علاقه این دیپلمات ها به یافتن قبر کورش خیلی جالب است!

اما علاقه این ها به دو علت بوده است. در انجیل و تورات کوروش نجات دهنده بنی اسراییل و حتی فرستاده یهوه و حتی مسیح یا نجات دهنده انهاست. از اینرو حتمن باید قبرش پیدا می شده! در قرن نوزدهم اروپایی ها (نه فقط المانی ها) خود را از بقایای آریایی ها دانسته که از قفقاز یا سیبری به اروپا و هند و ایران رفته اند. پس اثبات اینکه کورش مقدس اریایی بوده و در این سرزمین دفن بوده به تفکران نژاد پرستی شان کمک می کرده. به این جملات دقت کنید:👇

«من دوبار از این آرامگاه بازدید کرده‌ام. و هر بار احساس کرده‌ام که دیدن اصلِ مقبرهٔ کوروش «شاه جهان، شاه بزرگ» چه افتخار بزرگی برایم بوده‌است. وانگهی شک دارم که هیچ بنایی باشد که به‌لحاظ اهمیت تاریخی برای ما آریایی‌ها، از آرامگاه بنیان‌گذار شاهنشاهی ایران، که ۲۴۴۰ سال پیش در اینجا دفن شده‌است، در گذرد.»

فکر می کنید این جمله از کیست؟

پرسی سایکس مورخ و ژنرال انگلیسی در مورد آن گفته است!

جیمز موریه بعدها از آنکه از نظریه مقبره کوروش خود، پشیمان می شود، دلایلی را برای آن بیان می کند که به اهم آنها اشاره می کنیم:

الف) در منابع تاریخی (در گفتار امثال پلینی و…) آمده است که پاسارگاد و مقبره کوروش، در مشرق تخت جمشید قرار دارد و یک مغ (از مغان) نگهبان آن است. برخی از منابع تاریخی از جمله بطلمیوس نیز گفته‌اند که پاسارگاد در جنوب شرقی تخت جمشید قرار دارد. از این دو حرف چنین نتیجه می‌شود که پاسارگاد واقعی در حدفاصل شرقی و جنوب شرقی تخت جمشید بوده است. در حالی‌که مقبره مشهور امروزی، در شمال شرقی تخت جمشید قرار دارد. هرچند جورج کرزن تلاش کرده که این ایرادات مهم را کم‌اهمیت جلوه دهد اما وقتی خودش متوجه می‌شود که این ایراد چه اندازه مهم و اساسی است، مدعی می‌شود که شاید منظور بطلمیوس، یک پاسارگاد دیگر بوده است! (که برای این ادعا، دلیل قانع کننده ای نیست)

ب) بنا به گزارش‌های مورخان یونانی بنای آرامگاه منسوب به کوروش، پادشاه هخامنشی، بایستی در یک منطقه کوهستانی واقع شده باشد. اما مقبره کنونی در منطقه موسوم به مادر سلیمان واقع شده که هموار و دشتی مسطح است.

ج) بنابر همان نوشته های یونانی، مقبره کوروش بایستی با کتیبه و ده سکوی مطبق و اطاق بزرگی که بتواند تابوت و تخت و میز و ساغرها و هدایای گوناگون را در خود جای دهد، توصیف شده که این توصیفات با مقبره‌ فعلی که با شش سکوی مطبق و اطاق بسیار کوچک و بدون کتیبه یا جای کتیبه دیده می شود، سازگاری ندارد.

د) برخی مورخان یونانی همچون آریانوس و استرابون گزارش کرده‌اند که در آرامگاه کورش، کتیبه‌ای وجود دارد.آنان همچنین وضعیت داخل مقبره را نیز به اختصار توصیف کرده‌اند. بر پایه گفتار آنان در اطاق آرامگاه یک تخت زرین با تابوتی زرین و میز و ساغرها و هدایایی وجود داشته است. اما در مقبره فعلی در پاسارگاد، دیوارهای اطاق بسیار ضخیم ساخته شده‌اند. بطوری که پس از ورود به اطاق در می‌یابیم که اندازه‌های داخلی آن کمی بیشتر از دو متر در سه متر است. جای پاشنه درها نشان می‌دهد که این اطاق با دو در سنگی بزرگ که بر روی همدیگر قرار می‌گرفته‌اند، بسته می‌شده است. چنین درهایی که به سختی باز و بسته می شوند، معمولاً برای بناهایی بکار می‌رفته است که قرار نبوده رفت ‌و آمدهای زیادی به درون آن انجام پذیرد. این درها نزدیک به ۱۳۰ سانتیمتر بلندی داشته و ورود به اطاق با خم شدن امکان پذیر می‌شده است. داخل اطاق بسیار ساده و کف و سقف آن هر کدام از دو قطعه سنگ بزرگ و ضخیم پوشیده شده است. و این مسائل با هم سازگاری ندارد.

باستان شناسان و مورخان و همچنین سفرنامه نویسانی از جمله پیترو دلاواله (جهانگرد ایتالیایی)، سر ویلیام اوزلی (ایران شناس و فراماسون انگلیسی)، لاسِن، اوپرت (زبان شناس آلمانی)، سایس (نویسنده کتاب امپراتوری باستان در شرق) و ژان دیولافوآ (باستان شناس فرانسوی) ، براساس نظریه دوم موریه، آرامگاه کورش و پاسارگاد را در اطراف فسا ‌دانستند.علاوه براین، عده‌ای دیگر نیز نظرات متفاوتی داشته‌اند. آلبرشت فون ماندِلسو در سال ۱۶۳۸ میلادی و به تأسی از روحانیون مسیحی مقیم شیراز، این مقبره را مدفن مادر سلیمان چهاردهمین خلیفه پس از حضرت علی علیه السلام دانسته است.

5 – کوروش چگونه مرد؟ آیا امکان دفن وی در این منطقه بود؟ اصلن معلوم نیست

در مورد چگونگی مردن یا کشته شدن کوروش هم اختلافات زیادی هست. از نظر میکائیل سوریه ای مورخ قرن دوازده میلادی وی توسط زنش کشته شد و این شصت سال بعد از اسارت یهودیان در بابل بود.

از نظر هرودت مورخ یونانی (484-425 ق م) که باستان پرستان زیاد به وی ارجاع می دهند و بیشتر دانش ما از زمان هخامنشی ها از وی است کوروش در جنگ با ماساژت ها اقوام آسیای مرکزی گرفتار و کشته شده و سرش جدا شد. اینکه توانسته باشند بدن وی را پس بگیرند و 2000 کیلومتر از اسیای مرکزی به پاسارگاد بیاورند خود حکایتی است که احتمالن نشان از آن دارد که ایرانیان باستان به تکنولوژی یخچال فریزر مجهز بوده اند!

بنابراین باستان پرستان در این مورد روایت هرودوت را نمی پسندند چرا که به نظریه انها نمی چسبد.

کتزیاس مورخ دیگر یونانی (404-358 ق م) گزارش داده است که کوروش در مرزهای شمالی (طبرستان) به علت جراحت سنگین در جنگ جان داد. باز مسئله انتقال جنازه وی به فاصله 1200 کیلومتر معمایی است حل ناشدنی یا شاید وی را با جراحت بازگردانده اند؟ نمی دانیم. کتزیاس و هرودت هردو به ایران سفر کرده بودند. کتزیاس خود پزشک سلطنتی اردشیر دوم بود که بین 404 و 358 قبل از میلاد می زیست.

گزنفون یا زنفون مورخ دیگر یونانی هم منبع دیگری است. وی در فاصله 430 تا 359 زندگی می کرد. وی مدعی است که کوروش به مرگ طبیعی در محل حکومتش مرد. اما هرکس می داند که کورش در پاسارگاد حکومت نمی کرد بلکه خود انشانی بود و در بابل که فتح کرده بود حکم رانی می کرد. شواهدی مبنی بر این که پاسارگاد محل حکم رانی بوده وجود ندارد. صرفن ساخت چند بنای سلطنتی اگر چنین چیزی اعتبار داشته باشد هیچ مکانی را به محل حکم رانی تبدیل نمی کند!

اما آیاگفته های زنفون نسبت به هرودوت قابل اعتماد ترند. می دانیم که زنفون شاگرد سقراط بود و خود ازجنگجویان یونان باستان که همچون استادش و شاگر دیگر استادش یعنی اسنکندر کبیر از آتن متنفر بود. زنفون در جوانی به ارتش کورش صغیر به عنوان مرسونری می پیوندد تا وی را در جنگ علیه برادرش اردشیر دوم بر سرتخت و تاج کمک کند. اما کوروش صغیر در 80 کیلومتری بابل شکست خورده کشته می شود. زنفون اینبار به شمال ترکیه فعلی رفته و سپس در استخدام پادشاه اسپارت علیه آتن می جنگد. وی در دشمنی با آتن و همکاری به دشمنان آتن چون ایران و اسپارت فروگذاری نمی کندو از اینرو از مریدان و شیفتگان شاهان هخامنشی بوده است. به نظر مسلم می اید که برای یک مزدور هخامنشی ها در یونان تصور شکست کوروش کبیر و کشته شدنش دشوار باشد. این درحالی است که سایر روایات از مرگ کوروش به کشته شدن وی اشاره دارند و او تنها کسی است که معتقد است کوروش به مرگ طبیعی مرده است! اما این تنها روایت گویا بیشتر به تایید قبرکورش کمک می کند؟

5aabd84850c9f4a882af4

زنفون جنگجوی مزدور هخامنشی ها و مورخ و شاگرد سقراط که علیه آتن جنگید

6 – وقتی که شاعر به جفنگ می آید و مرغ پخته به خنده: فیثاغورث شاهد دفن کورش کبیر!

باستان پرستان و مدعیان گور کورش بودن پاسارگاد از این همه بی اعتباری و سرگردانی همچنان دلنگران ادعای گزافه ای کرده اند که بیشتر توهین به خوانندگانشان است. مثلن دروبسایت خردگان می نویسند:

فیثاغورث دانشمند، ریاضی دان و سیّاح یونانی در کتابی به نام «سیاحت نامه»، مطالبی در مورد خاک سپاری کوروشبزرگ نوشته است که در زمان پادشاهی داریوش بزرگ بوده است و خود فیثاغورث نیز شخصا در این خاک سپاری شرکت جسته است و اطلاعات بسیار مفیدی در مورد نحوۀ خاک سپاری، آیین مغان، جغرافیای تاریخی پاسارگاد و فرهنگهخامنشیان به ما رسانده است.

این کتاب سیاحت نامه در ایران به نام کتاب فیثاغورث ترجمه و چاپ شده و منبع این افسانه بافی ها شده است.

اما فیثاغورث واقعی ریاضی دان یونانی در سال 570 قبل از میلاد به دنیا امده است و تا سال 495 زندگی کرده است و اصلن هرگز به ایران مسافرت نکرده است. وی درسال 530 به مصر رفته و از مصری ها هندسه را می اموزد.اما در حوالی سال 525 میلادی 5 سال بعد از مرگ کوروش مصر به اشغال کمبوجیه در امده وی اسیر شده به بابل برده می شود و بعد از 12 سال در سن 53 سالگی ازاد شده به یونان بر می گردد! یعنی وی در زمان کمبوجیه اسیر بوده است و نه انکه در زمان کورش به امپراطوری هخامنشی کوروش مسافرت سیاحتی کرده باشد! ضمن این که اصلن هیچ اثری از فیثاغورث بطور مستقیم باقی نمانده و معلوم نیست این سیاحت نامه را چه کسی نوشته است؟

البته در تاریخ دو فیثاغورث معروف دیگر هستند. یکی فیثاغورث اسپارتی که به علت دشمن بودن با آتنی ها به دیانوردی کورش صغیرعلیه آتنی ها خدمت می کرده و خیلی بعد از تر از کوروش کبیر در زمان اردشیر دوم می زیسته است و دیگری فیثاغورت ازلاکنیا بوده است که ورزشکار المپیک یونان باستان بوده است و کاری به این کارها نداشته! آیا این سیاحت نامه کار فیثاغورث اسپارتی است که بعد از کشته شدن کورش صغیر در جنگ با برادرش ادرشیر دوم در مراسم خاکسپاری وی حضور داشته است؟ یا همه از اساس بی اعتبار است؟

نتیجه گیری:

در مجموع شواهد و دلایل و اسناد در مورد قبر کورش بودن بنای موجود در پاسارگاد به قدری ضعیف و مغشوش و متاثر از منابع مختلف با اختلافات شدید هستند که تا اطلاع ثانوی یعنی یافتن اسناد محکمه پسند هرگونه ادعا بر این مبنا غیرقابل پذیرش علمی است.

—————————

پی نوشت ها:

1- سایر اثار باستانی که در عمل داعش گونه پهلوی غیب شدند تا افسانه قبر کوروش در پاسارگاد تقویت شود.

مسجد پاسارگاد و قبرستانی 800 ساله است که در سال ۶۰۲ هجری شمسی و در دوران فرمانروایی اتابکان فارس و توسط اتابک سعدبن زنگی از حاکمان دادگستر فارس در اطراف مزار کوروش که در آن دوران به مسجد یا مشهد «مادر سلیمان» نبی معروف بوده است، ساخته شده است. این مسجد از قدیمی ترین مساجد ایران بوده است که بقایای آن تا پیش از جشن‌های دو هزار و پانصد ساله شاهنشاهی در سال ۱۳۵۰ باقی بود. در آن سال بر خلاف منشور ونیز برای مرمت آثار باستانی، بقایای مسجد از جمله دروازه آن توسط گروه مرمت از موسسه ایزومئو برهبری اوجنیو گالدیری و با تایید ادارهباستانشناسی که شامل ستون‌های سنگی بود به محل دیگر برده شد.[۱][۲][۳]

در طرح‌هایی که ارنست هرتسفلد از محوطه مقبره کوروش تهیه کرده حدود و ثغور مسجد توسط ستونها پیداست. مسجد به شیوه‌ای ساخته شده بود که مزار کوروش در میان آن قرار داشت. در داخل مزار کوروش ضلع سمت راست ورودی (دیوار جنوب غربی) نیز محرابی ایجاد گردیده که آیاتی از سوره فتح و اسما جلاله در آن دیده می‌شود.

در عکس های قدیمی آثار این قبرستان و سنگ های بنای مسجد نمایان است

باقیمانده مسجد و ستونها پیش از برپایی جشن شاهنشاهی در دهه پنجاه جمع‌آوری شد و به محل کاخ انتقال یافت.علی سامی که مسئولیت بازسازی و مرمت مزار کوروش را بر عهده داشت معتقد بود که مسجد از جهت معماری حائذ اهمیت نبوده است.[۶]

در جهان بناها و محوطه‌های فراوانی وجود دارد که در طول تاریخ مورد توجه مردمان مختلف قرار گرفته و تغییر کرده است. تصمیمی که سامی و تیم مرمت ایتالیایی گرفتند جدای از صحت ادعایشان، تصمیمی بر خلاف کنوانسیونهای بین‌المللی بود. از جمله منشور جهانی ونیز برای حفاظت از آثار تاریخی (۱۹۶۴) در مورد بناهایی که در دورانهای تاریخ مورد توجه بوده‌اند می‌گوید: «هیچ لایه یا چهره تاریخی نباید به نفع چهره دیگر حذف شود و حفظ وحدت سبک (Unity of Style) به هیچ وجه هدف مرمت نیست.»[۷]

از آنجا که مزار را مقبره مادر سلیمان می‌دانستند، ورود به داخل مقبره از سوی مردان همچون بی بی شهربانو مرسوم نبوده است و بیشتر زنان داخل می‌شدند متولی آن نیز بعضا بر عهده زنان بوده است. با ورود گردشگران در دوران معاصر این عقیده کنار گذاشته شد.[۵] مراسم مذهبی مسلمانان از دوران کهن در این منطقه انجام می‌شده است. در داخل مقبره بجز ایجاد محراب، قرآنی بوده است و مردم در آنجا به دعا و نماز می‌پرداختند. مراسم عید قربان و سوگواری عاشورا نیز در آن بر گزار می‌گردیده است.

در تحقیقات جمشید صداقت کیش فارس پژوه و محقق آمده است: «اهالی روستای پاسارگاد به یاد دارند که همه از زن و مرد، کودک و جوان، پیر و ناتوان در روز عاشورا به دور هم جمع می‌شدند و علمدار، علم‌۸۰ را بر می‌داشته و جلو می‌افتاده و مردم به دنبال وی حرکت می‌کرده و حدود ساعت ۱۰ صبح عاشورا به آرامگاه می‌رسیدند. در اطراف آرامگاه به دنبال علمدار طواف می‌کردند، سینه می‌زدند، نوحه می‌خواندند و ساعت‌۱۲ بازمی گشتند.»

هاینریش بروگش باستان شناس آلمانی که در سال‌های ۱۸۹۵ تا ۱۸۶۱ م. (۱۲۷۶ تا ۱۲۷۸ هجری قمری) در ایران بوده می‌نویسد :

«در درون مقبره چند ورق از یک قرآن قدیمی مانده است که محافظ مقبره با احترام تمام می‌بوسد»
آرمینوس وامبری که در سال ۱۸۶۲ م. (۱۲۷۹ هـ. ق) از آرامگاه دیدن کرده، می‌نویسد:

مسلمانان از داخل آن برای عبادت استفاده می‌کنند و برای این منظور همیشه چند قرآن در آن جا می‌گذارند.
ژان تونو (J. Thevenat) در سال ۱۶۶۷ (۱۰۷۸ هـ. ق) از این آرامگاه بازدید کرده و می‌نویسد: «مسلمانان شیراز و پیرامون [آن] روز عید قربان [را] در این عبادتگاه (مقبره مادرسیلمان) نمازمی‌گزارند»

آندره دلیردلند (Andre Daulier Deslands) که همزمان با تونو در ایران بوده نیز به این موضوع اشاره کرده است.

فرصت شیرازی می‌نویسد که در محوطه مسجد و اطراف مقبره تعداد زیادی از مسلمانان دفن شده‌اند.

57ab69370a91abe53d10e

70b31907acaa0cfb02300

2- تاریخ نگاری در عهد باستان بسیار غیر علمی و بی ضابطه و بیشتر جمع اوری روایت های شفاهی مردم عادی بوده است در مورد وقایع چند صد قبل و بعدها در زمان بازسازی این تواریخ در عصر جدید اضافات بسیاری جهت تایید نظرات مطلوب سیاسی و فرهنگی و ایدئولوژیک خاص بدانها اضافه شده است.

هرودت در غرب هم به پدر تاریخ غربی مشهور است هم به پدر دروغ بافی بدین خاطر که تفکیک واقعیت و افسانه در نوشته های منتسب به وی بسیار دشوار است مگر مواردی که توسط منابع دیگر مثل باستان شناسی تایید یا رد شوند. مثلن در توضیح دیدارش از شهر بابل می گوید صد دروازه برونزی با دیوارهایی با ارتفاع صد متر (به حساب امروزی) و طول 22 کیلومتر و کلفتی 50 متر! همه اینها توسط باستان شناسان رد شده . شهر بابل فقط هشت دروازه داشته است. معلوم می شود که وی اصلن این شهر را ندیده!

در دروان رونسانس علاقه عجیبی بین نخبگان غرب برای بازگشت به دوران به اصطلاح طلایی یونان باستان پدید آمد و تنها منبع باقی مانده تاریخ نگاری همین نوشته های پاپیروسی منتسب به هرودت است که ششصد سال بعد از وی نوشته شده اند و تکه پاره اند. بنابراین کار بازنویسی و بازسازی انها شروع شد و قریب به چهل و چهار نسخه مختلف از نوشته های وی در اروپا رایج گردید.

تا چه حد هرودت تاریخ نگاری اش بدون سوگیری و دقیق بوده؟ روش وی مسافرت و تکیه به حافظه افرادی بوده که با آنها مصاحبه کرده است. یعنی به حافظه ادمها برای نوشتن وقایعی که تا صد سال قبل از نوشتن کتابش در سال 440 قبل از میلاد اتفاق افتاده تکیه کرده است. (وی در سال 484 قبل از میلاد بدنیا امده یعنی زمانی که خشایارشاه اول شاه ایران بوده و در سال 425 مرده یعنی زمانی که جانشین خشایارشاه اول یعنی اردشیر اول تازه مرده است پس وی فقط درزمان دو شاه هخامنشی بوده اما کورش در حدود سال 540 به قدرت رسیده) تا چه حد انچه به او نسبت داده شده توسط خود او نوشته شده یا این نوشته ها بعدن اضافه شده اند.

5de461191606bc00a813a

تکه پاره های نوشته های هرودوت که مربوط به قرن دوم بعد از مسیح است. یعنی مال خود هرودوت هم نیست که بین 845 تا 425 قبل از میلاد زندگی می کرده! در اروپا در ابتدای قرون روشنانی حدود چهل و چهار نسخه مختلف

در زمان خود هرودت پاپیروس در یونان رایج نبوده. خود وی می نویسد که قوم یونانی خودش از پوست استفاده می کرده اند و صحبت از کتیبه های چوبی و مومیایی در میان پارسیان می کند. پس نوشته های وی باید اصالتن روی کتبیه گلی یا چوبی یا پوست نوشته شده باشد. اگر کتیبه بوده که باید اطاقها از این کتابها را جمع کرده باشند که نه جلد کتاب از تویش دربیاید. اگر سنگ نوشته بوده که باید یک کوه را ایشان مصرف کرده باشد. و اگر پوست بوده چگونه دوام اورده و آنهم باز مقادیر عظیمی پوست می شود. همچنین معلوم نیست ترجمه های فارسی کتابهای وی تا چه حد با متون غربی توافق داشته باشند. خصوصن به نظر می رسد بسیاری از بد گویی های وی از پارسیان کرده در ترجمه ها نیست و بیشتر تعریف و تمجید وی از عظمت و ابهت هخامنشی ها ترجمه شده است.

در مورد هرودت هر چنداولین تاریخ نگار غربی است و از این لحاظ کارش ارزش دارد اما ـبسیاری از ادعاهایش زیر سوال رفته شواهد باستان شناسی و منابع مردم شناسی موید ان نیست . وی یک یونانی بود که هدفش نوشتن تاریخ برای برتر و متعالی تر نشان دادن یونان بود. مثلن در مورد هخامنشی ها انها را بربر و برده دار و بچه باز معرفی میکند و یونانی رابافرهنگ دموکراسی و عقلانی و مردمی. شکست هخامنشی را پیروزی تمدن بر توحش و غلبه مردم سالاری یونانی بر خوی خشونت آمیز و امپریالیستی ـ جهان خوارگی ـ پارسیان می داند اما از طرف دیگر برای اینکه پیروزی یونانی ها را در جنگ ماراتون بزرگ جلو ه دهد دست به اغراق گویی های باور نکردنی در مورد ابهت و عظمت هخامنشی می زند که چگونه با این عظمت خوار شدند و چند صد یونانی لشکر چند صد هزار نفری آنها را شکست داده!

هرودت صحبت از مردان یک چشم و از مورچه هایی به بزرگی روباه در ایران می کند که از معادن طلا مراقبت می کنند و وقتی از ‌سوراخهایشان بیرون می ایند گرد طلایشان روی زمین می ریزد و مردم برمی دارند.

متاسفانه چون منابع در مورد ایران باستان خصوصن دوران هخامنشی بسیار محدودند امکان مقایسه و مقابله انها با هم بیرون کشیدن حقیقت تا کنون موجود نبوده و از این رو بیشتر نوشته ها مربوط به این دوره یک چیز را می گویند! در زمان ایران باستان کار کتابت و سواد فقط محدود به طبقات اشراف بود و چون این امپراطوری های سقوط کردند به علت عدم عمومی بودن سواد و دانش، دانسته های آنها از تاریخ ایران به باد فنا رفت. از این رو ما منابع اصیل هخامنشی از خود هخامنشی ها و پارسیان نداریم مگر کتیبه های بین النهرینی که دامنه وسیعی از 2500 سال قبل از کورش را پوشش می دهند و مربوط به قرادادها و خرید و فروش ها ی شخصی و برخی حوادث طبیعی و تاریخی اند. . بنابراین منبع تاریخ نگاری قابل مقایسه با کارهای هرودوت وجود ندارد که ببینیم از نگاه پارسیان اوضاع چگونه بوده است

منبع:

https://planetplunder.wordpress.com/2017/09/26/where-is-cyruss-tomb/

تورکهای پارت و روش تیراندازی خاص تورک ها

دوست دوشمان, [28.08.19 20:31]
⚄ گویبرتِ ناگنت Guibert de Nogent نويسنده و مؤرخ كاتوليك فرانسوي قرن يازدهم ميلادي بود كه در بين سالهاي ( 1055–1124) زندگي ميكرد، نخستين اثر او كتاب تاریخ Dei gesta per Francos است: «کارهای پروردگار به واسطه ی فرانکها» كه در آن به تدوين تاريخ جنگهاي صليبي اول پرداخته است، أمر مهم در ارتباط با كتاب تاريخ او اینست که گويبرت خود در میان مبارزان صلیبی بزرگ شده بود آنها را از نزدیک دیده وشواهد و خاطرات آنها را در کتاب خود ثبت کرده است
.
.
.
⚄ او در کتابش در اشاره به ارتش و مملکت #تورکها چنین مینویسد:
.
.
The kingdom of the #Parthians, whom we, because of changes in the language, call the #Turks, is preeminent in military matters, in horsemanship, and in #courage...as the turk grew in number and the Assyrians were defeated more energetic and in command of an astute boldness they were attacking the empire of Constantinople and seemed about to besiege the city, when the emperor of the Greek frightened by their frequent and relentless incursion. Sent a letter to the France written to the elder Robert count of Flanders, offering him reasons that might urge him to defend endangered Greece
.
.
⚄ ترجمه:
.
"مملکت #پارتیان که ما به دلیل تغییرات زبانی امروزه آنها را #تورک خطاب میکنیم، به لحاظ فنون نظامی، اسب سواری و #شجاعت سرآمد هستند... هنگامی که تورکها تعدادشان وسعت یافت و آشوریان مغلوب شدند، تورکها با جرأت و ذکاوت به امپراطوری کنستانتیپول حمله میکردند و به محاصره شهر نزدیک بودند، امپراطور یونانی که از حملات متوالی و بی امان آنها ترسیده بود، نامه ای به فرانسه ارسال کرد که برای رابرت بزرگ کنت فلاندرزها نوشته شده بود و در آن با ذکر دلایلی او را ترغیب به دفاع از یونان به خطر افتاده ميكرد"
.
.
.
گويبرت در ادامه به تكنيك تيراندازي مخصوص توركان ميپردازد كه فن خاص تير اندازي پارتيان بوده:
.
.
⚄ترجمه:
.
 مطمئناً خود فرانک ها که چنین خطر بزرگی را پشت سر گذاشته بودند، شهادت دادند که نمی توانند نژادى قابل مقایسه با #تورکها در سرزندگی روح یا انرژی در حين نبرد پيدا كنند. هنگامی که #تورک ها نبرد را آغاز کردند، جمعيت مردان ما به دليل تكنيك هاي جديد آنها در نبرد رو به محو شدن كرد، (فرانك ها) به سرعت آنها در اسب سواري و اجتناب هجمه هاي مستقيم توسط آنها عادت نكرده بودند، ما يك مشكل خاص داشتيم و آن واقعيت اين أمر بود كه آنها تيرهايشان را هنگام دور شدن از ميدان نبرد پرتاب ميكردند
.
.
.
.@dost_dushman

ریشه کردها از نظر گاسپار دروویل


❇️ریشه کردها از نظر گاسپار دروویل

 ریشه نژاد کردها کاملا نامعلوم است گفته می شود که آنها از اعقاب سیتها هستند اما از آنجا که نمی توانند کوچکترین مدرکی در این باره ارائه دهند ریشه واقعی آنها به همان اندازه که ریشه ایرانیان باستان تا زمان سلطنت کوروش بر ما مجهول است نامعلوم می باشد فقط از این تاریخ است که نژاد ایرانیها تا اندازه ای شناخته شده است .

آنچه مسلم است این است که کردها همیشه در سرزمین زیبایی که در گذشته بین النهرین را تشکیل می داد سکونت نداشته ،همچنین در کوههای توروس که در دره های حاصلخیزش امروز تمام ثروت آنها را تشکیل می دهد ساکن نبوده اند.

مدت زمانی که در بین کردها به سر بردم با وسایلی که در اختیار داشتم توانستم آنها را ارزشیابی نمایم و با ویژگیهای آنها آشنا شوم.

با توجه به عادات و رسوم زبان و حتی لباسهایشان به گمان من کردها ریشه عربی دارند هنوز هم آنچنان تشابه و مناسبات کامل بین آنها و اعراب بادیه نشین برقرار است که مرا به وسوسه انداخته است که شاید آنها از اعقاب بعضی قبایل اعراب بادیه نشین باشند که در زمان جنگهای مذهبی و پس از آنکه اعراب بر ایرانیان پیروز شدند از فرات گذشته و در عراق عرب ساکن شده اند .

آنها بعدا به سوی شمال در امتداد کوه زاگرس تا رودخانه مورآب که امروز آنها را در ارمنستان ترکیه جدا می نماید پیشروی نموده در آنجا متوقف شده اند .

سفر در ایران – اثر: گاسپار دروویل ص: ۳۱۴ و ۳۱۵

تهیه: دکتر ملک زاده


@Ttariximiz

�نبرد دریایی لپانتو� پایان افسانه شکست ناپذیری تورک

دوست دوشمان, [05.10.19 09:37]

�نبرد دریایی لپانتو� پایان افسانه شکست ناپذیری تورک

پس از این نبرد بود که پاپ پیوس پنجم این دعا را بر زبان راند : �خدایا از تو سپاسگزارم که تورک ها را مثل ما آفریدی، چون ما تاکنون تصور می کردیم که تورک ها فوق بشر هستند و برتر از ما آفریده شده اند.�

و سروانتس نويسنده اثر معروف دن كيشوت که دراين نبرد شرکت جسته بود. و در اثر اين نبرد دست چپ خود را براى هميشه ازدست داده بود ، درباره اهميت اين نبرد گفته بود : �در آن روز فرخنده، مسيحيت دريافت كه تورک ها هم شكست مى خورند�.

نبرد دریای لپانتو در هفتم اکتبر سال ۱۵۷۱ بین نیروی دریایی عثمانی و نیروی دریایی اروپائیان روی داد. این جنگ افسانه شکست ناپذیری تورک ها را باطل کرد.

اروپایی ها که کشتی هایشان به توپ های سبک و تلسکوپهای نستباْ دقیق مجهز بود، پس از یک نبرد سخت با ناوگان عثمانی، بعد از چندین قرن، توانستند تورک ها را شکست دهند .
@Ttariximiz

 

کشف آثار ترکان در ترکیه مربوط به 2500 سال قبل

.
 

دقایقی پیش شبکه تلوزیونی T R T ترکیه گزارش زنده ایی که طی آن پیدا شدن مجسمه بالبال یا به تلفظ ترکی تاش بابا (داش بابا) درمنطقه ارض روم واقع در شرق ترکیه را نشان داد و متخصصین باستان شناس دراین گزارش اعلام کردن برسیهای اولیه نشان میدهد این اثر که مشابهش سالها پیش  در منطقه حکاری یعنی جنوبشرق ترکیه نیز  یافت شده بود مربوط هستند به سکونت ترکها در 2500 تا 3500 سال پیش که این آثار را از خود بجا گزاشته اند .

قابل ذکر است که مشابه این بالبالها (داش باباها) در منطقه مشگین شهر استان اردبیل نیز فراوان وجود دارد واین مسئله نشان میدهد که سراسر کشور ترکیه وآزربایجان وقفقاز وایران از قدیمی ترین سکونتگاههای ترکها بوده اند .

منبع:@dost_dushman